archive-pl.com » PL » A » ANGELUS.PL

Total: 492

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".
  • Encyklika Redemptoris Mater (o błogosławionej Maryi Dziewicy w życiu pielgrzymującego Kościoła) - Jan Paweł II
    odwrócić uwagę od macierzyństwa o ile oznacza ono tylko więź ciała aby skierować ją w stronę tych tajemniczych więzi ducha jakie powstają przez słuchanie słowa Bożego i zachowywanie go Jeszcze wyraźniej to przeniesienie do dziedziny wartości duchowych zarysowuje się w innej odpowiedzi Jezusa którą zapisali wszyscy Synoptycy Gdy mianowicie oznajmiono Jezusowi że Jego Matka i bracia stoją na dworze i chcą się z Nim widzieć wówczas On odpowiedział Moją Matką i moimi braćmi są ci którzy słuchają słowa Bożego i wypełniają je por Łk 8 20 21 Powiedział to zaś spoglądając na siedzących dokoła Niego jak czytamy w zapisie Markowym 3 34 czy też Mateuszowym 12 49 wyciągnąwszy rękę ku swoim uczniom Wypowiedzi powyższe zdają się leżeć jakby na przedłużeniu tego co Dwunastoletni odpowiedział Maryi i Józefowi gdy znaleźli Go po trzech dniach w świątyni jerozolimskiej Teraz gdy Jezus odszedł z Nazaretu gdy rozpoczął swą działalność publiczną w całej Palestynie jest już całkowicie i wyłącznie w sprawach Ojca por Łk 2 49 Głosi Jego królestwo królestwo Boże i sprawy Ojca które dają mowy wymiar i nowe znaczenie wszystkiemu co ludzkie a więc każdej ludzkiej więzi w odniesieniu do celów i zadań każdego człowieka Również taka więź jak braterstwo znaczy w tym nowym wymiarze coś innego niż braterstwo wedle ciała skutek pochodzenia od tych samych rodziców Nawet macierzyństwo w wymiarze królestwa bożego w zasięgu ojcostwa Boga samego nabiera innego znaczenia Jezus w słowach przytoczonych przez św Łukasza uczy właśnie o tym nowym znaczeniu macierzyństwa Czy przez to odsuwa się od tej która była Jego Rodzicielką Jego rodzoną Matką Czy pragnie pozostawić Ją w cieniu ukrycia które sama wybrała Jeśli tak mogłoby się wydawać na podstawie brzmienia samych słów to równocześnie należy stwierdzić że to inne i nowe macierzyństwo o jakim mówi Jezus swoim uczniom w sposób najszczególniejszy odnosi się właśnie do Niej Czyż Maryja nie jest pierwszą pośród tych którzy słuchają słowa Bożego i wypełniają je Czyż nie do Niej odnosi się nade wszystko owo błogosławieństwo jakie wypowiedział Jezus odpowiadając na słowa nieznanej kobiety Niewątpliwie Maryja jest godna błogosławieństwa dlatego że stała się dla swego Syna Matką wedle ciała Błogosławione łono które Cię nosiło i piersi które ssałeś ale również i nade wszystko dla tego że już przy zwiastowaniu przyjęła słowo Boże że słowu temu uwierzyła że była Bogu posłuszna ponieważ słowo to zachowywała i rozważała w sercu por Łk 1 38 45 2 19 51 i całym swoim życiem wypełniała Tak więc błogosławieństwo wypowiedziane przez Jezusa nie przeciwstawia się wbrew pozorom błogosławieństwu wypowiedzianemu przez nieznaną kobietę ale z nim się spotyka w osobie tej Matki Dziewicy która sama siebie nazwała służebnicą Pańską Łk 1 38 Jeśli wszystkie pokolenia zwać Ją będą błogosławioną por Łk 1 48 to owa anonimowa kobieta zdaje się być pierwszą która potwierdza nieświadomie ów proroczy werset z Magnificat Maryi i zapoczątkowuje Magnificat wieków Jeśli przez wiarę Maryja stała się Rodzicielką Syna którego dał Jej Ojciec w mocy Duch Świętego zachowując nienaruszone Jej dziewictwo to w tejże samej wierze odnalazła Ona i przyjęła ów inny wymiar macierzyństwa który Jej Syn objawił w czasie swego mesjańskiego posłannictwa Można powiedzieć że wymiar ten był udziałem Matki Chrystusa od początku od chwili poczęcia i narodzin Syna Od tego momentu była Tą która uwierzyła Jednak w miarę jak odsłaniało się Jej oczom i duchowi posłannictwo Syna Ona sama jako Matka otwierała się ku tej nowości macierzyństwo jakie miało stawać się Jej udziałem przy boku Syna Czyż nie powiedziała na początku Oto Ja służebnica Pańska niech mi się stanie według twego słowa Łk 1 38 Przez wiarę słuchała w dalszym ciągu i rozważała to słowo w którym stawało się coraz przejrzystsze w sposób przekraczający wszelką wiedzę por Ef 3 19 samoobjawienie się Boga żywego Maryja Matka stawała się w ten sposób pierwszą poniekąd uczennicą swego Syna pierwszą do której On zdawał się mówić pójdź za Mną wcześniej niż wypowiedział to wezwanie do Apostołów czy do kogokolwiek innego por J 1 43 21 Pod tym względem szczególnie wymowny jest zapis Ewangelii Janowej który ukazuje nam Maryję obecną na weselu w Kanie Maryja pojawia się tam jako Matka Jezusa na początku Jego życia publicznego Odbywało się wesele w Kanie Galilejskiej i była tam Matka Jezusa Zaproszono na to wesele także Jezusa i Jego uczniów J 2 1 2 Z tekstu wynikałoby że Jezus i uczniowie zaproszeni są razem z Maryją i jakby z tej racji że Ona była tam obecna Wydaje się że zaproszono Syna ze względu na Matkę Znana jest dalsza kolej wydarzeń związanych z tym zaproszeniem ów początek znaków jaki uczynił Jezus woda przemieniona w wino tak że Ewangelista dodaje objawił swą chwałę i uwierzyli w Niego Jego uczniowie J 2 11 Maryja obecna jest w Kanie Galilejskiej jako Matka Jezusa i w sposób znamienny przyczynia się do owego początku znaków objawiających mesjańską moc Jej Syna Oto kiedy zabrakło wina Matka Jezusa mówi do Niego Nie mają już wina Jezus Jej odpowiedział Czyż to moja lub Twoja sprawa Niewiasto Czyż jeszcze nie nadeszła godzina moja J 2 3 4 Wedle Ewangelii św Jana owa godzina oznacza moment przeznaczony przez Ojca w którym Syn wypełni swoje dzieło i ma doznać uwielbienia por J 7 30 8 20 12 23 27 13 1 17 1 19 27 Chociaż więc to co Jezus odpowiedział swej Matce zdaje się wskazywać raczej na odmowę co bardziej jeszcze uwydatnia się wówczas gdy zdanie ma charakter twierdzący jeszcze nie nadeszła godzina moja tym niemniej Maryja zwraca się do sług ze słowami Zróbcie wszystko cokolwiek wam powie J 2 5 Wtedy Jezus nakazuje sługom napełnić wodą stągwie tam stojące a woda stale się winem lepszym niż to jakie uprzednio zostało podane gościom weselnym Jak głębokie zrozumienie istniało między Jezusem a Jego Matką Jak wniknąć w tajemnicę ich wewnętrznej jedności duchowej Sam fakt jest jednak wymowny Zapewne w wydarzeniu tym zarysowuje się już dość wyraźnie nowy wymiar nowe znaczenie macierzyństwa Matki Chrystusa Ma ono znaczenie które nie mieści się wyłącznie w wypowiedziach Jezusa i w różnych wydarzeniach przytoczonych przez Synoptyków Łk 11 27 28 oraz Łk 8 19 21 Mt 12 46 50 Mk 3 31 35 Tam Jezus nade wszystko przeciwstawiał macierzyństwo wynikające z samego faktu zrodzenia temu czym to macierzyństwo podobnie jak braterstwo ma być w wymiarze królestwa Bożego w zbawczym zasięgu ojcostwa Boga samego W tekście Janowym opisu wydarzenia z Kany zarysowuje się to w czym to nowe macierzyństwo wedle Ducha a nie tylko wedle ciała konkretnie się przejawia Przejawia się więc w trosce Maryi o ludzi w wychodzeniu im naprzeciw w szerokiej skali ich potrzeb i niedostatków W Kanie Galilejskiej została ukazana jedna tylko konkretna odmiana ludzkiego niedostatku pozornie drobna i nie największej wagi wina już nie mają Posiada ona jednak znaczenie symboliczne owo wychodzenie naprzeciw potrzebom człowieka oznacza równocześnie wprowadzenie ich w zasięg mesjańskiej misji i zbawczej mocy Chrystusa Jest to więc pośrednictwo Maryja staje pomiędzy swym Synem a ludźmi w sytuacji ich braków niedostatków i cierpień Staje pomiędzy czyli pośredniczy nie jako obca lecz ze stanowiska Matki świadoma że jako Matka może lub nawet więcej ma prawo powiedzieć Synowi o potrzebach ludzi Jej pośrednictwo ma więc charakter wstawienniczy Maryja wstawia się za ludźmi Ale nie tylko to jako Matka równocześnie chce aby objawiła się mesjańska moc Jej Syna Jest to zaś moc zbawcza skierowana do zaradzenia ludzkiej niedoli do uwalniania od zła jakie w różnej postaci i w różnej mierze ciąży nad życiem ludzkim Tak właśnie mówił o Mesjaszu prorok Izajasz w znanym tekście na który Jezus powołał się wobec swoich rodaków z Nazaretu abym ubogim niósł dobrą nowinę więźniom wolność a niewidomym przejrzenie por Łk 4 18 Inny istotny element tego macierzyńskiego zadania Maryi wyrażają słowa skierowane do sług Zróbcie wszystko cokolwiek wam powie Matka Chrystusa staje się wobec ludzi rzecznikiem woli Syna ukazując te wymagania jakie winny być spełnione aby mogła się objawić zbawcza moc Mesjasza W Kanie dzięki wstawiennictwu Maryi i posłuszeństwu sług Jezus zapoczątkował swoją godzinę W Kanie Maryja jawi się jako wierząca w Jezusa Jej wiara sprowadza pierwszy znak i przyczynia się do wzbudzenia wiary w uczniach 22 Możemy więc powiedzieć że w powyższym zapisie Ewangelii Janowej znajdujemy jakby pierwszy zarys prawdy o macierzyńskiej trosce Maryi Prawda ta znalazła wyraz również w magisterium ostatniego Soboru Warto zauważyć jak macierzyńska rola Maryi została przedstawiona przezeń w odniesieniu do pośrednictwa Chrystusa Czytamy bowiem Macierzyńska rola Maryi w stosunku do ludzi żadną miarą nie przyćmiewa i nie umniejsza tego jedynego pośrednictwa Chrystusowego lecz ukazuje jego moc ponieważ Jezus Chrystus jest jedynym pośrednikiem między Bogiem a ludźmi por 1 Tm 2 5 6 Ta macierzyńska rola wypływa dzięki upodobaniu Bożemu z nadmiaru zasług Chrystusowych na Jego pośrednictwie się opiera od tego pośrednictwa całkowicie jest zależna i z niego czerpie całą moc swoją 44 Właśnie w takim znaczeniu wydarzenie w Kanie Galilejskiej jest jakby zapowiedzią pośrednictwa Maryi które skierowane jest do Chrystusa a zarazem zmierza do objawienia Jego zbawczej mocy Z tekstu Janowego widać że chodzi tu o pośrednictwo macierzyńskie Jak głosi Sobór Maryja stała się nam matką w porządku łaski To Maryjne macierzyństwo w porządku łaski wyłoniło się z Jej Boskiego macierzyństwa będąc z postanowienia Opatrzności Bożej Matką Żywicielką Odkupiciela stała się w sposób szczególny przed innymi szlachetną towarzyszką i pokorną służebnicą Pana która współpracowała z dziełem Zbawiciela przez wiarę nadzieję i miłość żarliwą dla odnowienia nadprzyrodzonego życia dusz Ludzkich 45 To macierzyństwo Maryi w ekonomii łaski trwa nieustannie aż do wiekuistego dopełnienia się zbawienia wszystkich wybranych46 23 Jeżeli zapis Ewangelii Janowej o Kanie Galilejskiej mówi o macierzyńskiej trosce Maryi u początku mesjańskiej działalności Chrystusa to istnieje inny jeszcze zapis tej samej Ewangelii który owo Maryjne macierzyństwo w zbawczej ekonomii łaski potwierdza w momencie szczytowym to znaczy wówczas gdy spełnia się ofiara krzyżowa Chrystusa Jego paschalna tajemnica Zapis Janowy jest zwięzły obok krzyża Jezusowego stały Matka Jego i siostra Matki Jego Maria żona Kleofasa i Maria Magdalena Kiedy więc Jezus ujrzał Matkę i stojącego obok Niej ucznia którego miłował rzekł do Matki Niewiasto oto syn Twój Następnie rzekł do ucznia Oto Matka twoja I od tej godziny uczeń wziął Ją do siebie J 19 25 27 Niewątpliwie trzeba widzieć w tym wydarzeniu wyraz szczególnej troski Syna o Matkę którą pozostawiał w tak wielkiej boleści Jednakże o znaczeniu tej troski Chrystusowy testament z Krzyża mówi więcej Jezus uwydatnia nową więź pomiędzy Matką a Synem Ta więź zostaje uroczyście potwierdzona w całej swojej prawdzie i rzeczywistości Można powiedzieć że o ile uprzednio macierzyństwo Maryi względem ludzi było już zarysowane w tej chwili zostaje ono wyraźnie określone i ustanowione wyłania się zaś z całej dojrzałości paschalnej Tajemnicy Odkupiciela Matka Chrystusa znajdując się w bezpośrednim zasięgu tej tajemnicy która ogarnia człowieka każdego i wszystkich zostaje dana człowiekowi każdemu i wszystkim jako Matka Tym człowiekiem u stóp Krzyża jest Jan uczeń umiłowany 47 Jednakże nie tylko on jeden Zgodnie z Tradycją Sobór nie waha się nazywać Maryi Matką Chrystusa i Matką ludzi jest Ona bowiem złączona z wszystkimi ludźmi pochodzeniem z rodu Adama a co więcej jest zgoła matką członków Chrystusowych ponieważ miłością swoją współdziałała aby wierni rodzili się w Kościele 48 Tak więc to nowe macierzyństwo Maryi zrodzone przez wiarę jest owocem nowej miłości która ostatecznie dojrzała w Niej u stóp Krzyża poprzez uczestnictwo w odkupieńczej miłości Syna 24 Znajdujemy się zarazem w samym centrum urzeczywistniania obietnicy zawartej w protoewangelii potomstwo niewiasty zmiażdży głowę węża por Rdz 3 15 Jezus Chrystus bowiem swą odkupieńczą śmiercią zwycięża zło grzechu i śmierci u samego korzenia Jest rzeczą znamienną iż zwracając się do Matki z wysokości Krzyża nazywa Ją niewiastą i mówi do Niej Niewiasto oto syn Twój Podobnie zresztą odezwał się i w Kanie Galilejskiej por J 2 4 Jakże wątpić że zwłaszcza teraz na Golgocie zwrot ten sięga głębiej w tajemnicę Maryi i dotyka Jej szczególnego miejsca w całej ekonomii zbawienia Uczy Sobór Wraz z Nią wzniosłą Córą Syjonu po długim oczekiwaniu spełnienia obietnicy przychodzi pełnia czasu i nastaje nowa ekonomia zbawienia kiedy to Syn Boży przyjął z Niej naturę ludzką aby przez tajemnicę ciała swego uwolnić człowieka od grzechu 49 Słowa wypowiedziane z wysokości Krzyża mówią o tym że macierzyństwo Matki Chrystusa znajduje swoją nową kontynuację w Kościele i przez Kościół jakby symbolicznie obecny i reprezentowany przez Jana W ten sposób Ta która jako łaski pełna została wprowadzona w tajemnicę Chrystusa by być Jego Matką czyli Świętą Bożą Rodzicielką przez Kościół pozostaje w tej tajemnicy jako owa niewiasta na którą wskazuje Księga Rodzaju 3 15 u początku Apokalipsa zaś u kresu dziejów zbawienia 12 1 Zgodnie z odwiecznym planem Opatrzności macierzyństwo Boże Maryi ma udzielić się Kościołowi jak na to wskazują wypowiedzi Tradycji dla których macierzyństwo Maryi w odniesieniu do Kościoła jest odbiciem i przedłużeniem Jej macierzyństwa w odniesieniu do Syna Bożego50 Już sam moment narodzin Kościoła jego pełne objawienie się wobec świata pozwala według Soboru dostrzec to trwanie macierzyństwa Maryi A kiedy podobało się Bogu uroczyście objawić tajemnice zbawienia ludzkiego nie wcześniej aż ześle obiecanego przez Chrystusa Ducha widzimy Apostołów przed dniem Zielonych Świąt trwających jednomyślnie na modlitwie wraz z niewiastami i z Maryją Matką Jezusa i z braćmi Jego Dz 1 14 także Maryję błagającą w modlitwach o dar Ducha który podczas zwiastowania już Ją był zacienił 51 Tak więc w ekonomii łaski sprawowanej pod działaniem Ducha Świętego zachodzi szczególna odpowiedniość pomiędzy momentem Wcielenia Słowa a momentem narodzin Kościoła Osobą która łączy te dwa momenty jest Maryja Maryja w Nazarecie i Maryja w Wieczerniku Zielonych Świąt W obu wypadkach Jej obecność w sposób dyskretny a równocześnie wymowny ukazuje drogę narodzin z Ducha W ten sposób Maryja obecna w tajemnicy Chrystusa jako Matka staje się z woli Syna i za sprawą Ducha Świętego obecna w tajemnicy Kościoła Jest to nadal obecność macierzyńska jak potwierdzają słowa wypowiedziane na Krzyżu Niewiasto oto syn Twój Oto Matka twoja Część II Bogarodzica pośrodku pielgrzymującego Kościoła 1 Kościół lud Boży zakorzeniony wśród wszystkich narodów ziemi 25 Kościół wśród prześladowań świata i pociech Bożych zdąża naprzód w pielgrzymce 52 zwiastując krzyż i śmierć Pana aż przybędzie por 1 Kor 11 26 53 Jak Izrael wedle ciała wędrujący przez pustynię nazwany już jest Kościołem Bożym por 2 Ezd 13 1 Lb 20 4 Pwt 23 1 nn tak nowy Izrael nazywa się Kościołem Chrystusowym por Mt 16 18 jako że Chrystus nabył go za cenę krwi swojej por Dz 20 28 Duchem swoim go napełnił i w stosowne środki widzialnego i społecznego zjednoczenia wyposażył Bóg powołał zgromadzenie tych co z wiarą spoglądają na Jezusa sprawcę zbawienia i źródło pokoju oraz jedności i ustanowił Kościołem aby ten Kościół był dla wszystkich razem i dla każdego z osobna widzialnym sakramentem owej zbawczej jedności 54 Sobór Watykański II mówi o Kościele pielgrzymującym czyniąc analogię z Izraelem Starego Przymierza wędrującym przez pustynię Ma więc owo pielgrzymowanie charakter także zewnętrzny widzialny w czasie i przestrzeni w której historycznie się dokonuje Kościół bowiem ma rozprzestrzenić się na wszystkie kraje i dlatego wchodzi w dzieje ludzkie wykraczając równocześnie poza czasy i granice ludów 55 Jednakże istotny charakter pielgrzymowania Kościoła jest wewnętrzny Jest to pielgrzymowanie przez wiarę mocą Pana zmartwychwstałego 56 pielgrzymowanie w Duchu Świętym danym Kościołowi jako niewidzialny Pocieszyciel Parakletos por J 14 26 15 26 16 7 Tak więc idąc naprzód poprzez doświadczenia i uciski krzepi się Kościół mocą obiecanej mu przez Pana łaski Bożej aby pod działaniem Ducha Świętego nieustannie odnawiał samego siebie dopóki przez Krzyż nie dotrze do światłości która nie zna zmierzchu 57 Właśnie na tej drodze pielgrzymce Kościoła poprzez przestrzeń i czas a bardziej jeszcze poprzez dzieje ludzkich dusz Maryja jest obecna jako Ta błogosławiona która uwierzyła jako Ta która szła naprzód w pielgrzymce wiary uczestnicząc jak żadne inne stworzenie w tajemnicy Chrystusa Uczy dalej Sobór Maryja wkroczywszy głęboko w dzieje zbawienia łączy w sobie i odzwierciedla najważniejsze treści wiary 58 Jest Ona pośród wszystkich wierzących jakby zwierciadłem w którym odbijają się w sposób najgłębszy i najprostszy wielkie dzieła Boże Dz 2 11 26 Kościół zbudowany przez Chrystusa na Apostołach stał się w pełni świadomy tych wielkich Bożych dzieł w dniu Pięćdziesiątnicy gdy wszyscy zgromadzeni w Wieczerniku zostali napełnieni Duchem Świętym i zaczęli mówić obcymi językami tak jak im Duch pozwalał mówić Dz 2 4 Od tej chwili też rozpoczyna się owa wędrówka wiary pielgrzymowanie Kościoła poprzez dzieje ludzi i ludów Wiadomo że u początku tej wędrówki Maryja jest obecna Wraz z Apostołami w Wieczerniku błaga w modlitwach o dar Ducha 59 Jej droga wiary jest poniekąd dłuższa Wcześniej zstąpił na Nią Duch Święty Stała się Jego doskonałą Oblubienicą przy zwiastowaniu przyjmując słowo Boga żywego i okazując pełną uległość rozumu i woli wobec Boga objawiającego i dobrowolnie uznając objawienie przez Niego dane co więcej powierzając się w całej pełni Bogu przez posłuszeństwo wiary 60 które kazało Jej odpowiedzieć aniołowi Oto Ja służebnica Pańska niech mi się stanie według twego słowa Droga wiary Maryi modlącej się w Wieczerniku jest dłuższa niż droga innych tam zgromadzonych Maryja ich na tej drodze wyprzedza poniekąd im przoduje 61 moment Pięćdziesiątnicy w Jerozolimie został przygotowany nie tylko przez Krzyż ale także przez moment zwiastowania w Nazarecie Itinerarium Maryi spotyka się w Wieczerniku z drogą wiary Kościoła W jaki sposób Spośród tych którzy trwali na modlitwie w Wieczerniku przygotowując się do wyruszenia na cały świat gdy otrzymają Ducha Świętego Jezus powoływał niektórych stopniowo od chwili rozpoczęcia swego posłannictwa w Izraelu Jedenastu z nich uczynił Apostołami i przekazał im posłannictwo jakie sam otrzymał od Ojca Jak Ojciec Mnie posłał tak i Ja was posyłam J 20 21 powiedział Apostołom po zmartwychwstaniu Czterdzieści zaś dni później odchodząc od Ojca powiedział im jeszcze gdy Duch Święty zstąpi na was będziecie moimi świadkami aż po krańce ziemi Dz 1 8 Od momentu wyjścia z Wieczernika jerozolimskiego to posłannictwo zaczyna się wypełniać Kościół rodzi się i rośnie poprzez świadectwo jakie Piotr i Apostołowie dają Chrystusowi ukrzyżowanemu i zmartwychwstałemu por Dz 2 31 34 3 15 18 4 10 12 5 30 32 Maryja nie otrzymała wprost tego apostolskiego posłannictwa Nie znajdowała się wśród tych których Jezus posłał na cały świat aby nauczali wszystkie narody por Mt 28 19 przekazując im to posłannictwo Natomiast w Wieczerniku gdzie Apostołowie przygotowywali się do podjęcia swego posłannictwa wraz z przyjściem Ducha Prawdy Maryja była z nimi Była trwała na modlitwie jako Matka Jezusa Dz 1 13 14 czyli Chrystusa ukrzyżowanego i zmartwychwstałego To pierwsze zgromadzenie tych którzy w świetle wiary zobaczyli Jezusa sprawcę zbawienia 62 było świadome że był On Synem Maryi a Ona Jego Matką A jako taka była od chwili poczęcia i narodzenia szczególnym świadkiem tajemnicy Jezusa tej tajemnicy która na ich oczach wyraziła się i potwierdziła Krzyżem i zmartwychwstaniem Kościół więc od pierwszej chwili patrzył na Maryję poprzez Jezusa tak jak patrzył na Jezusa przez Maryję Była Ona dla ówczesnego Kościoła i pozostaje zawsze szczególnym świadkiem lat dziecięcych Jezusa Jego życia ukrytego w Nazarecie gdy zachowywała wszystkie te sprawy i rozważała w swoim sercu Łk 2 19 por Łk 2 51 Dla ówczesnego Kościoła i dla Kościoła wszystkich czasów Maryja była i pozostaje nade wszystko Tą błogosławioną która uwierzyła uwierzyła pierwsza Od chwili zwiastowania i poczęcia od chwili narodzenia w stajni betlejemskiej szła krok w krok z Jezusem w swojej macierzyńskiej pielgrzymce wiary Szła poprzez lata Jego życia ukrytego w Nazarecie szła w okresie zewnętrznego oddalenia gdy rozpoczął czynić i nauczać por Dz 1 1 pośród Izraela szła nade wszystko poprzez straszliwe doświadczenie Golgoty Teraz gdy Maryja znajduje się z Apostołami w jerozolimskim Wieczerniku u progu narodzin Kościoła wiara Jej zrodzona ze słowa zwiastowania znajduje potwierdzenie Anioł mówił wtedy do Niej poczniesz i porodzisz Syna któremu nadasz imię Jezus Będzie On wielki będzie panował nad domem Jakuba na wieki a Jego panowaniu nie będzie końca Niedawne wydarzenia Kalwarii otoczyły tę obietnicę ciemnością a jednak nawet pod Krzyżem nie ustawała wiara Maryi Pozostała wciąż Tą która podobnie jak Abraham wbrew nadziei uwierzyła nadziei por Rz 4 18 I oto po zmartwychwstaniu nadzieja odsłoniła właściwe swe oblicze a obietnica zaczęła się przyoblekać w rzeczywistość Przecież Jezus przed odejściem do Ojca powiedział Apostołom Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni aż do skończenia świata Mt 28 19 20 Tak mówił Ten który przez zmartwychwstanie objawił się jako Zwycięzca śmierci jako Ten którego panowaniu nie będzie końca według zapowiedzi anioła 27 U progu narodzin Kościoła u początku tej długiej pielgrzymki przez wiarę która rozpoczęła się wraz z Pięćdziesiątnicą w Jerozolimie Maryja była z tymi wszystkimi którzy stanowili zalążek nowego Izraela Była obecna jako wyjątkowy świadek tajemnicy Chrystusa Kościół trwa na modlitwie razem z Nią a równocześnie patrzy na Nią w świetle Słowa które stało się człowiekiem I tak było zawsze Kiedy bowiem Kościół coraz głębiej wnika w najwyższą tajemnicę Wcielenia rozmyśla także o Matce Chrystusa z głęboką czcią i pobożnością63 Maryja w sposób nierozdzielny należy do tajemnicy Chrystusa i należy też do tajemnicy Kościoła od początku od dnia jego narodzin U podwalin tego czym Kościół jest od początku tego czym wciąż ma się stawać z pokolenia na pokolenie pośród wszystkich narodów ziemi znajduje się Ta która uwierzyła że spełnią się słowa powiedziane Jej od Pana por Łk 1 45 Ta właśnie wiara Maryi która oznacza zaczątek Nowego i Wiecznego Przymierza Boga z ludzkością w Jezusie Chrystusie ta heroiczna wiara Maryi wyprzedza apostolskie świadectwo Kościoła i trwa stale w jego sercu utajona jako szczególne dziedzictwo objawienia się Boga Wszyscy którzy z pokolenia na pokolenie przyjmując apostolskie świadectwo Kościoła mają udział w tajemniczym dziedzictwie uczestniczą poniekąd w wierze Maryi Słowa Elżbiety Błogosławiona któraś uwierzyła idą więc za Maryją w dalszym ciągu również w czasie Pięćdziesiątnicy idą za Nią z pokolenia na pokolenie wszędzie tam gdzie rozprzestrzenia się przez świadectwo apostolskie i posługę Kościoła poznanie zbawczej tajemnicy Chrystusa W ten sposób wypełniają się prorocze słowa Magnificat błogosławioną zwać mnie będą wszystkie narody albowiem uczynił mi wielkie rzeczy Ten który możny jest i Święte imię Jego por Łk 1 48 49 W ślad za poznaniem tajemnicy Chrystusa idzie błogosławieństwo Jego Matki jako szczególna cześć dla Theotókos Jednakże w tej czci zawiera się zawsze błogosławieństwo Jej wiary Dziewica z Nazaretu bowiem nade wszystko przez tę wiarę stała się błogosławioną wedle słów Elżbiety Ci więc którzy z pokolenia na pokolenie w różnych narodach i ludach ziemi przyjmują z wiarą tajemnicę Chrystusa Słowa Wcielonego i Odkupiciela świata nie tylko garną się z czcią i ufnością do Maryi jako Jego Matki ale zarazem szukają w Jej wierze oparcia dla swojej wiary I to właśnie żywe uczestnictwo w wierze Maryi stanowi o Jej szczególnej obecności w ziemskim pielgrzymowaniu Kościoła jako nowego Ludu Bożego na całej ziemi 28 Jak mówi Sobór Maryja wkroczywszy głęboko w dzieje zbawienia gdy jest sławiona i czczona przywołuje wiernych do swego Syna i do Jego ofiary oraz do miłości Ojca 64 W ten sposób wiara Maryi u podstaw apostolskiego świadectwa Kościoła staje się wciąż poniekąd wiarą pielgrzymującego Ludu Bożego osób i wspólnot środowisk i zgromadzeń i różnych wreszcie grup istniejących w Kościele Udziela się równocześnie drogą poznania i drogą serca Zdobywa się ją lub odzyskuje nieustannie poprzez modlitwę Stąd też i w swojej apostolskiej działalności Kościół słusznie ogląda się na Tę co zrodziła Chrystusa który po to począł się z Ducha Świętego i narodził z Dziewicy aby przez Kościół także w sercach wiernych rodził się i wzrastał 65 Dzisiaj kiedy w tym pielgrzymowaniu przez wiarę przybliżamy się do końca drugiego tysiąclecia chrześcijaństwa Kościół poprzez magisterium Soboru Watykańskiego II pragnie zwrócić uwagę na to jak widzi siebie samego jako jeden Lud Boży zakorzeniony wśród wszystkich narodów ziemi i na prawdę według której wszyscy wierni chociaż rozproszeni po świecie mają ze sobą łączność w Duchu Świętym 66 Można powiedzieć że stale urzeczywistnia się w tej jedności tajemnica Pięćdziesiątnicy Równocześnie też Apostołowie i uczniowie Pana pośród wszystkich narodów ziemi trwają na modlitwie razem z Maryją Matką Jezusa por Dz 1 14 Stanowiąc z pokolenia na pokolenie znak królestwa które nie jest z tego świata równocześnie mają oni świadomość iż wpośród tego świata winni zbierać wespół z tym Królem któremu narody zostały dane w dziedzictwo por Ps 2 8 67 Jemu bowiem Ojciec dał tron Dawida ojca Jego On też króluje w domu Jakubowym a królestwu Jego nie będzie końca W tym oczekiwaniu przez tę samą wiarę która uczyniła Ją błogosławioną zwłaszcza od chwili zwiastowania Maryja pozostaje wciąż obecna w dziele Kościoła który wprowadza w świat królestwo Jej Syna68 Ta obecność Maryi znajduje zarówno w naszych czasach jak w całych dziejach Kościoła wielorakie środki wyrazu Posiada ona też wieloraki zasięg działania poprzez osobistą wiarę i pobożność wiernych poprzez tradycje rodzin chrześcijańskich czyli kościołów domowych wspólnot parafialnych czy misyjnych instytutów zakonnych diecezji poprzez przyciągającą i promieniującą moc wielkich sanktuariów w których nie tylko jednostki czy środowiska miejscowe ale niekiedy całe narody i kontynenty szukają spotkania z Matką Pana z Tą która jest błogosławiona ponieważ uwierzyła jest pierwszą wśród wierzących i dlatego stała się Matką Emmanuela Taka jest wymowa Ziemi Świętej duchowej ojczyzny wszystkich chrześcijan jako ziemi rodzinnej Zbawiciela świata i Jego Matki Taka też jest wymowa tylu świątyń które wiara chrześcijańska zbudowała poprzez wieki w Rzymie i na całym świecie i takich miejsc jak Gwadelupa Lourdes czy Fatima i innych w różnych krajach wśród których jakże nie wspomnieć Jasnej Góry na mojej ziemi ojczystej Można by mówić o swoistej geografii wiary i pobożności maryjnej która obejmuje wszystkie miejsca szczególnego pielgrzymowania Ludu Bożego który szuka spotkania z Bogarodzicą aby w zasięgu matczynej obecności Tej która uwierzyła znaleźć umocnienie swojej własnej wiary Istotnie w wierze Maryi już przy zwiastowaniu a ostatecznie u stóp Krzyża na Golgocie otwarła się na nowo po stronie człowieka owa wewnętrzna przestrzeń w której Przedwieczny Ojciec może napełniać nas wszelkim błogosławieństwem duchowym przestrzeń Nowego i Wiecznego Przymierza 69 Przestrzeń ta trwa nadal w Kościele który jest w Chrystusie sakramentem wewnętrznego zjednoczenia z Bogiem i jedności całego rodzaju ludzkiego 70 W tej też wierze którą Maryja wyznała przy zwiastowaniu jako służebnica Pańska i w której stale przoduje pielgrzymującemu Ludowi Bożemu na całej ziemi Kościół ustawicznie dąży do zespolenia z powrotem całej ludzkości z Chrystusem Głową w jedności Ducha Jego 71 2 Pielgrzymowanie Kościoła a jedność wszystkich chrześcijan 29 We wszystkich uczniach Chrystusowych Duch wzbudza tęsknotę i działanie aby wszyscy w sposób ustanowiony przez Chrystusa w jednej owczarni i pod jednym Pasterzem zjednoczyli się w pokoju 72 Pielgrzymowanie Kościoła w naszej zwłaszcza epoce naznaczone jest znamieniem ekumenizmu chrześcijanie szukają dróg do odbudowania tej jedności o jaką Chrystus modlił się dla swych uczniów i wyznawców w przeddzień męki modlił się do Ojca proszę aby wszyscy stanowili jedno jak Ty Ojcze we Mnie a Ja w Tobie aby i oni stanowili w Nas jedno aby świat uwierzył żeś Ty Mnie posłał J 17 21 Jedność uczniów Chrystusa jest więc wielkim znakiem danym dla ożywienia wiary w świecie podczas gdy ich podział stanowi zgorszenie73 Ten ekumeniczny ruch w oparciu o wyraźniejszą i powszechną świadomość naglącej potrzeby zjednoczenia wszystkich chrześcijan znalazł ze strony Kościoła katolickiego swój przełomowy wyraz w dziele Soboru Watykańskiego II trzeba aby pogłębili oni w sobie samych i w każdej wspólnocie owo posłuszeństwo wiary którego Maryja jest pierwszym i najbardziej świetlanym wzorem Ponieważ zaś Ona przyświeca Ludowi Bożemu w jego pielgrzymowaniu jako znak pewnej nadziei i pociechy dlatego Soborowi wielką radość i pociechę sprawia to że także wśród braci odłączonych nie brak takich co Matce Pana i Zbawiciela okazują cześć należną szczególnie wśród chrześcijan wschodnich 74 30 Chrześcijanie wiedzą że jedność między nimi zostanie przywrócona tylko wówczas gdy będzie oparta na jedności wiary Muszą oni rozwiązać niemałe różnice doktrynalne dotyczące tajemnicy i posłannictwa Kościoła a niekiedy roli Maryi w dziele zbawienia75 Dialogi podejmowane przez Kościół katolicki z innymi Kościołami i Wspólnotami kościelnymi Zachodu76 skupiają się coraz bardziej wokół tych dwóch nierozłącznych aspektów tej samej tajemnicy zbawienia Jeśli tajemnica Słowa Wcielonego pozwala nam dostrzec tajemnicę Boskiego macierzyństwa a z kolei kontemplacja Matki Bożej wprowadza w głębsze zrozumienie tajemnicy Wcielenia to trzeba to samo powiedzieć o tajemnicy Kościoła i o roli Maryi w dziele zbawienia Zgłębiając jedno i drugie wyjaśniając jedno przy pomocy drugiego chrześcijanie pragnący zgodnie z zaleceniem swojej Matki czynić to co im powie Jezus por J 2 5 zdołają wspólnie postąpić w owej pielgrzymce wiary której Maryja jest również wzorem i która winna doprowadzić chrześcijan do jedności jakiej pragnął ich jedyny Pan i tak pożądanej przez tych którzy uważnie słuchają tego co dzisiaj Duch mówi do Kościołów Ap 2 7 11 17 Jest tedy bardzo pożądane aby Kościoły te i Wspólnoty kościelne spotkały się z Kościołem katolickim w zasadniczych punktach wiary chrześcijańskiej także w tym co odnosi się do Dziewicy Maryi Uznają Ją one bowiem za Matkę Pana i przyjmują że należy to do naszej wiary w Chrystusa prawdziwego Boga i prawdziwego człowieka Patrzą na Tę która u stóp Krzyża przyjmuje za syna umiłowanego ucznia i on ze swej strony przyjmuje Ją za matkę Dlaczego więc nie mielibyśmy wszyscy razem patrzeć na Nią jako na naszą wspólną Matkę która modli się o jedność rodziny Bożej i która wszystkim przoduje na czele długiego orszaku świadków wiary w jedynego Pana Syna Bożego poczętego w Jej dziewiczym łonie za sprawą Ducha Świętego 31 Pragnę ponadto podkreślić jak bardzo Kościół katolicki Kościół prawosławny i starożytne Kościoły Wschodnie czują się głęboko złączone przez miłość i cześć dla Theotókos Nie tylko podstawowe dogmaty chrześcijańskiej wiary o Trójcy Świętej i Słowie Bożym które przyjęło ciało z Maryi Dziewicy określono na Soborach powszechnych które odbyły się na Wschodzie 77 ale również pod względem kultu liturgicznego chrześcijanie wschodni wysławiają przepięknymi hymnami Maryję zawsze Dziewicę Najświętszą Boga Rodzicielkę 78 Bracia z tych Kościołów przechodzili złożone koleje losu ale ich dzieje zawsze były przeniknięte żywym pragnieniem działania w duchu chrześcijańskim i apostolskiego promieniowania chociaż często znaczonego krwawymi nawet prześladowaniami Są to dzieje wierności wobec Pana prawdziwa pielgrzymka wiary poprzez miejsca i czasy gdy chrześcijanie wschodni z bezgraniczną ufnością zwracali oczy ku Matce Bożej oddawali Jej cześć i wzywali Ją w nieustannej modlitwie W trudnych chwilach swego ciężkiego życia chrześcijańskiego uciekali się pod Jej obronę 79 świadomi że znajdą w Niej potężną pomoc Kościoły które wyznają naukę Soboru Efeskiego ogłaszają Dziewicę prawdziwą Matką Boga ponieważ Pan nasz Jezus Chrystus przed wiekami z Ojca zrodzony jako Bóg w ostatnich czasach dla nas i dla naszego zbawienia narodził się jako człowiek z Maryi Dziewicy Bożej Rodzicielki 80 Ojcowie greccy i tradycja bizantyjska kontemplując Dziewicę w świetle Słowa które stało się ciałem próbowali przeniknąć głęboką więź łączącą Maryję jako Matkę Bożą z Chrystusem i Kościołem Dziewica jest stałą obecnością w całym zasięgu zbawczej tajemnicy Tradycje koptyjska i etiopska zostały wprowadzone w taką kontemplację tajemnicy Maryi przez św Cyryla Aleksandryjskiego i z kolei czciły Ją rozkwitłą bujnie poezją81 Geniusz poetycki św Efrema Syryjczyka zwanego cytrą Ducha Świętego opiewał niestrudzenie Maryję wyciskając żywe do dziś piętno na całej tradycji Kościoła syryjskiego82 W swym hymnie pochwalnym ku czci Theotókos św Grzegorz z Narek jedna z najsławniejszych postaci Armenii w uniesieniu poetyckim zgłębia różne aspekty tajemnicy Wcielenia a każdy z nich pomaga mu opiewać i wysławiać niezwykłą godność i wspaniałą piękność Maryi Dziewicy Matki Słowa Wcielonego83 Nie dziwi nas zatem że Maryja zajmuje uprzywilejowane miejsce w kulcie starożytnych Kościołów wschodnich wyrażającym się niezrównaną obfitością świąt i hymnów 32 W bizantyjskiej Liturgii we wszystkich godzinach modlitwy brewiarzowej chwała Matki jest złączona z chwałą Syna i z tą chwałą która przez Syna wznosi się ku Ojcu w Duchu Świętym W anaforze czyli modlitwie eucharystycznej św Jana Chryzostoma wspólnota zjednoczona zaraz po epiklezie tak opiewa Matkę Bożą Prawdziwie godne to i sprawiedliwe wysławiać Ciebie Bogarodzico zawsze chwalebną i nieskalaną i Matkę naszego Boga Czcigodniejszą od Cherubinów i nieporównanie sławniejszą od Serafinów któraś w dziewictwie Boga Słowo zrodziła Ciebie prawdziwie Bogarodzicę uwielbiamy Pochwały wznoszące się ku Maryi w każdym sprawowaniu liturgii eucharystycznej kształtowały wiarę pobożność i modlitwę wiernych W ciągu wieków przeniknęły całą ich postawę duchową ożywiając głębokie nabożeństwo dla Najświętszej Matki Boga 33 W tym roku przypada 1200 lecie II Soboru powszechnego w Nicei 787 r który w zakończeniu znanego sporu co do kultu obrazów świętych orzekł że według nauczania Ojców i powszechnej Tradycji Kościoła wierni mogą czcić razem z Krzyżem także wizerunki Matki Bożej Aniołów i Świętych w kościołach w domach i przy drogach84 Ten zwyczaj zachował się na całym Wschodzie a także na Zachodzie wizerunki Maryi Dziewicy mają zaszczytne miejsce w świątyniach i domach Maryja bywa na nich przedstawiana jako tron Boży niosący Pana i podający Go ludziom Theotókos lub jako droga która wiedzie do Chrystusa i ukazuje Go Odigitria lub jako modląca się Orędowniczka i znak obecności Bożej na drodze wiernych aż do dnia Pańskiego Deisis lub jako Opiekunka okrywająca Judy swym płaszczem Pokrov czy to jako miłosierna i najczulsza Dziewica Eleousa Zwykle bywa przedstawiana wraz z Synem Dzieciątkiem Jezus w ramionach właśnie to odniesienie do Syna wsławia Matkę Czasem obejmuje Go z czułością Glykofilousa kiedy indziej hieratyczna zdaje się być pogrążona w kontemplacji Tego który jest Panem dziejów por Ap 5 9 14 85 Wypada również przypomnieć ikonę Matki Bożej Włodzimierskiej która stale towarzyszyła pielgrzymowaniu wiary ludu dawnej Rusi Zbliża się pierwsze Milenium nawrócenia na chrześcijaństwo tych szlachetnych ziem ziem ludzi prostych myślicieli i świętych Obrazy są i teraz jeszcze czczone na terenie Ukrainy Białorusi i Rosji pod różnymi tytułami świadczą one o wierze i duchu modlitwy tego Judu który pomny jest obecności i opieki Matki Bożej Najświętsza Panna jaśnieje na tych obrazach jako zwierciadło Bożego piękna mieszkanie odwiecznej Mądrości osoba modląca się wzór kontemplacji ikona chwały Ta która od zarania swego życia ziemskiego mając wiedzę duchową niedostępną dla ludzkiego umysłu przez wiarę osiągnęła najwyższy stopień poznania Wspominam również wizerunek Dziewicy z Wieczernika modlącej się z Apostołami w oczekiwaniu na Ducha Świętego czy nie mógłby on stać się znakiem nadziei dla wszystkich którzy w braterskim dialogu pragną pogłębić swoje posłuszeństwo wiary 34 Tak wielkie bogactwo chwały zebrane z różnych form wielkiej tradycji Kościoła mogłoby nam pomóc do tego aby Kościół zaczął na nowo oddychać w pełni obydwoma płucami chodzi o Wschód i Zachód Jak już niejednokrotnie podkreśliłem jest to dzisiaj bardziej konieczne niż kiedykolwiek Stałoby się to wielką pomocą w rozwoju dialogu prowadzonego pomiędzy Kościołem katolickim i innymi Kościołami oraz Wspólnotami kościelnymi Zachodu86 Pielgrzymujący Kościół mógłby także dzięki temu śpiewać i przeżywać w sposób doskonalszy Magnificat 3 Magnificat Pielgrzymującego Kościoła 35 Na współczesnym etapie swej wędrówki Kościół stara się odnaleźć utraconą w ciągu dziejów jedność wyznawców Chrystusa aby okazać posłuszeństwo swemu Panu który o tę jedność modlił się w przeddzień swojej męki Kościół wśród prześladowań świata i pociech Bożych zdąża naprzód w pielgrzymce zwiastując krzyż i śmierć Pana aż przybędzie 87 Idąc zaś naprzód poprzez doświadczenia i uciski krzepi się Kościół mocą obiecanej mu przez Pana łaski Bożej aby w słabości cielesnej nie odstąpił od doskonałej wierności lecz pozostał godną oblubienicą swego Pana i pod działaniem Ducha Świętego nieustannie odnawiał samego siebie póki przez krzyż nie dotrze do światłości która nie zna zmierzchu 88 Bogarodzica Dziewica jest stale obecna w tym pielgrzymowaniu wiary Ludu Bożego do światła Świadczy o tym w sposób szczególny hymn Magnificat który przejęty z głębi wiary Maryi przy nawiedzeniu nie przestaje rozbrzmiewać w sercu Kościoła przez wieki Świadczy o tym codzienne odmawianie go w czasie liturgii Nieszporów i w tylu innych okolicznościach pobożności osobistej lub wspólnotowej Wielbi dusza moja Pana i raduje się duch mój w Bogu moim Zbawcy Bo wejrzał na uniżenie Służebnicy swojej Oto bowiem błogosławić mnie będą odtąd wszystkie pokolenia gdyż wielkie rzeczy uczynił mi Wszechmocny Święte jest Jego imię a swoje miłosierdzie na pokolenia i pokolenia zachowuje dla tych co się Go boją On przejawia moc ramienia swego rozprasza ludzi pyszniących się zamysłami serc swoich Strąca władców z tronu a wywyższa pokornych Głodnych nasyca dobrami a bogatych z niczym odprawia Ujął się za sługą swoim Izraelem pomny na miłosierdzie swoje jak przyobiecał naszym ojcom na rzecz Abrahama i jego potomstwa na wieki Łk 1 46 55 36 Kiedy Elżbieta pozdrowiła przybywającą do niej młodą krewną z Nazaretu wówczas Maryja odpowiedziała słowami Magnificat Elżbieta w swym pozdrowieniu dwukrotnie nazwała Maryję błogosławioną naprzód ze względu na owoc Jej łona następnie zaś ze względu na Jej wiarę por Łk 1 42 45 Oba te błogosławieństwa nawiązywały bezpośrednio do momentu zwiastowania I oto teraz przy nawiedzeniu gdy pozdrowienie Elżbiety daje świadectwo tamtego przełomowego momentu wiara Maryi odsłania się na nowo i na nowo się wyraża To co w momencie zwiastowania pozostawało ukryte w głębi posłuszeństwa wiary to teraz niejako wybucha jasnym ożywczym płomieniem ducha Słowa którymi Maryja przemawia na progu domu Elżbiety stanowią natchnione wyznanie tej wiary w której

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/311-encyklika-redemptoris-mater-o-blogoslawionej-maryi-dziewicy-w-zyciu-pielgrzymujacego-kosciola-jan-pawel-ii (2016-04-27)
    Open archived version from archive


  • Adhortacja apostolska Marialis cultus (o należytym kształtowaniu i rozwijaniu kultu Najświętszej Maryi Panny) - Paweł VI
    i Kościele chcemy rozważyć szczególny aspekt związków zachodzących pomiędzy Maryją a liturgią to znaczy w jaki sposób Maryja stała się wzorem ducha pobożności w którym Kościół zarówno czci jak i przeżywa Boskie tajemnice To że Maryja Dziewica może być wzorem w tej dziedzinie wynika stąd że Kościół uważa Ją za najznakomitszy wzór i świadectwo wiary miłości i doskonałego zjednoczenia z Chrystusem 48 to znaczy z tej wewnętrznej postawy z jaką Kościół najbardziej umiłowana oblubienica mocno złączona ze swym Panem wzywa Go i przez Niego oddaje cześć Ojcu Przedwiecznemu 49 a Dziewica słuchająca 17 Naprzód Maryja jest Dziewicą słuchającą która z wiarą przyjęła słowo Boże Powiadamy z wiarą która była dla Niej warunkiem i drogą do Bożego macierzyństwa ponieważ jak trafnie mówi św Augustyn Najświętsza Maryja wierząc porodziła Jezusa którego wierząc poczęła 50 Gdy anioł kiedy się wahała rozwiał Jej wątpliwość Ona pełna wiary i poczynając Chrystusa pierwej w duszy niż w łonie powiada Oto ja służebnica Pańska niech mi się stanie według twego słowa 51 Z wiarą która była dla Niej przyczyną szczęścia i która użyczyła Jej pewności że będzie spełniona obietnica zawarta w słowach błogosławiona któraś uwierzyła w spełnienie tego co ci powiedziane zostało od Pana 52 z wiarą mówimy z jaką Ona spełniając główną rolę i będąc szczególnym świadkiem Wcielenia Chrystusa przechowywała wspomnienie Jego pierwszego dzieciństwa którego wydarzenia rozważała w swoim sercu Podobnie czyni Kościół który zwłaszcza w świętej liturgii słucha słowa Bożego i przyjmuje je oraz głosi i czci a także udziela Chrystusa jako chleba życia 53 który ponadto w jego świetle bada jakie są znaki czasów i wyjaśnia oraz przeżywa wydarzenia ludzkie b Dziewica modląca się 18 Następnie Maryja jest Dziewicą modlącą się Uwidacznia się to w Jej nawiedzeniu matki Poprzednika Wypowiada tam słowa uwielbienia Boga i słowa pokory oraz wiary i nadziei to bowiem zawiera kantyk Magnificat będący szczególną modlitwą Maryi i właściwą pieśnią czasu mesjańskiego w której łączy się świąteczna radość starego i nowego Izraela Albowiem jak zdaje się wskazywać św Ireneusz w kantyku Najświętszej Maryi połączyły się radości Abrahama przeczuwającego Chrystusa 54 z proroczo antycypowanym głosem Kościoła Radując się Maryja wołała prorokując w imieniu Kościoła Wielbi dusza moja Pana 55 Rzeczywiście kantyk Najświętszej Maryi Panny rozpowszechniając się stał się we wszystkich czasach wspólną modlitwą całego Kościoła Maryja okazuje się także w Kanie Dziewicą proszącą Przedstawiwszy Synowi z czułą prośbą tak bardzo doczesną potrzebę spowodowała jednak uzyskanie łaski niebieskiej Spowodowała mianowicie to że Jezus dokonawszy pierwszego ze swoich znaków umocnił wiarę uczniów w Siebie Wreszcie w ostatniej chwili swego życia Maryja ukazuje się także jako Dziewica modląca się Albowiem Apostołowie trwali jednomyślnie na modlitwie razem z niewiastami Maryją matką Jezusa i braćmi Jego 56 Zatem modlącą się Maryję winno się dostrzegać zarówno w rodzącym się Kościele jak i zawsze potem także i teraz chociaż bowiem została wzięta do nieba nie przestaje jednak spełniać swej błagalnej i zbawiennej misji 57 Dziewicą modlącą się jest również Kościół który codziennie przedstawia Ojcu potrzeby dzieci oraz nieustannie wielbi Boga i wstawia się za zbawienie całego świata 58 c Dziewica rodząca 19 Dalej Maryja jest Dziewicą rodzącą Wierząc bowiem i będąc posłuszną zrodziła na ziemi samego Sina Boga Ojca i to nie znając męża Duchem Świętym zacieniona 59 Bóg zechciał że to prawdziwie jedyne w swoim rodzaju i podziwu godne macierzyństwo jest typem i wzorem płodności Dziewicy Kościoła który sam także staje się matką przez przepowiadanie bowiem i chrzest rodzi do nowego i nieśmiertelnego życia synów z Ducha Świętego poczętych i z Boga zrodzonych 60 Słusznie więc uczyli Ojcowie że Kościół w sakramencie chrztu w pewien sposób przedłuża dziewicze macierzyństwo Maryi Z ich to świadectw chcemy przytoczyć jedno a mianowicie świadectwo św Leona Wielkiego Naszego znamienitego Poprzednika który w homilii na Boże Narodzenie stwierdza Początek życia jaki Chrystus wziął w łonie Dziewicy umieścił w źródle chrzcielnym dał wodzie to co dał Matce albowiem moc Najwyższego i osłona Ducha Świętego która sprawiła że Maryja porodziła Zbawiciela sprawia że woda odradza wierzącego 61 Chcąc zaś zaczerpnąć ze źródeł liturgicznych możemy wspomnieć ową przepiękną Modlitwę ofiarną liturgii hiszpańskiej mówiącą Tamta Maryja nosiła życie w łonie ten Kościół w chrzcie Do łona tamtej Chrystus wstąpił w wody tego Chrystus przyoblekł się 62 d Dziewica ofiarująca 20 Maryja wreszcie jest Dziewicą ofiarującą To właśnie staje się widoczne w ofiarowaniu Jezusa w świątyni W wydarzeniu tym Kościół prowadzony przez Ducha Świętego oprócz spełnienia przepisów o ofiarowaniu pierworodnego i o oczyszczeniu matki odkrył pewną tajemnicę odnoszącą się do historii zbawienia dostrzegł mianowicie że w świątyni przedłuża się ta podstawowa ofiara którą Słowo stając się Ciałem i przychodząc na świat złożyło Bogu i że obwieszcza się tam zbawienie wszystkich ludzi ponieważ Symeon nazywając Dziecię Jezus światłem na oświecenie pogan i chwałą Izraela uznaje Je za Mesjasza za Zbawiciela wszystkich W końcu zrozumiał też Kościół że proroczo odnosi się to do męki Chrystusa ponieważ słowa Symeona łączące w jednej i tej samej przepowiedni Syna znak sprzeciwu 63 i Matkę której duszę przeniknie miecz spełniły się na Górze Kalwarii Dlatego właściwe dla tej tajemnicy zbawienia rozważywszy różne jej aspekty jest to że przez ofiarowanie Chrystusa w świątyni skierowuje myśl ku zbawczemu dziełu krzyża Zresztą sam Kościół szczególnie od średniowiecza widział w Dziewicy przynoszącej do Jeruzalem Syna by przedstawić Go Panu wolę ofiarowania czyli jak powiadają ofiarniczą która wykraczała poza zwykłe rozumienie obrzędu Świadectwem tego jest ta miła prośba św Bernarda Ofiaruj Syna Dziewico Święta i przedstaw Panu błogosławiony owoc żywota Twojego Ofiaruj na pojednanie nas wszystkich Hostię świętą podobającą się Bogu 64 To zjednoczenie Matki i Syna w dziele odkupienia 65 najbardziej zajaśniało na Górze Kalwarii gdzie Chrystus samego siebie nieskalanego ofiarował Bogu 66 a Maryja stojąc pod krzyżem najgłębiej ze swym Jednorodzonym współcierpiała i z ofiarą Jego złączyła się matczynym duchem z miłością godząc się aby doznała ofiarniczego wyniszczenia żertwa z Niej narodzona 67 którą również sama złożyła Ojcu Przedwiecznemu 68 Celem przedłużenia na wieki ofiary krzyża Boski Zbawiciel ludzi ustanowił ofiarę eucharystyczną pamiątkę swej śmierci i zmartwychwstania i powierzył ją Kościołowi swej oblubienicy 69 Ten zaś przede wszystkim w niedzielę gromadzi wiernych dla odprawienia Paschy Pana dopóki On nie przyjdzie 70 Czyni to w łączności z świętymi mieszkańcami niebios zwłaszcza z Najświętszą Dziewicą 71 naśladując Jej płomienną miłość i niewzruszoną wiarę e Nauczycielka pobożności 21 Maryja będąca wzorem dla całego Kościoła w oddawaniu czci Bogu jest oczywiście nauczycielką pobożności także dla poszczególnych chrześcijan Wcześniej zaczęli oni spoglądać na Nią by tak jak Ona ze swego własnego życia uczynić kult należny Bogu a z samej czci zadanie swego życia Już dawno w IV wieku św Ambroży przemawiając do wiernych pragnął by w każdym z nich był duch Maryi dla wysławiania Boga Oby w każdym był duch Maryi by uwielbiał Boga oby w każdym był duch by radował się w Bogu 72 Jednakże Maryja jest przede wszystkim wzorem tego kultu przez który życie każdego staje się ofiarą składaną Bogu Tę starożytną i stałą naukę wszyscy mogą usłyszeć od Kościoła a także od Najświętszej Dziewicy która Bożemu posłańcowi odpowiedziała Oto ja służebnica Pańska niech mi się stanie według twego słowa 73 Zaiste tymi słowami antycypowała przepiękną prośbę Modlitwy Pańskiej Bądź wola twoja 74 Zatem przyzwolenie Maryi jest dla wszystkich chrześcijan pouczeniem i przykładem jak posłuszeństwo dla woli Ojca ma się stać drogą i pomocą do świętości każdego f Przejawy kultu maryjnego 22 Poza tym chodzi przede wszystkim o to byśmy zauważyli iż Kościół liczne swe powiązania z Maryją w różny sposób i to skutecznie wyraził w formach kultu mianowicie w głębokiej czci gdy patrzy na niezwykłą godność Dziewicy mocą Ducha Świętego przemienioną w godność matki w płomiennej miłości gdy rozważa duchowe macierzyństwo Maryi którym obejmuje Ona wszystkie członki Ciała Mistycznego w pełnym ufności błaganiu gdy doświadcza wstawiennictwa swej Orędowniczki i Wspomożycielki 75 w służbie miłości gdy zastanawia się nad pokorną Służebnicą przyobleczoną w godność Królowej miłosierdzia i Matki łaski w czynnym naśladowaniu gdy spogląda na świętość i cnoty Maryi pełnej łaski w zdumieniu połączonym ze wzruszeniem ducha gdy jakby w przeczystym obrazie z radością ogląda to czym cały pragnie i spodziewa się być 76 wreszcie w gorliwe dążenie gdy w Towarzyszce Odkupiciela już w pełni uczestniczącej w owocach tajemnicy paschalnej dostrzega prorocze spełnienie swego przyszłego losu aż do owego dnia w którym bez żadnej zmarszczki czy skazy stanie się jak oblubienica przystrojona dla swego męża Jezusa Chrystusa g Liturgia złotą regułą pobożności chrześcijańskiej 23 Gdy więc Czcigodni Bracia rozważamy tę cześć którą Najświętszej Bożej Rodzicielce okazuje liturgiczna tradycja Kościoła powszechnego i sam odnowiony ryt rzymski gdy następnie pamiętamy że sama święta liturgia z powodu swej niezwykłej wartości w kulcie Bożym jest złotą regułą pobożności chrześcijańskiej gdy wreszcie zwracamy uwagę jak Kościół czcząc święte tajemnice za przykładem Najświętszej Dziewicy przyjmuje postawę wiary i miłości wtedy z pewnością zrozumiemy jak właściwie i stosownie zachęca Sobór Watykański II wszystkich synów Kościoła by szczerze popierali kult Błogosławionej Dziewicy szczególnie liturgiczny 77 Chcielibyśmy by ta zachęta wszędzie i bez zastrzeżeń została przyjęta i gorliwie wprowadzona w czyn II ODNOWA KULTU MARYJNEGO 1 Potrzeba zasady wskazania 24 Ten sam Sobór Watykański II zachęca jednak by oprócz kultu liturgicznego rozwijano także inne formy pobożności zwłaszcza uznane i zalecone przez Urząd Nauczycielski 78 Niemniej jak z pewnością wszystkim wiadomo pobożność chrześcijan i cześć dla Bożej Rodzicielki rozmaite przybrała formy w zależności od różnych okoliczności czasów i miejsc odmiennej mentalności ludzi i tradycji kulturalnej Niewątpliwie następstwem tego jest że same formy wyrażające taki kult a podlegające warunkom czasów zdają się w pełni potrzebować odnowy dzięki której zostałyby usunięte elementy przemijające a w ich miejsce wprowadzone trwałe jak również włączone zostały prawdy wiary przygotowane należycie poszukiwaniem teologicznym i przedłożone przez Urząd Nauczycielski Kościoła To także dowodzi iż jest konieczne by Konferencje biskupie Kościoły lokalne rodziny zakonne wspólnoty chrześcijan wspierały prawdziwą twórczą działalność i równocześnie starannie przejrzały formy i pobożne praktyki związane z kultem Panny Maryi Pragniemy jednak by zachowano tutaj zdrową tradycję i otwarto dostęp dla uzasadnionych wymagań ludzi naszych czasów Dlatego Czcigodni Bracia wydaje się Nam rzeczą stosowną wskazać w tym względzie pewne zasady postępowania 2 Podstawowe zasady odnowy a Zasada trynitarna i chrystologiczna 25 Najbardziej zwłaszcza wypada by praktyki pobożności względem Maryi Panny wyraźnie wykazywały charakter trynitarny i chrystologiczny jako że z samej swej natury jest on im właściwy i przynależny do ich istoty Rzeczywiście bowiem kult chrześcijański zgodnie ze swym pierwotnym znaczeniem jest oddawany Ojcu Synowi i Duchowi Świętemu lub lepiej jak mówi się w świętej liturgii Ojcu przez Chrystusa w Duchu W tej perspektywie kult ten słusznie chociaż w całkiem odmienny sposób rozciąga się przede wszystkim i szczególnie na Matkę Zbawiciela a następnie na Świętych których Kościół głosi misterium paschalne ponieważ cierpieli oni z Chrystusem i z Nim zostali uwielbieni 79 W Maryi Pannie wszystko odnosi się do Chrystusa i od Niego zależy mianowicie ze względu na Niego Bóg Ojciec od wieków wybrał Ją na Matkę pod każdym względem świętą a Duch Święty przyozdobił darami jakich nikomu innemu nie udzielił Z całą pewnością prawdziwa pobożność chrześcijańska nigdy nie zaprzestała uwidaczniania nierozerwalnej więzi i istotnego odniesienia Najświętszej Dziewicy do Boskiego Zbawiciela 80 Wydaje Nam się jednak że z duchowym nastawieniem dzisiejszych czasów niemal w całości pochłoniętym i opanowanym przez problem Chrystusa 81 jest zgodne zwłaszcza to by w każdym możliwym przejawie kultu dla Maryi Panny szczególne znaczenie przyznano części chrystologicznej i w ten sposób ustawiono sprawę by miał on odniesienie do samego planu Bożego przez który początki tej Dziewicy zostały wyznaczone z wcieleniem Mądrości Bożej 82 To niewątpliwie przyczyni się do umocnienia czci dla Matki Jezusa i do przekształcenia tej czci w skuteczne narzędzie by z jego pomocą dojść do jedności wiary i poznania Syna Bożego do człowieka doskonałego do miary wielkości według pełni Chrystusa 83 Z drugiej strony przyczyni się to także do powiększenia czci należnej samemu Chrystusowi ponieważ zgodnie z niezmiennym poglądem Kościoła autorytatywnie powtórzonym w tych dniach 84 odnosi się do Pana to co poświęca się Służebnicy w ten sposób spływa na Syna to co wyświadcza się Matce tak przechodzi na Króla cześć którą składa się w hołdzie Królowej 85 b Zasada pneumatologiczna 26 Sądzimy jednak iż jest rzeczą pożyteczną dołączyć do tego przypomnienia o chrystologicznej naturze pobożności maryjnej inną stosowną zachętę by mianowicie w tym samym kulcie przyznano odpowiednią wagę jednej z niezbędnych wprost treści wiary to jest osobie i dziełu Ducha Świętego Teologiczne dociekanie i sama święta liturgia pokazały iż uświęcające działanie Ducha Świętego w Dziewicy Nazaretańskiej jest szczytowym momentem jego poczynań w historii zbawienia Tak np święci Ojcowie i pisarze kościelni działaniu Ducha Świętego przypisali świętość Maryi od samego Jej początku nazywając Ją mianowicie przez Niego jakby utworzoną i ukształtowaną jako nowe stworzenie 86 Gdy rozważali słowa Ewangelii Duch Święty zstąpi na Ciebie i moc Najwyższego osłoni Cię 87 i Maryja znalazła się brzemienną za sprawą Ducha Świętego albowiem z Ducha Świętego jest to co się w Niej poczęło 88 w interwencji Ducha Świętego widzieli działanie które poświęciło i uczyniło płodnym dziewictwo Maryi 89 a Ją samą zmieniło w Pałac Króla lub Komnatę Słowa 90 w Świątynię lub Przybytek Pana 91 Arkę Przymierza lub Uświęcenia 92 Tytuły te tchną duchem samej świętej Biblii Gdy zaś pisarze jeszcze bardziej zgłębiali tajemnicę Wcielenia dostrzegli w tym tajemniczym związku pomiędzy Duchem Świętym i Maryją coś oblubieńczego co Prudencjusz w poetycki sposób tak opisuje Niepoślubiona Dziewica zostaje poślubiona Duchowi 93 i nazwali Ją Świątynią Ducha Świętego 94 podkreślając tym wyrażeniem świętą naturę Dziewicy która stała się trwałym mieszkaniem Ducha Bożego Gdy nadto badali naukę o Pocieszycielu poznali iż z Niego jak ze źródła wypłynęła pełnia łaski i bogactwo darów przyczyniając się do Jej uszlachetnienia Dlatego Duchowi Świętemu przypisali wiarę nadzieję i miłość które ożywiały serce Najświętszej Dziewicy siłę umacniającą Jej posłuszeństwo woli Bożej męstwo które podtrzymywało Ją cierpiącą pod krzyżem 95 następnie w przepowiedni Maryi 96 zauważyli szczególny wpływ tego Ducha który niegdyś mówił przez proroków 97 Wreszcie przypatrując się Matce Jezusa przebywającej w Wieczerniku gdzie Duch Święty zstąpił na niedawno narodzony Kościół 98 wzbogacili w nowe pojęcia prastary temat Maryja Kościół 99 a nade wszystko błagali o wstawiennictwo Dziewicy by od Ducha Świętego otrzymali moc zrodzenia Chrystusa we własnych duszach o czym zaświadcza św Ildefons w modlitwie która wyróżnia się zarówno treścią jak i wewnętrzną siłą prośby Proszę Cię proszę Cię Panno święta bym posiadł Jezusa z tego Ducha z którego Ty zrodziłaś Jezusa Oby dusza moja otrzymała Jezusa przez Tego Ducha przez którego Twoje łono poczęło tegoż Jezusa Obym miłował Jezusa w tym Duchu w którym Ty uwielbiasz Go jako Pana patrzysz na Niego jako na Syna 100 27 Niekiedy mówi się że wiele tekstów współczesnej pobożności niewystarczająco odzwierciedla całą naukę o Duchu Świętym Jednakże rzeczą uczonych jest sprawdzić to twierdzenie i ocenić jego doniosłość Nam chodzi raczej o to by wszystkich a w pierwszym rzędzie pasterzy i teologów zachęcić do wnikliwszego i dokładniejszego badania dzieła Ducha Świętego w historii zbawienia i przyczynienia się w ten sposób do tego by książki i formuły chrześcijańskiej pobożności wydobywały na światło Jego ożywcze działanie Z takiego bowiem dociekania wyłoni się w szczególności tajemniczy związek pomiędzy Duchem Bożym i Dziewicą Nazaretańską oraz ich wspólne oddziaływanie na Kościół a z tych głębiej rozważonych treści wiary wyrośnie gorliwiej praktykowana pobożność c Zasada eklezjologiczna 28 Ponadto jest konieczne by praktyki pobożności którymi chrześcijanie poświadczają swą cześć i poszanowanie dla Matki Pana jasno i wyraźnie ukazywały miejsce jakie zajmuje Ona w Kościele najwyższe po Chrystusie a zarazem nam najbliższe 101 Wyniosłe to miejsce symbolizują święte przybytki Obrządku bizantyjskiego Części budowli i święte obrazy tak są tam ułożone że na środkowych drzwiach ikonostasu wyobrażone jest Zwiastowanie Maryi Panny w absydzie zaś maluje się chwalebną Theotokos Chodzi o to by jasno uwidaczniało się jak od przyzwolenia Służebnicy Pańskiej rodzaj ludzki wchodzi na drogę swego powrotu do Boga i jak w chwale Najświętszej dostrzega kres swej wędrówki Symbolizm z jakim sama budowla świątyni objawia miejsce Maryi w tajemnicy Kościoła zawiera bogate znaczenie i zdaje się domagać by wszędzie różne formy czci dla Najświętszej Dziewicy były otwarte na perspektywy eklezjalne Zaiste przypomnienie zasadniczych pojęć które przedstawił Sobór Watykański II w sprawie natury Kościoła jako Rodziny Bożej Ludu Bożego Królestwa Bożego Mistycznego Ciała Chrystusa 102 z pewnością sprawi że wierni łatwiej i szybciej poznają posłannictwo i zadanie Maryi w tajemnicy Kościoła jak również Jej znakomite miejsce we wspólnocie Świętych Spowoduje również że lepiej dostrzegą braterską więź łączącą wszystkich chrześcijan ponieważ są oni synami Najświętszej Dziewicy w których zrodzeniu i wychowaniu współdziałała Ona swoją miłością macierzyńską 103 a równocześnie są synami Kościoła gdyż rodzimy się z jego to jest Kościoła łona karmimy się jego mlekiem jesteśmy ożywiani jego Duchem 103 Albowiem Najświętsza Dziewica i Kościół współdziałają w rodzeniu Mistycznego Ciała Chrystusa oboje są Matką Chrystusa ale żadne z nich nie rodzi bez drugiego całego Ciała 104 Sprawi wreszcie że jaśniej zobaczą iż działanie Kościoła na świecie jest jakby przedłużeniem opieki i troskliwości Maryi prawdziwie czynna miłość Najświętszej Dziewicy w domu nazaretańskim u Elżbiety w Kanie Galilejskiej na miejscu Kalwarii wszystko to stanowi zbawcze wydarzenia o najwyższym znaczeniu eklezjalnym Przedłuża się ono i dokonuje w matczynej trosce Kościoła i usilnym pragnieniu by wszyscy ludzie doszli do poznania prawdy 105 w jego nieustającej opiece nad słabymi i potrzebującymi oraz chorymi w jego ustawicznym zabieganiu o umocnienie pokoju i zgody społecznej w wytrwałej działalności i gorliwości zmierzającej do tego by wszyscy ludzie stali się uczestnikami zbawienia które swoją śmiercią wysłużył Chrystus W ten oto sposób miłość do Kościoła przemieni się w miłość do Maryi i odwrotnie ta ostatnia w tę pierwszą ponieważ jedna nie może istnieć bez drugiej jak trafnie zauważa Chromacjusz z Akwilei Kościół zgromadził się w górnych pomieszczeniach Wieczernika z Maryją która była Matką Jezusa i z Jego braćmi Nie może przeto nazywać się Kościołem jeśliby tam nie było Maryi Matki Pana z Jego braćmi 106 Podsumowując powtarzamy iż trzeba by kult oddawany Najświętszej Dziewicy wykazywał swoją wewnętrzną treść eklezjalną To zaś sprawi że poweźmie się postanowienie i zbierze siły by dzięki nim dokonać zbawiennej odnowy form i samych tekstów 3 Wskazania szczegółowe 29 Do tych stwierdzeń które zrodziły się z rozważania związku Maryi Panny z Bogiem Ojcem Synem Duchem Świętym i z Kościołem pragniemy dodać idąc po tej samej linii nauki Soboru 107 pewne wytyczne biblijne liturgiczne ekumeniczne antropologiczne jakie trzeba mieć przed oczyma gdy bada się lub wprowadza praktyki pobożności by tym lepiej i wyraźniej dostrzec więź łączącą nas z Matką Chrystusa i naszą Matką we wspólnocie Świętych a Dowartościować Pismo święte 30 Dziś już powszechnie się rozumie że chrześcijańska pobożność domaga się włączenia w każdą formę kultu wskazań i myśli biblijnych Rozwój studiów biblijnych częstsze i powszechniejsze korzystanie z Pisma św a zwłaszcza przykład tradycji oraz wewnętrzne poruszenie Ducha Świętego skłaniają i wzywają chrześcijan naszych czasów by coraz bardziej posługiwali się Biblią jako znakomitą księgą modlitwy i z niej czerpali należyte postanowienia i wspaniałe wzory Kult Najświętszej Panny żadną miarą nie może oddalać się od tego ogólnego ukierunkowania życia chrześcijańskiego 108 co więcej głównie z niego winien czerpać nowe siły i niezawodną pomoc Pismo św bowiem odsłaniając w niezwykły sposób Boży plan zbawienia ludzkiego wszędzie przepojone jest tajemnicą Zbawiciela i wskazuje od Księgi Rodzaju do Apokalipsy bardzo wyraźnie na Tę która była Matką i Towarzyszką tegoż Zbawiciela Nie chcielibyśmy jednak by to biblijne natchnienie ograniczało się do samego korzystania z tekstów i obrazów nawet umiejętnie wydobytych z Pisma świętego wszak przynosi ono z sobą o wiele więcej Żąda mianowicie by z Ksiąg świętych czerpano słowa i myśli do formuł modlitw i tekstów wyznaczonych do śpiewu Przede wszystkim jednak domaga się by kult Najświętszej Dziewicy został przeniknięty i wypełniony najważniejszymi treściami orędzia chrześcijańskiego iżby chrześcijanie czcząc Stolicę Mądrości sami w zamian za to zostali oświeceni światłem Słowa Bożego i nakłonieni do postępowania według nakazów Mądrości Wcielonej b Podporządkować liturgii 31 Wspomnieliśmy już o czci jaką w sprawowaniu świętej liturgii oddaje Kościół Matce Bożej Obecnie zaś ponieważ jest mowa o innych formach kultu i o zasadach na jakich winny się one opierać trzeba przypomnieć przepis Konstytucji zaczynającej się od słów Sacrosanctum Concilium która mianowicie zalecając duchowe praktyki ludu chrześcijańskiego dodaje Uwzględniając okresy liturgiczne nabożeństwa te należy tak uporządkować aby zgadzały się z liturgią z niej poniekąd wypływały i do niej wiernych prowadziły ponieważ ona ze swej natury znacznie je przewyższa 109 Prawo rozsądne jasne jednak niełatwe do zastosowania zwłaszcza jeśli chodzi o kult oddawany Dziewicy to znaczy o kult tak różnorodny co do sposobów w których się przejawia Domaga się ono bowiem od tych którzy stoją na czele wspólnot lokalnych wysiłku roztropności duszpasterskiej stanowczości a od chrześcijan ducha ochoczego i gotowego do przyjęcia wskazań i rad które wypływając z prawdziwej natury kultu chrześcijańskiego niekiedy niosą z sobą zmianę zadawnionych zwyczajów w pewien sposób przesłaniających tę naturę Niech będzie wolno w odniesieniu do tego wspomnieć o dwóch postawach mogących spowodować że w praktyce duszpasterskiej stanie się bezskuteczna norma Soboru Watykańskiego II przede wszystkim o postawie niektórych pracujących w duszpasterstwie którzy mianowicie nie doceniając a priori pobożnych praktyk jakie przecież w należytej formie są zalecane przez Urząd Nauczycielski odrzucają je i wytwarzają tym samym jakby próżnię której wypełnić nie są w stanie Zapominają oni całkowicie iż sobór polecił by praktyki pobożne odpowiednio uzgadniać z liturgią a nie znosić Po wtóre jeśli chodzi o postawę innych trzeba stwierdzić że nie przestrzegając rozsądnej zasady liturgicznej i duszpasterskiej łączą oni w jedno praktyki pobożne i czynności liturgiczne jakby w obrzędach mieszanych czyli hybrydach Niekiedy dochodzi do tego że w samo sprawowanie Ofiary Eucharystycznej zostają włączone pewne elementy zapożyczone z nowenn lub innych nabożeństw Stąd rodzi się niebezpieczeństwo że Pamiątka Pana nie będzie już stanowić szczytowego momentu spotkania wspólnoty chrześcijańskiej lecz będzie jakby pewną okazją do odprawienia nabożeństwa należącego do pobożności ludowej Tym którzy tak postępują chcemy przypomnieć normę soboru według której nabożeństwa winno się uzgadniać z liturgią bynajmniej zaś nie mieszać z nią Roztropne działanie duszpasterskie z jednej strony odróżnia i ukazuje prawdziwą naturę czynności liturgicznych z drugiej strony pochwala i rozwija pobożne praktyki by przystosować je do potrzeb poszczególnych wspólnot kościelnych i uczynić z nich wartościową pomoc dla świętej liturgii c Liczyć się ze względami ekumenicznymi 32 W kulcie Najświętszej Dziewicy z powodu jego eklezjalnego charakteru odzwierciedlają się troski Kościoła wśród których w naszych czasach wyróżnia się dążenie do przywrócenia jedności chrześcijan W ten sposób cześć dla Matki Pana uwrażliwia się na niepokoje i przedsięwzięcia tzw ruchu ekumenicznego to znaczy ona sama również nabiera charakteru ekumenicznego i to z wielu powodów Przede wszystkim dlatego że katolicy łączą się z braćmi Kościołów prawosławnych w których pobożność względem Błogosławionej Dziewicy przybiera formy pełne nadzwyczajnego polotu poetyckiego i wzniosłej nauki gdy ze szczególną miłością czci chwalebną Bożą Rodzicielkę i nazywa Ją Nadzieją chrześcijan 110 Łączą się z anglikanami których najwybitniejsi teologowie już dawno ukazali mocny fundament jakiego Pismo św dostarcza dla kultu Matki Pana naszego i których teologowie współcześni bardziej podkreślają doniosłość miejsca zajmowanego przez Maryję w życiu chrześcijańskim Jednoczą się także z braćmi Kościołów powstałych z reformacji w których kwitnie umiłowanie Pisma św w uwielbieniu Boga słowami samej Dziewicy 111 Następnie dlatego że cześć dla Matki Chrystusa i chrześcijan daje katolikom naturalną i częstą sposobność błagania by wstawiała się Ona u Syna iżby wszyscy ochrzczeni połączyli się w jeden lud Boży 112 A nadto z tej racji że jest wolą Kościoła katolickiego by w tym kulcie nie tylko nie osłabiało się jego szczególnego charakteru 113 lecz także bardzo starannie unikało wszelkiej przesady która innych braci mogłaby wprowadzić w błąd co do prawdziwej nauki Kościoła katolickiego 114 i by usunięto wszelki sposób okazywania czci odbiegający od właściwej praktyki katolickiej Wreszcie ponieważ w samym prawdziwym kulcie Błogosławionej Dziewicy tkwi to że gdy Matka czci doznaje to Syna poznaje się kocha i wielbi w należyty sposób 115 kult ten staje się drogą do Chrystusa który jest źródłem i ośrodkiem wspólnoty kościelnej w którym wszyscy publicznie wyznający że jest On Bogiem i Panem Zbawicielem i Jedynym Pośrednikiem 116 są powołani by byli jednym pomiędzy sobą z Nim i z Ojcem w jedności Ducha Świętego 117 33 Dobrze wiemy że istnieją niemałe rozbieżności pomiędzy sposobem myślenia licznych braci z innych Kościołów i wspólnot kościelnych a nauką katolicką o roli Maryi w dziele zbawienia 118 a stąd i o czci jaką należy Jej oddawać Ponieważ jednak ta sama moc Najwyższego która osłoniła Dziewicę Nazaretańską 119 działa w dzisiejszym ruchu ekumenicznym i czyni go płodnym pragniemy wyrazić Naszą nadzieję że cześć dla pokornej Sługi Pana której Wszechmocny uczynił wielkie rzeczy 120 będzie chociaż stopniowo nie przeszkodą lecz pewną drogą i jakby miejscem spotkania dla dokonania zjednoczenia wszystkich wierzących w Chrystusa Cieszymy się widząc iż lepsze zrozumienie roli Maryi w tajemnicy Chrystusa i Kościoła także ze strony braci odłączonych bardzo ułatwia drogę do tego rodzaju spotkania Jak w wiosce Kanie swoją prośbą Najświętsza Dziewica sprawiła że Jezus uczynił pierwszy ze swoich cudów 121 tak w naszych czasach swoim miłosiernym wstawiennictwem będzie miała możność przyspieszenia chwili w której uczniowie Chrystusa znajdą doskonałą jedność w wierze Tę naszą nadzieję umacnia uwaga Naszego Poprzednika Leona XIII który stwierdził że sprawa jedności chrześcijan należy właściwie do powinności Jej Maryi duchowego macierzyństwa Albowiem tych którzy są Chrystusowi Maryja nie zrodziła ani nie mogła zrodzić inaczej jak tylko w jednej wierze i w jednej miłości czyż bowiem Chrystus jest podzielony 122 i wszyscy winniśmy żyć jednym życiem Chrystusa abyśmy w jednym i tym samym ciele przynosili owoc Bogu 123 d Uwspółcześnić naukę o Maryi jako wzorze 34 W oddawaniu czci Najświętszej Dziewicy należy starannie zwrócić uwagę na osiągnięcia myśli które są pewne i potwierdzone przez naukę o człowieku Przyczyni się to bowiem do usunięcia jednej z przyczyn trudności napotykanych w oddawaniu czci Matce Pana to znaczy różnicy pomiędzy niektórymi treściami tej czci a dzisiejszymi poglądami antropologicznymi i sytuacją psychologiczno społeczną gruntownie zmienioną w jakiej żyją i działają ludzie naszych czasów Dostrzega się bowiem iż trudno jest włączyć obraz Dziewicy jaki wyłania się z pewnego typu pobożnej literatury w dzisiejsze warunki życia a w szczególności w warunki życia kobiety czy to we wspólnocie rodzinnej w której prawa i postęp obyczajów słusznie przyznają jej równość z mężem i władzę w kierowaniu życiem rodzinnym czy w dziedzinie politycznej w której w wielu krajach zyskała możność włączania się w sprawy publiczne tak samo jak mężczyźni czy w dziedzinie społecznej gdzie rozwija ona swoją działalność na różnych stanowiskach z każdym dniem coraz bardziej wychodząc poza wąską wspólnotę rodzinną czy w dziedzinie nauki gdzie daje się jej nowe możliwości badania naukowego i sukcesu intelektualnego Następstwem tego u niektórych jest pewna niechęć do kultu oddawanego Dziewicy oraz trudność w wyborze Maryi Nazaretańskiej jako wzoru ponieważ granice Jej życia jak powiadają wydają się ciaśniejsze w porównaniu z rozległymi terenami działalności dzisiejszego człowieka W tym względzie zachęcając teologów i tych którzy stoją na czele wspólnot chrześcijańskich oraz samych chrześcijan by z należytą uwagą zajmowali się tymi zagadnieniami wydaje się nam rzeczą pożyteczną wnieść również nasz wkład w ich rozwiązywanie przez przedstawienie pewnych spostrzeżeń Wzór dla wszystkich 35 Przede wszystkim Kościół zawsze zalecał wiernym do naśladowania Najświętszą Maryję Pannę z pewnością nie z powodu rodzaju życia jakie prowadziła a tym mniej warunków społeczno kulturalnych w jakich Jej życie się rozwinęło obecnie niemal wszędzie przedawnionych lecz dlatego że w określonej sytuacji swego życia całkowicie i z poczuciem odpowiedzialności przylgnęła do woli Bożej 124 że przyjęła Jego słowo i wprowadziła je w czyn że Jej działanie było czynione miłością i wolą służenia że okazała się pierwszą i najdoskonalszą Uczennicą Chrystusa a to z pewnością ma powszechną i trwałą wartość wzoru Szczególny wzór dla kobiet 36 Chcemy następnie zauważyć że wspomniane wyżej trudności ściśle łączą się z pewnymi cechami ludowego i literackiego obrazu Maryi a nie z prawdziwie ewangelicznym Jej obrazem czy z danymi nauki które zostały zdobyte i ustalone dzięki powolnemu i poważnemu dziełu wyjaśniania słowa objawionego Zaiste nie powinno być niczym dziwnym że pokolenia chrześcijan żyjące w innych warunkach społeczno kulturalnych patrząc na postać i posłannictwo Maryi jako Nowej Niewiasty i doskonałej Chrześcijanki która łączy i skupia w sobie najbardziej charakterystyczne sytuacje życia kobiecego ponieważ jest Dziewicą i Oblubienicą i Matką uważały Matkę Jezusa za wzniosły typ sytuacji kobiecej i najznakomitszy wzór życia ewangelicznego i że te swoje uczucia wyraziły stosownie do kategorii i wyobrażeń swej epoki Sam Kościół przygląda się uważnie długiej historii pobożności maryjnej cieszy się ciągłością kultu nie wiąże się jednocześnie ze sposobami myślenia czy wyrażania się właściwymi różnym epokom ani z zapatrywaniami antropologicznymi jakie leżały u ich podstaw Kościół rozumie dlaczego pewne formy kultu które same w sobie mają niemałą wartość mniej odpowiadają ludziom należącym do odmiennych epok i cywilizacji 37 Wreszcie pragniemy zauważyć że ludzie naszej epoki podobnie jak i epok minionych winni także swoje poznanie rzeczywistości konfrontować ze słowem Bożym a w szczególności jeśli chodzi o nasz przedmiot swoje antropologiczne zapatrywania oraz wyłaniające się z nich zagadnienia porównywać z taką postacią Najświętszej Maryi Panny jaką przedstawia Ewangelia Lektura Pisma św dokonująca się pod tchnieniem łaski Ducha Świętego oczywiście bez pomijania zdobyczy nauk ludzkich czy różnych uwarunkowań dzisiejszego świata pomaga odkryć jak Maryja może być uważana za wzór tego czego oczekują ludzie naszych czasów Pragniemy w tym względzie przytoczyć pewne przykłady Kobieta dzisiejsza która słusznie chce mieć udział w decyzjach społeczeństwa z największą radością ducha będzie przypatrywać się Maryi Ona bowiem dopuszczona jakby do dialogu z Bogiem stosownie do świadomości swego szczególnego zadania 125 czynnie i w sposób wolny zgadza się nie na jakąś przypadkową sprawę lecz na wydarzenie wieków jak wspaniale zostało określone Wcielenie Słowa 126 Następnie będzie rozważać że Maryja wybrawszy dla siebie stan dziewictwa przez który z postanowienia Bożego przygotowała się do uczestnictwa w tajemnicy Wcielenia bynajmniej nie wzgardziła dobrami i godnością małżeństwa że w rzeczywistości postąpiła w sposób wolny i odważny by całkowicie poświęcić się miłości Boga Z radosnym podziwem pozna że Maryja z Nazaretu bez wątpienia całkowicie posłuszna woli Bożej nie była ani kobietą biernie dźwigającą sprawy i koleje życia ani kobietą ulegającą jakiejś wyobcowującej religijności Była raczej tą która odważnie obwieściła że Bóg jest obrońcą ludzi słabych i uciskanych i że składa z tronu mocarzy świata 127 Nadto pozna że Maryja która zajmuje pierwsze miejsce wśród pokornych i ubogich Pana 128 może być uważana za tę dzielną niewiastę która doświadczyła ubóstwa i cierpień pośpiesznej ucieczki i wygnania 129 Te koleje losu nie uchodzą zapewne uwagi tych którzy wiedzeni duchem Ewangelii popierają wysiłki każdego człowieka i całej społeczności na rzecz uwolnienia się od tego rodzaju sytuacji życiowej Wreszcie Maryja nie ukaże się im jako Matka troszcząca się tylko o swego jedynego boskiego Syna lecz jako niewiasta za sprawą której zrodziła się wiara społeczności apostolskiej w Chrystusa 130 i której macierzyńskie posłannictwo stawszy się powszechnym na Górze Kalwarii rozciągnęło się na wszystkich ludzi 131 Przytoczyliśmy przykłady z których jasno widać że Najświętsza Dziewica bynajmniej nie zawodzi wielu i to poważnych oczekiwań dzisiejszych ludzi Co więcej daje im wzór doskonałego ucznia Chrystusowego który jest twórcą państwa ziemskiego i przemijającego a zarazem zdąża do niebieskiego i wiecznego ucznia który jest rzecznikiem sprawiedliwości wyzwalającej uciśnionych i miłości przychodzącej z pomocą potrzebującym a zwłaszcza jest czynnym świadkiem miłości budującej Chrystusa w duszach ludzkich 4 Błędne rozumienia kultu Maryi 38 Podawszy wytyczne dla należytego rozwoju czci oddawanej Matce Pana wydaje się iż trzeba przestrzec przed niektórymi niewłaściwymi formami tego kultu Sobór Watykański II autorytatywnie zarządził by w treściach i formach nie wychodzić poza granice należytej nauki o Najświętszej Maryi Pannie i by ciasnotą ducha nie pomniejszać Jej postaci i zadania Ponadto zganił pewne niewłaściwe sposoby wyrażania kultu jakimi są zwodnicza łatwowierność zwracająca uwagę raczej na zewnętrzne praktyki niż na poważną gorliwość religijną czcze i przemijające wzruszenie uczuciowe zupełnie obce duchowi Ewangelii gdyż ta domaga się wytrwałego i gorliwego działania 132 To ponownie piętnujemy ponieważ chodzi o formy pobożności które nie zgadzają się z wiarą katolicką i dlatego nie ma dla nich miejsca w kulcie katolickim Czujna obrona przed tego rodzaju błędami i mniej właściwymi praktykami sprawi że cześć Najświętszej Maryi Panny stanie się żarliwsza i czystsza to znaczy mocna u swych podstaw do tego stopnia by badanie źródeł Objawienia Bożego i poszanowanie dokumentów Urzędu Nauczycielskiego Kościoła górowało nad przesadnym szukaniem nowości lub nadzwyczajnych wydarzeń Nadto stanie się on obiektywny to jest oparty na prawdzie historycznej przy usunięciu z niego zupełnie rzeczy legendarnych lub fałszywych Następnie stanie się on zgodny z nauką tak by przedstawiany był nie jakiś okaleczony ani też zbytnio rozszerzony obraz Maryi na skutek głoszenia czegoś wykraczającego ponad słuszną miarę mógłby doznać zaciemnienia cały Jej wizerunek ukazany w Ewangelii Wreszcie czysty jeśli chodzi o motywy wszystko co by miało posmak brudnego szukania własnej korzyści winno być starannie trzymane z dala od sanktuarium 39 Na koniec jeśli by sprawa tego wymagała chcemy podkreślić że celem ostatecznym kultu Najświętszej Maryi Panny jest by Bóg został uwielbiony i by chrześcijanie zostali pobudzeni do całkowitego uzgadniania z wolą Bożą swojego życia i postępowania Albowiem trzeba by synowie Kościoła gdy łączą swoje głosy z wołaniem owej bezimiennej kobiety o której mowa w Ewangelii i sławiąc Matkę Jezusa Chrystusa wołają zwróciwszy się ku samemu Jezusowi Błogosławione łono które Cię nosiło i piersi któreś ssał 133 skierowali również umysły ku stanowczej odpowiedzi Mistrza Owszem bardziej błogosławieni są ci którzy słuchają słowa Bożego i zachowują je 134 Ta odpowiedź czy oddaje wielką chwałę Najświętszej Maryi Pannie jak tłumaczyli niektórzy Ojcowie Kościoła 135 i jak potwierdził Sobór Watykański II 136 czy też dla nas samych jest wezwaniem byśmy żyli według przykazań Bożych stanowi jakby echo tych słów Boskiego Zbawiciela Nie każdy który mi mówi Panie Panie wejdzie do królestwa niebieskiego lecz ten kto spełnia wolę mojego Ojca który jest w niebie 137 oraz Wy jesteście przyjaciółmi moimi jeżeli czynicie to co wam przykazuję 138 III ODNOWA MODLITW ANIOŁ PAŃSKI I RÓŻAŃCA 40 Przedstawiliśmy więc niektóre zasady mogące umocnić nową siłą kult Matki Pana Teraz zaś jest zadaniem Konferencji biskupich zwierzchników wspólnot miejscowych jak również przełożonych Rodzin zakonnych roztropnie odnowić pobożne zwyczaje i praktyki nadające się do wyrażenia czci dla Najświętszej Maryi Panny oraz wspomagać tych którzy ze swej szczerej gorliwości i troski o pożytek wiernych pragną wprowadzić nowe formy pobożności Jednakże z różnych powodów wydaje się Nam rzeczą stosowną omówić wyraźnie dwie pobożne praktyki które zwłaszcza na Zachodzie są w użyciu i którymi już wielokrotnie zajęła się Stolica Apostolska Są to Anioł Pański i różaniec lub koronka Najświętszej Maryi Panny 1 Anioł Pański 41 Nasze słowo o modlitwie Anioł Pański chce być jedynie ponowieniem Naszej prostej lecz gorącej zachęty by jeśli to możliwe podtrzymać zwyczaj odmawiania tej modlitwy Nie wydaje się by trzeba było ją odnawiać Po tylu bowiem wiekach trwa jej moc i piękno gdyż budowa jej jest prosta i zapożyczona z Pisma św jej historyczny początek wiąże się z błaganiem o zachowanie pokoju Nadto jej liturgiczny rytm w pewien sposób uświęca różne chwile dnia wreszcie skłania ona do przypomnienia tajemnicy paschalnej albowiem poznawszy Wcielenie Syna Bożego prosimy byśmy przez Jego Mękę i krzyż zostali doprowadzeni do chwały zmartwychwstania 139 Niewątpliwie niektóre zwyczaje jakie tradycyjnie towarzyszyły odmawianiu modlitwy Anioł Pański zostały już zniesione albo ledwie się je dostrzega w dzisiejszym życiu ludzi Jednakże chodzi o sprawy małej wagi gdyż cała wartość kontemplacji zwracającej się ku tajemnicy Wcielenia Słowa znaczenie pozdrowienia anielskiego skierowanego do Najświętszej Dziewicy błaganie o Jej miłosierne wstawiennictwo pozostają niezmienione Dalej chociaż zmieniły się warunki czasów dla większości ludzi zawsze pozostają te same charakterystyczne chwile dnia rano południe i wieczór które wyznaczają fazy ich działalności i zarazem wzywają do wprowadzenia pewnej przerwy poświęconej modlitwie 2 Różaniec a Wprowadzenie 42 Chcemy obecnie Czcigodni Bracia zatrzymać się nieco przy odnowie tej pobożnej modlitwy która została nazwana streszczeniem całej Ewangelii 140 mianowicie przy koronce albo różańcu Najświętszej Maryi Panny Poprzednicy Nasi bowiem bardzo wiele uwagi i szczególnej troski poświęcili dla zalecenia tej modlitwy Kilkakrotnie zachęcali oni chrześcijan by często odmawiali różaniec starali się o jego szersze upowszechnienie wyjaśniali jego szczególną naturę Ponadto uznali że nadaje się on do pielęgnowania modlitwy kontemplacyjnej która równocześnie jest modlitwą pochwalną i błagalną Wreszcie wysławiali jego istotne znaczenie i moc dla rozwoju życia chrześcijańskiego oraz wzrostu gorliwości w pozyskiwaniu dusz My sami również przyjmując po raz pierwszy wiernych na audiencji 13 lipca 1963 publicznie oznajmiliśmy jak droga jest Nam modlitwa różańcowa 141 A następnie przy nadarzającej się sposobności wielokrotnie ukazywaliśmy jej znaczenie zwłaszcza gdy wobec pewnego zagrożenia poważnego oraz pełnego smutku i niebezpieczeństw wydarzenia wydaliśmy encyklikę Christi Matri 15 września 1966 by do Najświętszej Maryi Panny Różańcowej zanoszone były pokorne modlitwy celem uzyskania od Boga największego dobra pokoju 142 Po tej encyklice ukazała się adhortacja apostolska Recurrens mensis October 7 października 1969 by przypomnieć upływające czwarte

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/310-adhortacja-apostolska-marialis-cultus-o-nalezytym-ksztaltowaniu-i-rozwijaniu-kultu-najswietszej-maryi-panny-pawel-vi (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Encyklika Ingravescentibus malis (o Różańcu świętym NMP) - Pius XI
    i w ostatniej godzinie wspomożenie Jej wyjednać Do modłów tych odmawianych ustnie dochodzi rozpamiętywanie świętych tajemnic stawiających nam przed oczy radości smutki i triumfy Jezusa Chrystusa i Matki Jego tak że z nich czerpiemy osłodę i pociechę w utrapieniach swoich i pod wpływem owych świętych przykładów po wyższych stopniach doskonałości dążymy do ojczyzny szczęśliwości wiecznej Łatwy to bez wątpienia Czcigodni Bracia i do wszystkich dostosowany umysłów nawet prostych i nieuczonych sposób modlitwy rozpowszechniony cudownie przez św Dominika nie bez zachęty ze strony Matki Bożej i bez pobudki niebiańskiej Jakże bardzo mylą się ci którzy odrzucają go jako rzekomo bezduszne i jednostajne powtarzanie zawsze tych samych słów stosowne co najwyżej dla dzieci i kobiet Wobec takiego zarzutu należy zaznaczyć że chociaż pobożność podobnie jak miłość często te same powtarza słowa nie wyraża jednak tych samych myśli lecz dorzuca zawsze coś nowego dobytego z głębi serca gorejącego miłością Nadto ten sposób modlitwy tchnie naprawdę prostotą ewangeliczną i pokorą ducha i tej prostoty i pokory wymaga kto nimi wzgardzi nie znajdzie drogi do nieba jak poucza nas Zbawiciel Boży Zaprawdę powiadam wam jeśli się nie poprawicie i nie staniecie się jako dziatki nie wnijdziecie do królestwa niebieskiego 8 Jeśli świat w swej pysze Różaniec ośmiesza i odrzuca to nieprzejrzany wręcz zastęp świętych ze wszystkich wieków i każdego stanu nie tylko serdecznie go pokochał i pobożnie odmawiał ale używał go też zawsze jako potężnego oręża w walce z szatanem dla zachowania czystości życia dla skuteczniejszego uzyskania cnót i w końcu do szerzenia pokoju wśród ludzi Nie zbywało też na wielu wybitnych bardzo uczonych którzy mimo nawału wyczerpujących studiów i badań naukowych nie opuszczali żadnego dnia żeby nie uklęknąć przed obrazem Matki Bożej i nie odmówić pobożnie Różańca Nawet królowie i książęta uważali to za święty obowiązek mimo że obarczeni byli kłopotami i trudami rządzenia Dlatego nie tylko ręce prostaczków i ubogich piastują i ściskają tę koronkę mistyczną ale przynosi ona zaszczyt ludziom wszelkiego stanu Nie chcemy też pominąć milczeniem że Najśw Panna sama i w naszych czasach ten sposób modlitwy gorąco poleciła objawiając się w grocie w Lourdes i własnym przykładem ucząc niewinne dziewczątko odmawiania Różańca Czemuż więc nie mielibyśmy się wszystkiego spodziewać wzywając należycie i święcie jako się godzi Matkę niebiańską Pragniemy też Czcigodni Bracia aby wszyscy wierni zwłaszcza w nadchodzącym październiku tak w świątyniach jako też w domach prywatnych z większą jeszcze to czynili żarliwością Modlić należy się w roku bieżącym przede wszystkim w tej intencji aby wszyscy zarówno ci nieprzyjaciele Boga którzy wyrzekają się Stwórcy odwiecznego i zuchwale Nim gardzą jako też ci którzy następują na wiarę katolicką i swobodę przynależną Kościołowi oraz ci w końcu którzy w szale nienawiści buntują się przeciw prawom Boskim i ludzkim i ku ruinie i zagładzie usiłują pociągnąć społeczność ludzką pokonani przecież zostali za przemożnym wstawiennictwem Bogarodzicy Dziewicy i w duchu pokuty szczerze się nawrócili i pod Jej opiekę się oddali Niech Ta która wielce szkodliwą sektę albigensów zwycięsko przepędziła z granic krajów chrześcijańskich uproszona naszym błaganiem zwalczy także nowe błędy zwłaszcza błędy komunistów którzy

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/297-encyklika-ingravescentibus-malis-o-rozancu-swietym-nmp-pius-xi (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Różaniec modlitwą zbawienia - Zdzisław J. Kijas OFMConv
    to właśnie w Nim spotykam się z całym stworzeniem i z drugą osobą Spotkanie to ma charakter bardzo osobisty ponieważ nie może być przekazywane ale stać się musi moim indywidualnym doświadczeniem Jest ono także niepowtarzalne ponieważ dla Boga i dla mojego bliźniego jestem kimś niezastąpionym i wyjątkowym Każdy z modlących się odkrywa Boga na własny niejako sposób lecz ponieważ natura ludzka ma charakter powszechny każdorazowe spotkanie z Bogiem na modlitwie jest w jakimś stopniu wzorcowe dla wszystkich innych spotkań Modlitwa różańcowa jest szczególną okazją spotkań z Bogiem Ich miejsca nie wybiera człowiek ale sam Bóg co zdają się sugerować słowa Papieża W powściągliwości swych elementów skupia w sobie głębię całego przesłania ewangelicznego którego jest jakby streszczeniem W nim odbija się echem modlitwa Maryi Jej nieustanne Magnificat za dzieło odkupieńcze Wcielenia rozpoczęte w Jej dziewiczym łonie Przez różaniec lud chrześcijański niejako wstępuje do szkoły Maryi dając się wprowadzić w kontemplację piękna oblicza Chrystusa i w doświadczanie głębi Jego miłości Za pośrednictwem różańca wierzący czerpie obfitość łaski otrzymując ją niejako wprost z rąk Matki Odkupiciela RVM 1 W modlitwie różańcowej spotykam Jezusa Chrystusa wraz z jego niebieską Matką Maryja przemyślała starannie to spotkanie poznała wszystkie prawa według których ono przebiega i warunki jego owocności a teraz pragnie podzielić się zdobytą mądrością Matka nie zasłania sobą Syna ale jest jak cudowny witraż który swoim pięknem barwą i znaczeniem objawia Światło które bez niego nie byłoby tak mocno widoczne W szkole Maryi uczę się poznawać rozumieć i kochać Boga Powoli aczkolwiek systematycznie nabywam umiejętności uwalniania z siebie odchodzenia od miłości własnej niepoprawnej troski o jutro czy też wyimaginowanych zagrożeń Odwracam się od tego aby zwrócić się w stronę Chrystusa i radować się zwiastowaniem Jego narodzenia przyjściem na świat Jego znalezieniem słuchać Jego nauki rozpoznawać w Nim Zbawiciela ale także stanąć pod krzyżem lub być

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/296-rozaniec-modlitwa-zbawienia-zdzislaw-j-kijas-ofmconv (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Obietnice dla odmawiających różaniec
    duchowa Modlitewnik Modlitwy codzienne Litanie Koronki Modlitwy różne Obietnice dla odmawiających różaniec Zostały one dane przez Niepokalaną Matkę bł Alanowi de Rupe 1 Tym którzy będą pobożnie odmawiali różaniec obiecuję szczególną opiekę 2 Dla tych którzy wytrwale odmawiali różaniec zachowam pewne zupełnie szczególne łaski 3 Różaniec będzie potężną bronią przeciwko piekłu zniszczy występek i rozgromi herezje 4 Różaniec doprowadzi do zwycięstwa cnoty i dobra w miejsce miłości do świata wprowadzi miłość do Boga i obudzi w sercach ludzi pragnienie szukania nieba 5 Ci którzy zawierzą mi przez różaniec nie zginą 6 Ci którzy będą z pobożnością odmawiali mój różaniec rozważając jego tajemnice nie zostaną zdruzgotani nieszczęściem ani nie umrą nie przygotowani 7 Ci którzy prawdziwie oddadzą się memu różańcowi nie umrą bez pocieszenia Kościoła 8 Ci którzy będą odmawiali różaniec znajdą podczas swego życia i w chwili śmierci światło Boże oraz pełnię Bożej łaski oraz będą mieli udział w zasługach błogosławionych 9 Szybko wyprowadzę z czyśćca te dusze które z pobożnością odmawiały różaniec 10 Prawdziwe dzieci mojego różańca będą się radować wielką chwałą w niebie 11 To o co prosić będziecie przez mój różaniec otrzymacie 12 Ci którzy będą rozpowszechniać mój różaniec otrzymają ode mnie pomoc w swych potrzebach 13

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/295-obietnice-dla-odmawiajacych-rozaniec (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • List Apostolski Rosarium Virginis Mariae - Jan Paweł II
    wydarzeń ale swym darem łaski dosięga ludzi wszystkich czasów Dotyczy to w pewien sposób także każdej innej praktyki pobożnej zbliżającej nas do tych wydarzeń wspominać je w postawie wiary i miłości oznacza otwierać się na łaskę jaką Chrystus uzyskał dla nas przez swe tajemnice życia śmierci i zmartwychwstania Dlatego jeśli raz jeszcze za Soborem Watykańskim II należy potwierdzić że liturgia jako sprawowanie kapłańskiego urzędu Chrystusa i jako kult publiczny jest szczytem do którego zmierza działalność Kościoła i zarazem jest źródłem z którego wypływa cała jego moc 15 to trzeba także przypomnieć że życie duchowe nie ogranicza się do udziału w samej liturgii Choć bowiem chrześcijanin powołany jest do wspólnej modlitwy powinien także wejść do swego mieszkania i w ukryciu modlić się do Ojca por Mt 6 6 a nawet jak uczy Apostoł winien modlić się nieustannie por 1 Tes 5 17 16 Różaniec ze swą specyfiką przynależy do tej urozmaiconej scenerii modlitwy nieustannej a jeśli liturgia jako działanie Chrystusa i Kościoła jest zbawczym działaniem w pełnym tego słowa znaczeniu to różaniec jako medytacja o Chrystusie z Maryją jest zbawienną kontemplacją Zagłębianie się tajemnica po tajemnicy w życie Odkupiciela sprawia bowiem że to co On zdziałał a liturgia aktualizuje zostaje dogłębnie przyswojone i kształtuje egzystencję Uczyć się Chrystusa od Maryi 14 Chrystus jest Nauczycielem w całym tego słowa znaczeniu jest objawiającym i samym Objawieniem Nie chodzi jedynie o nauczenie się tego co głosił ale o nauczenie się Jego samego Jakaż nauczycielka byłaby w tym bieglejsza niż Maryja Jeśli ze strony Boga to Duch Święty jest wewnętrznym Nauczycielem który prowadzi nas do pełnej prawdy o Chrystusie por J 14 26 15 26 16 13 wśród istot stworzonych nikt lepiej od Niej nie zna Chrystusa nikt nie może tak jak Matka wprowadzić nas w głęboką znajomość Jego misterium Pierwszy ze znaków jakie uczynił Jezus przemienienie wody w wino na weselu w Kanie ukazuje nam Maryję właśnie w roli Nauczycielki gdy zachęca sługi do wykonania poleceń Chrystusa por J 2 5 Możemy sobie wyobrazić że taką rolę spełniała Ona wobec uczniów po wniebowstąpieniu Jezusa gdy pozostała z nimi oczekując na Ducha Świętego i umacniała ich w pierwszej misji Przechodzić z Maryją przez sceny różańca to jakby być w szkole Maryi by czytać Chrystusa by wnikać w Jego tajemnice by zrozumieć Jego przesłanie Szkoła Maryi okazuje się tym skuteczniejsza jeśli pomyśleć że prowadzi ją Ta która uzyskuje dla nas w obfitości dary Ducha Świętego a zarazem daje nam przykład owej pielgrzymki wiary 17 w której jest niezrównaną Mistrzynią Wobec każdej tajemnicy swego Syna zachęca nas Ona jak to było przy zwiastowaniu do zadawania z pokorą pytań które otwierają na światło by na koniec okazać zawsze posłuszeństwo wiary Oto ja służebnica Pańska niech mi się stanie według twego słowa Łk1 38 Upodabniać się do Chrystusa z Maryją 15 Istotnym znamieniem duchowości chrześcijańskiej jest wysiłek ucznia by upodabniać się coraz bardziej do swego Mistrza por Rz 8 29 Flp 3 10 21 Wylanie Ducha Świętego w chrzcie wszczepia wierzącego jako latorośl w krzew winny którym jest Chrystus por J 15 5 czyni go członkiem Jego mistycznego Ciała por 1 Kor 12 12 Rz 12 5 Tej istniejącej od początku jedności musi jednak odpowiadać droga coraz większego upodabniania się do Niego które winno coraz bardziej ukierunkowywać postępowanie ucznia zgodnie z logiką Chrystusa To dążenie niech was ożywia ono też było w Chrystusie Jezusie Flp 2 5 Zgodnie ze słowami Apostoła trzeba przyoblec się w Chrystusa Rz 13 14 Ga 3 27 Na duchowej drodze różańca opartej na nieustannym kontemplowaniu razem z Maryją Chrystusowego oblicza ten wymagający ideał upodabniania się do Niego jest osiągany przez obcowanie które moglibyśmy nazwać przyjacielskim Wprowadza nas ono w naturalny sposób w życie Chrystusa i pozwala nam jakby oddychać Jego uczuciami W związku z tym bł Bartłomiej Longo stwierdza Jak dwóch przyjaciół którzy często razem przestają zazwyczaj upodabnia się również w obyczajach tak też my prowadząc serdeczne rozmowy z Jezusem i Maryją przez medytowanie tajemnic różańca i rozwijając razem to samo życie przez komunię możemy na ile byłaby do tego zdolna nasza małość stać się do Nich podobni i nauczyć się od tych najwyższych przykładów życia pokornego ubogiego ukrytego cierpliwego i doskonałego 18 Gdy chodzi o ten proces upodabniania się do Chrystusa przez różaniec zawierzamy się szczególnie macierzyńskiemu działaniu Najświętszej Dziewicy Ta która jest Rodzicielką Chrystusa sama należąc do Kościoła jako jego najznakomitszy i całkiem szczególny członek 19 jest równocześnie Matką Kościoła Będąc nią ustawicznie rodzi dzieci mistycznego Ciała swego Syna Czyni to poprzez wstawiennictwo wypraszając dla nich niewyczerpane wylanie Ducha Jest Ona doskonałą ikoną macierzyństwa Kościoła Różaniec przenosi nas mistycznie byśmy stanęli u boku Maryi troszczącej się o ludzkie wzrastanie Chrystusa w domu w Nazarecie Pozwala Jej to wychowywać nas i kształtować z tą samą pieczołowitością dopóki Chrystus w pełni się w nas nie ukształtuje por Ga 4 19 To działanie Maryi oparte całkowicie na działaniu Chrystusa i zupełnie Mu podporządkowane nie przeszkadza w żaden sposób bezpośredniej łączności wiernych z Chrystusem ale ją umacnia 20 Jest to jasna zasada wyrażona przez Sobór Watykański II Mocno doświadczyłem tej prawdy w moim życiu i uczyniłem z niej podstawę mojej dewizy biskupiej Totus tuus 21 Inspiracją tej dewizy jest jak wiadomo doktryna św Ludwika Marii Grignion de Montforta który tak wyjaśniał rolę Maryi w procesie upodabniania każdego z nas do Chrystusa Ponieważ cała doskonałość nasza polega na upodobnieniu się do Chrystusa Pana na zjednoczeniu z Nim i poświęceniu się Jemu przeto najdoskonalszym ze wszystkich nabożeństw jest bezspornie to które nas najdoskonalej upodabnia do Chrystusa najściślej z Nim jednoczy i całkowicie Jemu poświęca A że ze wszystkich stworzeń najpodobniejsza do Chrystusa Pana jest Matka Najświętsza wynika stąd że spośród wszystkich nabożeństw tym które duszę najlepiej poświęca Zbawicielowi naszemu i ją z Nim jednoczy jest nabożeństwo do Najświętszej Panny Jego świętej Matki Im bardziej poświęcona jest Maryi tym zupełniej należeć będzie do Jezusa 22 Nigdzie drogi Chrystusa i Maryi nie jawią się tak ściśle złączone jak w różańcu Maryja żyje tylko i wyłącznie w Chrystusie i ze względu na Chrystusa Prosić Chrystusa z Maryją 16 Chrystus polecił nam zwracać się do Boga wytrwale i ufnie byśmy zostali wysłuchani Proście a będzie wam dane szukajcie a znajdziecie kołaczcie a otworzą wam Mt 7 7 Podstawą tej skuteczności modlitwy jest dobroć Ojca ale również pośrednictwo u Niego ze strony samego Chrystusa por 1 J 2 1 i działanie Ducha Świętego który przyczynia się za nami zgodnie z wolą Bożą por Rz 8 26 27 My bowiem nie umiemy się modlić tak jak trzeba Rz 8 26 i czasem nie zostajemy wysłuchani gdyż modlimy się źle por Jk 4 2 3 Modlitwę którą Chrystus i Duch Święty wzbudzają w naszym sercu Maryja wspiera swym matczynym wstawiennictwem Modlitwa Kościoła jest jakby prowadzona przez modlitwę Maryi 23 Jeśli bowiem Chrystus jedyny Pośrednik jest Drogą naszej modlitwy to Maryja najpełniej jaśniejąca Jego blaskiem ukazuje Drogę Na podstawie tego szczególnego współdziałania Maryi z działaniem Ducha Świętego Kościoły rozwinęły modlitwę do świętej Matki Boga skupiając ją na Osobie Chrystusa ukazanej w Jego misteriach 24 Na weselu w Kanie Galilejskiej Ewangelia przedstawia właśnie skuteczność wstawiennictwa Maryi która występuje wobec Jezusa jako rzeczniczka ludzkich potrzeb Nie mają już wina J 2 3 Różaniec jest równocześnie medytacją i prośbą Wytrwałe błaganie zanoszone do Matki Bożej opiera się na ufności że macierzyńskie wstawiennictwo wszystko może uzyskać od Serca Syna Jest Ona wszechmocna z łaski jak używając śmiałego wyrażenia które należy właściwie rozumieć określił to bł Bartłomiej Longo wswej Suplice do Królowej Różańca świętego 25 To przekonanie począwszy od Ewangelii umacniało się w ludzie chrześcijańskim na drodze doświadczenia Wielki poeta Dante wspaniale je wyraził w duchu św Bernarda Pani tej jesteś mocy i szczodroty że kto chcąc łaski do Cię nie ucieka taki bez skrzydeł waży się na loty 26 W różańcu błagamy Maryję Przybytek Ducha Świętego por Łk 1 35 a Ona staje przed Ojcem który obdarzył Ją pełnią łask i przed Synem zrodzonym z Jej łona modląc się z nami i za nas Głosić Chrystusa z Maryją 17 Różaniec jest także drogą głoszenia i zgłębiania misterium Chrystusa na której ono wciąż na nowo przedstawia się na różnych płaszczyznach doświadczenia chrześcijańskiego Wzorcem jest modlitewna i kontemplacyjna prezentacja której celem jest ukształtowanie ucznia według Serca Chrystusa Kiedy bowiem w modlitwie różańcowej uwzględni się odpowiednio wszystkie elementy aby medytacja była skuteczna zwłaszcza przy odmawianiu wspólnotowym w parafiach i sanktuariach powstaje szczególna sposobność katechezy którą duszpasterze winni umieć wykorzystać Matka Boża Różańcowa również w ten sposób prowadzi dalej swe dzieło głoszenia Chrystusa Historia różańca pokazuje jak tej modlitwy używali zwłaszcza dominikanie gdy Kościół przeżywał trudne chwile z powodu szerzenia się herezji Dziś stoimy wobec nowych wyzwań Czemuż nie wziąć znowu do ręki koronki z wiarą tych którzy byli przed nami Różaniec zachowuje całą swą moc i pozostaje narzędziem nie do pominięcia pośród środków duszpasterskich każdego dobrego głosiciela Ewangelii ROZDZIAŁ II TAJEMNICE CHRYSTUSA TAJEMNICE MATKI Różaniec streszczeniem Ewangelii 18 W kontemplację oblicza Chrystusa nie można wejść inaczej jak słuchając w Duchu Świętym głosu Ojca bo nikt nie zna Syna tylko Ojciec Mt 11 27 W okolicach Cezarei Filipowej wobec wyznania Piotra Jezus wyraźnie określa gdzie jest źródło tej tak jasnej intuicji co do Jego tożsamości Nie objawiły ci tego ciało i krew lecz Ojciec mój który jest w niebie Mt 16 17 Konieczne jest zatem objawienie dane z wysoka By je móc przyjąć trzeba przybrać postawę słuchania Tylko doświadczenie milczenia i modlitwy stwarza odpowiednie podłoże na którym może dojrzeć i rozwinąć się bardziej prawdziwe adekwatne i spójne poznanie tajemnicy 27 Różaniec jest jedną z tradycyjnych dróg modlitwy chrześcijańskiej stosowanej do kontemplowania oblicza Chrystusa Tak opisał go Papież Paweł VI Różaniec ponieważ opiera się na Ewangelii i odnosi się jakby do centrum do tajemnicy Wcielenia i Odkupienia ludzi trzeba uważać za modlitwę która w pełni posiada znamię chrystologiczne Albowiem jego charakterystyczny element mianowicie litanijne powtarzanie pozdrowienia anielskiego Zdrowaś Maryjo przynosi również nieustanną chwałę Chrystusowi do którego jako do ostatecznego kresu odnosi się zapowiedź anioła i pozdrowienie matki Chrzciciela Błogosławiony owoc żywota Twojego Łk 1 42 Co więcej powtarzanie słów Zdrowaś Maryjo jest jakby kanwą na której rozwija się kontemplacja tajemnic Chrystus bowiem wskazywany w każdym pozdrowieniu anielskim jest tym samym Chrystusem którego kolejno wypowiadane tajemnice ukazują jako Syna Bożego i jako Syna Dziewicy 28 Stosowne uzupełnienie 19 Różaniec w formie jaka przyjęła się w najbardziej rozpowszechnionej praktyce zatwierdzonej przez władze kościelne wskazuje tylko niektóre spośród tak licznych tajemnic życia Chrystusa Taki wybór podyktował pierwotny schemat tej modlitwy nawiązujący do liczby 150 Psalmów Uważam jednak że aby rozwinąć chrystologiczny wymiar różańca stosowne byłoby uzupełnienie które pozostawione swobodnemu wyborowi jednostek i wspólnot pozwoliłoby objąć także tajemnice życia publicznego Chrystusa między chrztem w Jordanie a męką W tych właśnie tajemnicach kontemplujemy ważne aspekty Osoby Chrystusa jako Tego kto definitywnie objawił Boga On jest Tym który ogłoszony przy chrzcie umiłowanym Synem Ojca zwiastuje nadejście Królestwa świadczy o nim swymi czynami obwieszcza jego wymogi To w latach życia publicznego misterium Chrystusa objawia się ze specjalnego tytułu jako tajemnica światła Jak długo jestem na świecie jestem światłością świata J 9 5 Aby różaniec w pełniejszy sposób można było nazwać streszczeniem Ewangelii jest zatem stosowne żeby po przypomnieniu Wcielenia i ukrytego życia Chrystusa tajemnice radosne a przed zatrzymaniem się nad cierpieniami męki tajemnice bolesne i nad triumfem zmartwychwstania tajemnice chwalebne rozważać również pewne momenty życia publicznego o szczególnej wadze tajemnice światła To uzupełnienie o nowe tajemnice w niczym nie szkodząc żadnemu z istotnych aspektów tradycyjnego układu tej modlitwy ma sprawić że będzie ona przeżywana w duchowości chrześcijańskiej znowym zainteresowaniem jako rzeczywiste wprowadzenie w głębię Serca Jezusa Chrystusa oceanu radości i światła boleści i chwały Tajemnice radosne 20 Pierwszy cykl tajemnic radosnych rzeczywiście znamionuje radość promieniująca z wydarzenia Wcielenia Jest to widoczne od chwili zwiastowania gdy pozdrowienie Dziewicy z Nazaretu przez Gabriela łączy się z wezwaniem do radości mesjańskiej Raduj się Maryjo W tej zapowiedzi osiąga swój cel cała historia zbawienia a nawet poniekąd sama historia świata Jeśli bowiem planem Ojca jest zjednoczenie wszystkiego w Chrystusie por Ef 1 10 to w jakiś sposób całego wszechświata dosięga Boska łaskawość z jaką Ojciec pochyla się nad Maryją by uczynić Ją Matką swego Syna Cała ludzkość jest niejako objęta owym fiat niech się stanie którym z gotowością odpowiada Ona na wolę Boga Pod znakiem radości jest dalej scena spotkania z Elżbietą w której sam głos Maryi i obecność Chrystusa w Jej łonie sprawiają że Jan poruszył się z radości por Łk 1 44 W wesele obfituje scena z Betlejem w której narodzenie Bożego Dziecięcia Zbawiciela świata aniołowie opiewają i ogłaszają pasterzom właśnie jako radość wielką Łk 2 10 Ale już dwie ostatnie tajemnice choć zachowują posmak radości zapowiadają równocześnie oznaki dramatu Ofiarowanie w świątyni bowiem wyrażając radość z konsekracji i doprowadzając do zachwytu starca Symeona obejmuje też proroctwo o znaku sprzeciwu jakim to Dziecię będzie dla Izraela oraz mieczu który przeniknie duszę Matki por Łk 2 34 35 Radosne a zarazem dramatyczne jest również opowiadanie o dwunastoletnim Jezusie w świątyni Ukazuje się On tutaj w swej Boskiej mądrości i zasadniczo jako Ten kto naucza Objawienie w Nim tajemnicy Syna całkowicie oddanego sprawom Ojca jest zapowiedzią ewangelicznego radykalizmu który w obliczu bezwzględnych wymogów Królestwa wykracza ponad najserdeczniejsze nawet więzi ludzkie Nawet Józef i Maryja zatrwożeni i zaniepokojeni nie zrozumieli tego co im powiedział Łk 2 50 Rozważać tajemnice radosne znaczy więc wejść w ostateczne motywacje i w głębokie znaczenie radości chrześcijańskiej Znaczy wpatrywać się w konkretność tajemnicy Wcielenia i wniejasną zapowiedź misterium zbawczego cierpienia Maryja prowadzi nas do zrozumienia w czym leży sekret radości chrześcijańskiej przypominając nam że chrześcijaństwo to przede wszystkim euhangelion dobra nowina która ma swe centrum a nawet całą swoją treść w Osobie Chrystusa Słowa które stało się ciałem jedynego Zbawiciela świata Tajemnice światła 21 Przechodząc od dzieciństwa i życia w Nazarecie do życia publicznego Jezusa kontemplacja prowadzi nas do tych tajemnic które ze specjalnego tytułu nazwać można tajemnicami światła W rzeczywistości całe misterium Chrystusa jest światłem On jest światłością świata J 8 12 Jednak ten wymiar wyłania się szczególnie w latach życia publicznego kiedy głosi On Ewangelię Królestwa Pragnąc wskazać wspólnocie chrześcijańskiej pięć znamiennych momentów tajemnic pełnych światłości tej fazy życia Chrystusa uważam że słusznie można by za nie uznać 1 Jego chrzest w Jordanie 2 objawienie siebie na weselu w Kanie 3 głoszenie Królestwa Bożego i wzywanie do nawrócenia 4 przemienienie na górze Tabor 5 ustanowienie Eucharystii będącej sakramentalnym wyrazem misterium paschalnego Każda z tych tajemnic jest objawieniem Królestwa które już nadeszło w samej Osobie Jezusa Tajemnicą światła jest przede wszystkim chrzest w Jordanie Tutaj gdy Jezus schodzi do wody jako niewinny który czyni siebie grzechem za nas por 2 Kor 5 21 otwierają się niebiosa i głos Ojca ogłasza Go Synem umiłowanym por Mt 3 17 i par a Duch Święty zstępuje na Niego by powołać Go do przyszłej misji Tajemnicą świałta jest początek znaków w Kanie por J 8 1 12 gdy Chrystus przemieniając wodę w wino dzięki interwencji Maryi pierwszej z wierzących otwiera serca uczniów na wiarę Tajemnicą światła jest nauczanie Jezusa w czasie którego głosi On nadejście Królestwa Bożego i wzywa do nawrócenia por Mk 1 15 odpuszczając grzechy tym którzy zbliżali się do Niego z ufnością por Mk 2 3 13 Łk 7 47 48 dając początek tajemnicy miłosierdzia którą On sam będzie realizował aż do skończenia świata szczególnie poprzez powierzony Kościołowi Sakrament Pojednania Tajemnicą światła w pełnym tego słowa znaczeniu jest dalej przemienienie które według tradycji miało miejsce na górze Tabor Chwała Bóstwa rozświetla oblicze Chrystusa kiedy Ojciec uznaje Go wobec porwanych zachwytem Apostołów wzywa ich aby Go słuchali por Łk 9 35 i par i przygotowuje do przeżycia z Nim bolesnego momentu męki aby doszli z Nim do radości zmartwychwstania i do życia przemienionego przez Ducha Świętego Tajemnicą światła jest wreszcie ustanowienie Eucharystii w której Chrystus ze swym Ciałem i Krwią pod postaciami chleba i wina staje się pokarmem dając aż do końca świadectwo swej miłości do ludzi J 13 50 dla których zbawienia złoży siebie samego wofierze W tych tajemnicach z wyjątkiem Kany obecność Maryi pozostaje ukryta w tle Ewangelie wspominają zaledwie kilka razy o Jej przygodnej obecności w jednym czy drugim momencie nauczania Jezusa por Mk 3 31 35 J 2 12 i nic nie mówią czy była w Wieczerniku w czasie ustanowienia Eucharystii Jednak rola jaką pełni w Kanie widoczna jest w jakiś sposób wcałej drodze Chrystusa Objawienie które w czasie chrztu w Jordanie dał o Nim bezpośrednio Ojciec a które w Janie Chrzcicielu odbiło się echem w Kanie znajdujemy na Jej ustach i staje się ono wielkim macierzyńskim napomnieniem skierowanym przez Nią do Kościoła wszystkich czasów Zróbcie wszystko cokolwiek wam powie J 2 5 Jest to napomnienie które dobrze wprowadza w słowa i znaki Chrystusa w czasie Jego życia publicznego stanowiąc maryjne tło dla wszystkich tajemnic światła Tajemnice bolesne 22 Tajemnicom boleści Chrystusa Ewangelie nadają wielką wagę Pobożność chrześcijańska zawsze zwłaszcza w Wielkim Poście przez odprawianie Drogi Krzyżowej rozpamiętywała poszczególne momenty męki intuicyjnie wyczuwając że tu jest punkt kulminacyjny objawienia miłości i że tu jest źródło naszego zbawienia Różaniec wybiera pewne momenty męki skłaniając modlącego się by skupił na nich wejrzenie swego serca i przeżył je na nowo Droga medytacji otwiera się Ogrodem Oliwnym gdzie Chrystus przeżywa szczególnie dręczące chwile wobec woli Ojca względem której słabość ciała mogłaby ulec pokusie buntu Tam Chrystus staje w obliczu wszystkich pokus ludzkości i wobec wszystkich jej grzechów by powiedzieć Ojcu Nie moja wola lecz Twoja niech się stanie Łk 22 42 i par To Jego tak odwraca nie prarodziców w ogrodzie Eden A ile miało Go kosztować to przyjęcie woli Ojca wynika z dalszych tajemnic w których przez biczowanie ukoronowanie cierniem dźwiganie krzyża i śmierć na krzyżu zostaje On wydany na największe poniżenie Ecce homo W tym poniżeniu objawia się nie tylko miłość Boga ale samo znaczenie człowieka Ecce homo kto chce poznać człowieka musi umieć rozpoznać jego znaczenie źródło i spełnienie w Chrystusie Bogu który uniża się z miłości aż do śmierci i to śmierci krzyżowej Flp 2 8 Tajemnice bolesne prowadzą wierzącego do ponownego przeżywania śmierci Jezusa stawania pod krzyżem obok Maryi by wraz z Nią wnikać wocean miłości Boga do człowieka i odczuć całą jej odradzającą moc Tajemnice chwalebne 23 Kontemplacja oblicza Chrystusa nie może zatrzymać się na wizerunku Ukrzyżowanego Chrystus jest Zmartwychwstałym 29 Różaniec zawsze wyrażał to doświadczenie wiary wzywając wierzącego do wyjścia poza ciemność męki by utkwić wzrok w chwale Chrystusa w zmartwychwstaniu i wniebowstąpieniu Kontemplując Zmartwychwstałego chrześcijanin odkrywa na nowo motywy swojej wiary por 1 Kor 15 14 i przeżywa ponownie radość nie tylko tych którym Chrystus się objawił Apostołów Magdaleny uczniów z Emaus ale również radość Maryi która nie mniej intensywnie musiała doświadczyć nowego życia uwielbionego Syna Do tej chwały w której od momentu wniebowstąpienia Chrystus zasiada po prawicy Ojca również Ona zostanie wyniesiona z chwilą wniebowzięcia by antycypować to do czego przeznaczeni są wszyscy sprawiedliwi przez zmartwychwstanie ciał Wreszcie ukoronowana w chwale jak to widać w ostatniej tajemnicy chwalebnej jaśnieje Ona jako Królowa aniołów i świętych antycypacja i szczyt rzeczywistości eschatologicznej Kościoła W centrum tej drogi chwały Syna i Matki różaniec stawia w trzeciej tajemnicy chwalebnej Pięćdziesiątnicę która ukazuje oblicze Kościoła jako rodziny zebranej wraz z Maryją ożywionej potężnym wylaniem Ducha Świętego gotowej do misji ewangelizacyjnej Kontemplowanie tej jak i innych tajemnic chwalebnych winno prowadzić wierzących do coraz żywszego uświadamiania sobie swego nowego życia w Chrystusie wewnątrz rzeczywistości Kościoła życia dla którego scena Pięćdziesiątnicy stanowi wielką ikonę Tajemnice chwalebne ożywiają zatem w wiernych nadzieję eschatologicznego kresu ku któremu zdążają jako członkowie Ludu Bożego pielgrzymującego przez historię Musi ich to pobudzać do odważnego świadczenia o tej radosnej nowinie która nadaje sens całemu ich życiu Od tajemnic do Tajemnicy droga Maryi 24 Cykle medytacyjne proponowane przez różaniec święty nie są oczywiście wyczerpujące ale przypominają to co istotne prowadząc ducha do zasmakowania w poznawaniu Chrystusa które stale czerpie z czystego źródła Ewangelii Każdy z poszczególnych rysów Chrystusa opisanych przez Ewangelistów jaśnieje blaskiem Tajemnicy która przewyższa wszelką wiedzę por Ef 3 19 Jest to Tajemnica Słowa Wcielonego w którym mieszka cała Pełnia Bóstwo na sposób ciała Kol 2 9 Dlatego Katechizm Kościoła Katolickiego kładzie tak wielki nacisk na tajemnice Chrystusa przypominając że wszystko w życiu Jezusa jest znakiem Jego misterium 30 Duc in altum Kościoła w trzecim tysiącleciu mierzy się zdolnością chrześcijan do głębszego poznania tajemnicy Boga to jest Chrystusa w którym wszystkie skarby mądrości i wiedzy są ukryte Kol 2 2 3 Do każdego ochrzczonego skierowane jest gorące życzenie z Listu do Efezjan Niech Chrystus zamieszka przez wiarę w waszych sercach abyście w miłości wkorzenieni i ugruntowani zdołali poznać miłość Chrystusa przewyższającą wszelką wiedzę abyście zostali napełnieni całą Pełnią Bożą 3 7 19 Różaniec staje na służbie tego ideału wyjawiając sekret jak można łatwiej otworzyć się na głęboką porywającą znajomość Chrystusa Moglibyśmy to nazwać drogą Maryi Jest to droga przykładu Dziewicy z Nazaretu Niewiasty wiary milczenia i słuchania Jest to równocześnie droga pobożności maryjnej ożywianej świadomością nierozerwalnej więzi łączącej Chrystusa i Jego Najświętszą Matkę tajemnice Chrystusa są również w jakimś sensie tajemnicami Maryi nawet wówczas gdy nie jest z nimi bezpośrednio związana przez sam fakt że żyje Ona Nim i dla Niego Powtarzając w Zdrowaś Maryjosłowa anioła Gabriela i św Elżbiety czujemy się pobudzani by szukać wciąż na nowo u Maryi w Jej ramionach i w Jej Sercu błogosławionego owocu Jej żywota por Łk 1 42 Tajemnica Chrystusa tajemnica człowieka 25 We wspomnianym już świadectwie z 1978 roku o różańcu jako modlitwie którą bardzo ukochałem wyraziłem myśl do której pragnę powrócić Powiedziałem wówczas że ta prosta modlitwa różańcowa pulsuje niejako życiem ludzkim 31 W świetle dotychczasowych refleksji o tajemnicach Chrystusa nietrudno jest pogłębić tę implikację antropologiczną różańca Jest to implikacja tym bardziej radykalna że na pierwszy rzut oka jej się nie dostrzega Kto podejmuje kontemplację Chrystusa rozważając etapy Jego życia musi pojąć w Nim również prawdę o człowieku Jest to bardzo ważne stwierdzenie Soboru Watykańskiego II które począwszy od Encykliki Redemptor hominis wielokrotnie czyniłem przedmiotem mojego nauczania W istocie misterium człowieka wyjaśnia się prawdziwie jedynie w misterium Słowa Wcielonego 32 Różaniec pomaga otworzyć się na to światło Idąc drogą Chrystusa w którym droga człowieka jest zrekapitulowana 33 odsłonięta i odkupiona wierzący staje przed obrazem człowieka prawdziwego Kontemplując Jego narodziny uczy się sakralnego charakteru życia patrząc na dom w Nazarecie poznaje pierwotną prawdę o rodzinie według planu Bożego słuchając Nauczyciela w tajemnicach życia publicznego czerpie światło by wejść do Królestwa Bożego a idąc drogą na Kalwarię uczy się znaczenia zbawczego cierpienia Wreszcie kontemplując Chrystusa i Jego Matkę wchwale widzi cel do którego każdy z nas jest wezwany jeśli pozwoli się uzdrowić i przemienić przez Ducha Świętego Można więc powiedzieć że każda tajemnica różańca stając się przedmiotem dobrej medytacji rzuca światło na misterium człowieka Równocześnie staje się czymś naturalnym przynosić na to spotkanie ze świętym człowieczeństwem Odkupiciela tak liczne problemy lęki trudy i projekty które cechują nasze życie Zrzuć swą troskę na Pana a On cię podtrzyma Ps 55 54 23 Medytować z różańcem znaczy powierzać nasze troski miłosiernemu Sercu Chrystusa i Sercu Jego Matki Po dwudziestu czterech latach rozważając nad doświadczeniami których nie zabrakło mi również przy sprawowaniu posługi Piotrowej czuję że powinienem powtórzyć zapewnienie które jest niejako gorącym wezwaniem skierowanym do wszystkich aby osobiście tego doświadczyli tak różaniec naprawdę pulsuje życiem ludzkim by zharmonizować je z rytmem życia Bożego w radosnej komunii Trójcy Przenajświętszej co jest przeznaczeniem i głębokim pragnieniem całego naszego istnienia ROZDZIAŁ III DLA MNIE ŻYĆ TO CHRYSTUS Różaniec drogą przyswajania tajemnicy 26 Różaniec proponuje charakterystyczną metodę medytacji tajemnic Chrystusa ze swej natury sprzyjającą ich przyswajaniu Jest to metoda oparta na powtarzaniu Dotyczy to przede wszystkim Zdrowaś Maryjo powtarzanego aż dziesięciokrotnie przy każdej tajemnicy Patrząc powierzchownie na to powtarzanie można by traktować różaniec jako praktykę jałową i nużącą Jednak do zupełnie innych wniosków na temat koronki można dojść kiedy uzna się ją za wyraz nigdy nie znużonej miłości która ciągle powraca do ukochanej osoby z gorącymi uczuciami które choć podobne w przejawach są zawsze nowe ze względu na przenikającą je czułość W Chrystusie Bóg przyjął naprawdę serce z ciała Ma On nie tylko Boże Serce bogate w miłosierdzie i przebaczenie ale również serce ludzkie zdolne do wszystkich poruszeń uczucia Gdybyśmy potrzebowali do tego świadectwa Ewangelii nie trudno byłoby znaleźć je we wzruszającym dialogu Chrystusa z Piotrem po zmartwychwstaniu Szymonie synu Jana czy miłujesz Mnie Aż trzy razy postawione jest to pytanie aż trzy razy zostaje udzielona odpowiedź Tak Panie Ty wiesz że Cię kocham por J 21 15 17 Niezależnie od specyficznego znaczenia tej perykopy tak ważnej dla misji Piotra niczyjej uwadze nie może umknąć piękno tego trzykrotnego powtórzenia w którym powracające wciąż uporczywe pytanie i korespondująca z nim odpowiedź wyrażone są w terminach dobrze znanych z powszechnego doświadczenia ludzkiej miłości By zrozumieć różaniec trzeba wejść wdynamikę psychologiczną właściwą miłości Jedno jest pewne jeśli powtarzanie Zdrowaś Maryjo zwraca się bezpośrednio do Matki Najświętszej to z Nią i przez Nią miłość odnosi się ostatecznie do Jezusa Powtarzanie ożywiane jest pragnieniem coraz pełniejszego upodobnienia się do Chrystusa co stanowi prawdziwy program życia chrześcijańskiego Św Paweł ogłosił ten program płomiennymi słowami Dla mnie żyć to Chrystus a umrzeć to zysk Flp 1 21 I jeszcze Teraz już nie ja żyję lecz żyje we mnie Chrystus Ga 2 20 Różaniec pomaga nam wzrastać w tym upodabnianiu się aż do osiągnięcia celu którym jest świętość Metoda wartościowa 27 Nie powinno dziwić że więź z Chrystusem może być nawiązywana również przy pomocy jakiejś konkretnej metody Bóg udziela się człowiekowi zgodnie z jego naturą i sytuacją życiową Dlatego choć duchowość chrześcijańska zna bardziej wysublimowane formy mistycznego milczenia w którym wszelkie obrazy słowa i gesty zostają niejako wyniesione przez intensywność niewypowiedzianego zjednoczenia człowieka z Bogiem normalnie znamionuje ją całościowe zaangażowanie osoby w jej złożonej rzeczywistości psychofizycznej i relacyjnej Jest to wyraźnie widoczne w liturgii Sprawowanie sakramentów i sakramentaliów wiąże się z szeregiem obrzędów które są dostosowane do różnych wymiarów osoby ludzkiej Tak też jest z modlitwą nieliturgiczną Potwierdza to fakt że na Wschodzie najbardziej charakterystyczna modlitwa medytacji chrystologicznej skupiona na słowach Panie Jezu Chryste Synu Boga zmiłuj się nade mną grzesznikiem 34 tradycyjnie wiązana jest z rytmem oddechu który sprzyja wytrwałości w zanoszeniu próśb i zapewnia niemal fizyczną konsystencję pragnieniu by Chrystus stał się dla życia tchnieniem duszą i wszystkim Metoda którą jednak można ulepszyć 28 W Liście apostolskim Novo millennio ineunte przypomniałem że istnieje dziś również na Zachodzie nowa potrzeba medytacji która znajduje czasem w innych religiach dość atrakcyjne sposoby realizacji 35 Nie brak chrześcijan którzy nie znając dobrze chrześcijańskiej tradycji kontemplacyjnej ulegąją wpływom tych propozycji One jednak choć posiadają elementy pozytywne i dające się czasem zintegrować z doświadczeniem chrześcijańskim często kryją w sobie podbudowę ideologiczną nie do przyjęcia Również wtych doświadczeniach cieszy się dużą popularnością metodologia która mając na celu głęboką koncentrację duchową korzysta z technik o charakterze psychofizycznym opartych na powtórzeniu i symbolice Różaniec należy do tej ogólnej panoramy fenomenologii religii ale ma swe własne cechy charakterystyczne które odpowiadają typowym wymogom specyfiki chrześcijaństwa Istotnie różaniec jest tylko metodą kontemplacji Jako metodę należy go stosować mając na względzie cel a nie może on stać się celem samym w sobie Jednak również jako metody nie należy go lekceważyć skoro jest owocem wielowiekowego doświadczenia Przemawia za nim doświadczenie niezliczonych świętych Nie wyklucza to jednak faktu że można go ulepszyć Do tego właśnie zmierza uzupełnienie cyklu tajemnic nową serią mysteria lucis wraz z pewnymi sugestiami dotyczącymi odmawiania różańca które przedstawiam wniniejszym Liście Tymi propozycjami respektując jednak powszechnie przyjętą strukturę tej modlitwy chciałbym pomóc wiernym by zrozumieli ją w jej aspektach symbolicznych pozostając w zgodzie z wymogami życia codziennego Wprzeciwnym razie zachodziłoby niebezpieczeństwo że różaniec nie tylko nie przyniesie pożądanych skutków duchowych ale dojdzie nawet do takiej sytuacji że koronkę na której zazwyczaj się go odmawia będzie się traktować na równi z jakimś amuletem czy przedmiotem magicznym co byłoby radykalnym wypaczeniem jego znaczenia i funkcji Zapowiedź tajemnicy 29 Zapowiedź tajemnicy i jeśli tylko możliwe równoczesne ukazanie przedstawiającej ją ikony to jakby odsłonięcie sceny na której należy skupić uwagę Słowa kierują wyobraźnię i ducha ku temu określonemu wydarzeniu czy momentowi zżycia Chrystusa W duchowości która rozwinęła się w Kościele czy to kult ikon czy liczne nabożeństwa bogate w elementy postrzegane zmysłami jak również metoda zaproponowana przez św Ignacego z Loyoli w Ćwiczeniach duchownych odwoływały się do elementu wzrokowego i obrazowego compositio loci uważając go za bardzo pomocny w koncentracji ducha na misterium Jest to zresztą metodologia która odpowiada samej logice Wcielenia Bóg zechciał przyjąć w Jezusie rysy ludzkie To przez Jego fizyczną rzeczywistość zostajemy doprowadzeni do kontaktu z Jego Boską tajemnicą Tej potrzebie konkretności odpowiada również zapowiadanie poszczególnych tajemnic różańca Oczywiście nie zastępują one Ewangelii ani nawet nie odwołują się do wszystkiego co ona zawiera Różaniec nie zastępuje zatem lectio divina ale przeciwnie zakłada ją i ułatwia Jeśli jednak tajemnice rozważane w różańcu nawet uzupełnione o mysteria lucis ograniczają się jedynie do zasadniczych linii życia Chrystusa to od nich łatwo można przejść do pozostałych treści Ewangelii przede wszystkim wówczas kiedy różaniec odmawia się w szczególnych chwilach przedłużonego skupienia Słuchanie Słowa Bożego 30 Aby dać medytacji podstawy biblijne i większą głębię dobrze jest po zapowiedzi tajemnicy odczytać odnośny tekst biblijny który zależnie od okoliczności może być krótszy albo dłuższy Inne słowa nie są bowiem nigdy tak skuteczne jak Słowo natchnione Należy go słuchać mając pewność że jest to Słowo Boga wypowiedziane na dzisiaj i dla mnie Przyjęte w ten sposób wchodzi ono w różańcową metodologię powtarzania nie powodując znużenia jakie wywoływałoby zwykłe powtarzanie informacji dobrze już przyswojonej Nie chodzi bowiem o przywoływanie na pamięć informacji ale o to by pozwolić Bogu mówić Przy pewnych uroczystych okazjach wspólnotowych słowo to można odpowiednio objaśnić krótkim komentarzem Milczenie 31 Słuchanie i medytacja karmią się milczeniem Stosowne jest by po zapowiedzeniu tajemnicy i proklamacji Słowa przez odpowiedni czas zatrzymać się i skupić na rozważanej tajemnicy zanim rozpocznie się modlitwę ustną Ponowne odkrycie wartości milczenia jest jednym z sekretów praktykowania kontemplacji i medytacji Do ograniczeń społeczeństwa zdominowanego przez technologię i środki masowego przekazu należy również fakt że milczenie staje się coraz trudniejsze Tak jak w liturgii zaleca się chwile milczenia również przy odmawianiu różańca stosowna jest po wysłuchaniu Słowa Bożego krótka pauza w czasie której duch skupia się na treści określonej tajemnicy Ojcze nasz 32 Po wysłuchaniu Słowa i skupieniu się na tajemnicy czymś naturalnym jest wzniesienie ducha ku Ojcu Jezus w każdej ze swoich tajemnic prowadzi nas zawsze do Ojca do którego stale się zwraca bo w Jego łonie spoczywa por J 1 18 Chce nas wprowadzić w zażyłość z Ojcem byśmy mówili razem z Nim Abba Ojcze por Rz 8 15 Ga 4 6 To w relacji do Ojca czyni nas swymi braćmi i braćmi pomiędzy sobą dając nam Ducha który jest jednocześnie Jego i Ojca Ojcze nasz postawione niejako u podstaw medytacji chrystologiczno maryjnej rozwijanej przez powtarzanie Zdrowaś Maryjo czyni medytację tajemnicy doświadczeniem eklezjalnym nawet kiedy prowadzi się ją w samotności Dziesięć Zdrowaś Maryjo 33 Jest to element który zajmuje w różańcu najwięcej miejsca a równocześnie sprawia że jest on modlitwą w całym tego słowa znaczeniu maryjną Właśnie jednak w świetle dobrze rozumianych słów Zdrowaś Maryjo odczuwa się wyraźnie że charakter maryjny nie tylko nie przeciwstawia się chrystologicznemu ale przeciwnie podkreśla go i uwypukla Istotnie pierwsza część Zdrowaś Maryjo zaczerpnięta ze słów skierowanych do Maryi przez anioła Gabriela i św Elżbietę jest adorującą kontemplacją misterium które dokonuje się w Dziewicy z Nazaretu Wyrażają one jak można by powiedzieć podziw nieba i ziemi ujawniając poniekąd zachwyt samego Boga gdy ogląda On swe arcydzieło Wcielenie Syna w dziewiczym łonie Maryi w duchu tego radosnego spojrzenia z Księgi Rodzaju por 1 31 owego pierwotnego pathosu z jakim Bóg u świtu stworzenia przyglądał się dziełu swoich rąk 36 Powtarzanie w różańcu Zdrowaś Maryjo utrzymuje nas w klimacie zachwytu Boga wyraża rozradowanie zdumienie uznanie dla największego w historii cudu Jest to wypełnienie proroctwa Maryi Odtąd błogosławić mnie będą wszystkie pokolenia Łk 1 48 Centrum Zdrowaś Maryjo poniekąd zwornikiem między jego pierwszą a drugą częścią jest imię Jezus Czasami przy pośpiesznym odmawianiu to centrum uchodzi uwagi a wraz z nim również nawiązanie do misterium Chrystusa które jest kontemplowane Ale to właśnie akcent jaki kładzie się na imieniu Jezus i na Jego misterium znamionuje znaczące i owocne odmawianie różańca Już Paweł VI przypomniał w Adhortacji Marialis cultus praktykowany w pewnych regionach zwyczaj by podkreślać imię Chrystusa dodając do niego refren tak zwane dopowiedzenia nawiązujący do rozważanej tajemnicy 37 Jest to zwyczaj godny pochwały zwłaszcza przy publicznym odmawianiu różańca Wyraża on dobrze wiarę chrystologiczną odnoszącą się do różnych momentów życia Odkupiciela Jest to wyznanie wiary a równocześnie pomoc w medytacji która pozwala przyswajać i przeżywać misterium Chrystusa w naturalny sposób związane z odmawianiem Zdrowaś Maryjo Powtarzanie imienia Jezus jedynego imienia w którym dane nam jest mieć nadzieję na zbawienie por Dz 4 12 złączonego z imieniem Matki Najświętszej pozwalając niejako by to Ona sama nam je podsuwała stanowi drogę asymilacji której celem jest coraz głębsze wprowadzanie nas w życie Chrystusa Z bardzo szczególnej więzi z Chrystusem wynikającej z faktu że Maryja jest Matką Boga Theotókos wypływa ponadto moc błagania jakie do Niej kierujemy w drugiej części tej modlitwy powierzając Jej matczynemu wstawiennictwu nasze życie i godzinę naszej śmierci Chwała Ojcu 34 Doksologia trynitarna jest celem chrześcijańskiej kontemplacji Chrystus jest bowiem drogą która prowadzi nas do Ojca w Duchu Kiedy do końca trzymamy się tej drogi ustawicznie stajemy wobec misterium trzech Osób Boskich którym należy się chwała uwielbienie i dziękczynienie Ważne jest żeby Chwała Ojcu szczyt kontemplacji zostało w różańcu dobrze uwydatnione Przy odmawianiu publicznym można je śpiewać aby odpowiednio uwypuklić ową perspektywę strukturalną charakteryzującą każdą modlitę chrześcijańską W takiej mierze w jakiej medytacja danej tajemnicy będzie uważna głęboka ożywiana od jednego Zdrowaś Maryjo do drugiego miłością do Chrystusa i do Jego Matki uwielbienie Trójcy Przenajświętszej na zakończenie każdej dziesiątki nie sprowadzając się bynajmniej do roli krótkiego zakończenia uzyska swój właściwy ton kontemplacyjny aby niejako wynieść ducha ku wyżynom raju i dać nam w pewien sposób przeżyć doświadczenie Taboru będące przedsmakiem przyszłej kontemplacji Dobrze że tu jesteśmy Łk 9 33 Końcowy akt strzelisty 35 Według powszechnie przyjętej praktyki wróżańcu po doksologii trynitarnej odmawia się akt strzelisty różny zależnie od zwyczajów Doceniając wartość takich inwokacji trzeba zauważyć że owocność kontemplacji tajemnic będzie lepiej wyrażona jeśli zadba się o to by każdą tajemnicę zakończyć modlitwą o osiągnięcie specyficznych owoców konkretnej tajemnicy W ten sposób różaniec będzie mógł trafniej wyrazić swój związek z życiem chrześcijańskim Podpowiada to piękna modlitwa liturgiczna która zachęca nas byśmy prosili o osiągnięcie przez rozważanie tajemnic różańca tego że będziemy naśladować to co zawierają i otrzymamy to co obiecują 38 W takiej modlitwie końcowej może występować jak to ma już miejsce uzasadniona różnorodność Różaniec uzyskuje w ten sposób również rysy bardziej odpowiadające różnym tradycjom duchowym i różnym wspólnotom chrześcijańskim W tej perspektywie należałoby sobie życzyć aby były szerzone z należytym rozeznaniem duszpasterskim najbardziej znaczące propozycje Można by sprawdzać ich przydatność w ośrodkach i sanktuariach maryjnych gdzie zwraca się szczególną uwagę na praktykę różańca W ten sposób Lud Boży mógłby korzystać z wszelkiego autentycznego bogactwa duchowego czerpiąc z niego pokarm duchowy dla swej kontemplacji Koronka 36 Tradycyjnie do odmawiania różańca używa się koronki W najbardziej powierzchownej praktyce staje się ona często przedmiotem który służy po prostu do odliczania kolejnych Zdrowaś Maryjo Służy ona jednak również wyrażeniu symboliki która może nadać kontemplacji nową treść W związku z tym trzeba najpierw zauważyć że koronka zwraca się ku wizerunkowi Ukrzyżowanego który otwiera i zamyka samą drogę modlitwy Na Chrystusie skupia się życie i modlitwa wierzących Wszystko od Niego wychodzi wszystko ku Niemu zdąża wszystko przez Niego w Duchu Świętym dochodzi do Ojca Jako pomoc w liczeniu wyznaczając rytm posuwania się w modlitwie koronka przypomina nie kończącą się nigdy drogę kontemplacji i doskonałości chrześcijańskiej Bł Bartłomiej Longo widział w niej również łańcuch łączący nas z Bogiem Owszem łańcuch ale łańcuch słodki taką okazuje się zawsze relacja z Bogiem który jest Ojcem Synowski łańcuch który pozwala nam jednoczyć się z Maryją służebnicą Pańską Łk 1 38 a w końcu i z samym Chrystusem który będąc Bogiem stał się sługą dla naszej miłości por Flp 2 7 Piękne jest także rozciągnięcie symbolicznego znaczenia koronki na nasze wzajemne odniesienia przypomina więzi komunii i braterstwa łączące nas wszystkich z Chrystusem Rozpoczęcie i zakończenie 37 We współczesnej praktyce dostosowanej do różnorakich okoliczności duszpasterskich istnieją różne sposoby rozpoczynania różańca Wniektórych regionach rozpoczyna się zazwyczaj wezwaniem zaczerpniętym z Psalmu 70

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/294-list-apostolski-rosarium-virginis-mariae-jan-pawel-ii (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Jasnogórskie Śluby Narodu Polskiego
    potężnych głosów które zgodnym chórem rwą się ku Tobie z głębi serc wielomilionowych zastępów oddanego Ci Ludu Bożego Królowo Polski Odnawiamy dziś śluby Przodków naszych i Ciebie za Patronkę naszą i za Królową Narodu polskiego uznajemy Zarówno siebie samych jak i wszystkie ziemie polskie i wszystek lud polecamy Twojej szczególnej opiece i obronie Wzywamy pokornie pomocy i miłosierdzia w walce o dochowanie wierności Bogu Krzyżowi i Ewangelii Kościołowi świętemu i jego Pasterzom Ojczyźnie naszej świętej chrześcijańskiej przedniej straży poświęconej Twojemu Sercu Niepokalanemu i Sercu Syna Twego Pomnij Matko Dziewico przed obliczem Boga na oddany Tobie Naród który pragnie nadal pozostać Królestwem Twoim pod opieką najlepszego Ojca wszystkich narodów ziemi Przyrzekamy uczynić wszystko co leży w naszej mocy aby Polska była rzeczywistym królestwem Twoim i Twojego Syna poddanym całkowicie pod Twoje panowanie w życiu naszym osobistym rodzinnym narodowym i społecznym Lud mówi Królowo Polski przyrzekamy Matko Łaski Bożej Przyrzekamy Ci strzec w każdej duszy polskiej daru łaski jako źródła Bożego życia Pragniemy aby każdy z nas żył w łasce uświęcającej i był świątynią Boga aby cały Naród żył bez grzechu ciężkiego aby stał się Domem Bożym i Bramą Niebios dla pokoleń wędrujących poprzez polską ziemię pod przewodem Kościoła katolickiego do Ojczyzny wiecznej Lud mówi Królowo Polski przyrzekamy Święta Boża Rodzicielko i Matko Dobrej Rady Przyrzekamy Ci z oczyma utkwionymi w Żłóbek Betlejemski że odtąd wszyscy staniemy na straży budzącego się życia Walczyć będziemy w obronie każdego dziecka i każdej kołyski równie mężnie jak Ojcowie nasi walczyli o byt i wolność Narodu płacąc obficie krwią własną Gotowi jesteśmy raczej śmierć ponieść aniżeli zadać śmierć bezbronnym Dar życia uważać będziemy za największą łaskę Ojca wszelkiego życia i za najcenniejszy skarb Narodu Lud mówi Królowo Polski przyrzekamy Matko Chrystusowa i Domie Złoty Przyrzekamy Ci stać na straży nierozerwalności małżeństwa bronić godności kobiety czuwać na progu ogniska domowego aby przy nim życie Polaków było bezpieczne Przyrzekamy Ci umacniać w rodzinach królowanie Syna Twego Jezusa Chrystusa bronić czci Imienia Bożego wszczepiać w umysły i serca dzieci ducha Ewangelii i miłości ku Tobie strzec prawa Bożego obyczajów chrześcijańskich i ojczystych Przyrzekamy Ci wychować młode pokolenie w wierności Chrystusowi bronić je przed bezbożnictwem i zepsuciem i otoczyć czujną opieką rodzicielską Lud mówi Królowo Polski przyrzekamy Zwierciadło Sprawiedliwości Wsłuchując się w odwieczne tęsknoty Narodu przyrzekamy Ci kroczyć za Słońcem Sprawiedliwości Chrystusem Bogiem naszym Przyrzekamy usilnie pracować nad tym aby w Ojczyźnie naszej wszystkie dzieci Narodu żyły w miłości i sprawiedliwości w zgodzie i pokoju aby wśród nas nie było nienawiści przemocy i wyzysku Przyrzekamy dzielić się między sobą ochotnie plonami ziemi i owocami pracy aby pod wspólnym dachem domostwa naszego nie było głodnych bezdomnych i płaczących Lud mówi Królowo Polski przyrzekamy Zwycięska Pani Jasnogórska Przyrzekamy stoczyć pod Twoim sztandarem najświętszy i najcięższy bój z naszymi wadami narodowymi Przyrzekamy wypowiedzieć walkę lenistwu i lekkomyślności marnotrawstwu pijaństwu rozwiązłości Przyrzekamy zdobywać cnoty wierności i sumienności pracowitości oszczędności wyrzeczenia się siebie i wzajemnego poszanowania miłości i sprawiedliwości społecznej Lud mówi Królowo Polski przyrzekamy Królowo Polski Ponawiamy śluby Ojców naszych i przyrzekamy że z

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/293-jasnogorskie-sluby-narodu-polskiego (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Traktat o doskonałym nabożeństwie do Najświętszej Maryi Panny - Ludwik Maria Grignion de Montfort
    potępienia chrześcijan tkwi w tym że zapominają o tej praktyce i zachowują się wobec niej obojętnie Może ktoś powie że nabożeństwo przez które oddajemy Panu naszemu przez ręce Najświętszej Maryi Panny wartość wszystkich naszych dobrych uczynków modlitw i umartwień odbiera nam możność spieszenia z pomocą duszom naszych krewnych przyjaciół i dobroczyńców Na to odpowiadam Po pierwsze nie można w żaden sposób przypuścić by nasi przyjaciele krewni lub dobroczyńcy ponosili stratę dlatego że poświęciliśmy i ofiarowaliśmy się bez zastrzeżeń na służbę naszemu Panu i Jego Najświętszej Matce Znaczyłoby to uwłaczać wszechmocy i dobroci Jezusa i Maryi którzy potrafią pomóc naszym krewnym przyjaciołom i dobroczyńcom czy to z nikłych naszych zasobów duchowych czy też innymi drogami Po drugie nabożeństwo to bynajmniej nie przeszkadza nam modlić się za innych umarłych lub żywych mimo że aplikacja wartości naszych modlitw zależy od woli Najświętszej Dziewicy Przeciwnie wolno nam modlić się z tym większą ufnością podobnie jak osoba bogata która całe swoje mienie dała jakiemuś wielkiemu księciu chcąc go przez to więcej uczcić z tym większą ufnością prosiłaby go o jałmużnę dla jednego ze swych przyjaciół który ją o to prosił Prośbą swą sprawiłaby księciu nawet radość dając mu sposobność do okazania swej wdzięczności wobec osoby która stała się ubogą by go uczcić To samo trzeba powiedzieć o Panu naszym i Najświętszej Dziewicy nigdy nie pozwolą prześcignąć się w hojności Ktoś inny może powie jeżeli ofiaruję Najświętszej Dziewicy całą wartość moich uczynków by z niej udzielała komu zechce to zapewne czekają mnie długie męki w czyśćcu Zarzut ten pochodzi z miłości własnej i nieznajomości wielkoduszności Boga i Matki Najświętszej dlatego nie może się ostać Czyż dusza żarliwa i szlachetna która więcej ceni sprawy Boże niż własne która oddaje Bogu wszystko co posiada szczerze i bez ograniczenia tak iż nic już więcej dać nie może non plus ultra dusza która wzdycha tylko za chwałą i panowaniem Jezusa Chrystusa przez Jego Najświętszą Matkę i która poświęca się całkowicie by posiąść Jezusa miałaby cięższą ponosić karę na tamtym świecie od innych dlatego że była szlachetniejsza i bezinteresowniejsza Przeciwnie Właśnie wobec takiej duszy jak to zaraz zobaczymy Pan nasz i Jego Najświętsza Matka są hojniejsi zarówno na tym jak i na tamtym świecie zarówno w porządku natury jak w porządku łaski i chwały Przypatrzmy się teraz pokrótce pobudkom dla których nabożeństwo to jest godne polecenia następnie przedziwnym skutkom które sprawia w wiernych duszach a wreszcie zapytajmy się jak należy je praktykować CZĘŚĆ PIĄTA Pobudki mające nas zachęcić do doskonałego nabożeństwa do Najświętszej Maryi Panny ROZDZIAŁ I Nabożeństwo to oddaje nas całkowicie służbie Bożej Oto pierwsza pobudka wskazująca jak doskonałą jest sprawą ofiarować samego siebie Chrystusowi Panu przez ręce Maryi Jeśli nie można wyobrazić sobie na ziemi wznioślejszego zajęcia nad służbę Bożą jeśli najmniejszy sługa Boży jest bogatszy możniejszy i szlachetniejszy niż wszyscy królowie i cesarze ziemi o ile nie są sługami Bożymi to jakże wielkie są bogactwa jak wielka jest potęga i godność wiernego i doskonałego sługi Bożego który służbie tej poświęca się całkowicie bez zastrzeżeń i bez granic Takim sługą Bożym jest ten kto z miłości stał się wiernym niewolnikiem Jezusa i Maryi kto oddał się całkowicie na służbę tego Króla królów przez ręce Jego Najświętszej Matki kto dla siebie nic nie zatrzymał Wszystko złoto ziemi wszelka piękność niebios nie dorównują wartości takiego sługi Inne kongregacje stowarzyszenia i bractwa ustanowione ku czci Pana naszego i Jego Najświętszej Matki które tyle dobrego czynią w chrześcijaństwie nie wymagają od swych członków oddania wszystkiego bez zastrzeżeń Nakazują tylko pewne praktyki i uczynki przez które członkowie zadośćczynią swym zobowiązaniom Natomiast we wszystkim innym pozostawiają im wolną rękę Tymczasem to nabożeństwo wymaga byśmy wszystkie myśli słowa czyny cierpienia i całe życie ofiarowali bez zastrzeżeń Jezusowi i Maryi tak byśmy w każdej chwili czy czuwamy lub śpimy czy jemy lub pijemy czy spełniamy czyny największe czy najdrobniejsze mogli szczerze powiedzieć że wszystko co czynimy nawet gdy o tym nie myślimy mocą naszego poświęcenia jest własnością Jezusa i Maryi dopóki tego aktu oddania się wyraźnie nie odwołamy Jakaż to wielka pociecha Ponadto nie ma jak już zaznaczyliśmy lepszego środka by w łatwy sposób pozbyć się tego szukania samego siebie które wkrada się niepostrzeżenie nawet do najlepszych naszych czynów Tej wielkiej łaski udziela nam Dobry Jezus w nagrodę za ten heroiczny i bezinteresowny czyn jaki spełniamy ofiarując Mu przez ręce Najświętszej Maryi Panny całą wartość dobrych naszych uczynków Jeśli Jezus stokrotnie wynagradza już na tym świecie tych co dla Jego miłości opuszczają dobra zewnętrzne doczesne i przemijające zob Mk 10 29 30 jakaż będzie owa stokrotna nagroda której udzieli tym co składają w ofierze nawet swe dobra wewnętrzne i duchowe Jezus nasz wielki Przyjaciel oddał się nam zupełnie z duszą i ciałem z cnotami łaskami i zasługami Zdobył mnie całego mówi św Bernard oddając się mnie cały Czyż nie jest to wymogiem sprawiedliwości i wdzięczności byśmy dali Jezusowi wszystko co dać możemy To Jezus pierwszy był hojny wobec nas Idźmy za Nim a doznamy w życiu w godzinę śmierci i w wieczności jeszcze większej Jego szczodrobliwości ROZDZIAŁ II Nabożeństwo to każe naśladować Pana Jezusa Druga pobudka wskazuje na to że jest rzeczą słuszną a dla chrześcijanina nadzwyczaj zbawienną ofiarować się całkowicie Najświętszej Maryi Pannie według wyłożonej praktyki aby tym doskonalej należeć do Pana Jezusa Dobry Pan Jezus raczył zamknąć się w łonie Najświętszej Panny jako jeniec i niewolnik z miłości i być Jej poddanym i posłusznym przez lat trzydzieści Otóż tu powtarzam gubi się rozum ludzki kiedy rozważa o postępowaniu Mądrości Wcielonej która choć mogła nie chciała oddać się ludziom wprost lecz przez Najświętszą Dziewicę Jezus nie chciał przyjść na świat w wieku dojrzałym bez zależności od kogokolwiek lecz jako biedne dzieciątko zależne od starań i opieki Matki Najświętszej Mądrość nieskończona trawiona bezmiernym pragnieniem uwielbienia Boga Ojca i zbawienia ludzi nie znalazła skuteczniejszego i odpowiedniejszego środka nad poddanie się we wszystkim Najświętszej Dziewicy nie tylko przez pierwsze osiem dziesięć lub piętnaście lat życia jak inne dzieci lecz przez lat trzydzieści Słowo Wcielone oddało Bogu swemu Ojcu więcej chwały wtedy kiedy było poddane Najświętszej Dziewicy i od Niej zależne niż gdyby poświęciło te trzydzieści lat na czynienie cudów na głoszenie słowa Bożego po całej ziemi na nawracanie wszystkich ludzi inaczej bowiem czyniłoby to wszystko Jak bardzo wielbi Boga kto za przykładem Jezusa poddaje się Maryi Czy mając przed oczyma tak widoczny i znany powszechnie przykład będziemy tak nierozumni by myśleć że znajdziemy doskonalszy i łatwiejszy sposób uczczenia i uwielbiania Boga nad ten by za przykładem Jezusa poddać się Maryi By udowodnić że powinniśmy żyć w zależności od Najświętszej Maryi Panny wystarczy sobie przypomnieć to co powiedziałem mówiąc o przykładzie jaki nam dają Bóg Ojciec Syn i Duch Święty kiedy chodzi o zależność od Matki Najświętszej Bóg Ojciec tylko przez Maryję dał i daje Syna swego i tylko przez Maryję czyni sobie dzieci i przez Maryję udziela swych łask Syn Boży tylko przez Maryję przyjął ludzką naturę dla całej ludzkości tylko przez Maryję w łączności z Duchem Świętym uobecnia się On codziennie i kształtuje i tylko przez Maryję udziela swych cnót i zasług Duch Święty tylko przez Maryję ukształtował Jezusa Chrystusa i tylko przez Maryję tworzy członki Jego Ciała Mistycznego Kościoła i tylko przez Maryję rozdziela swe dary i łaski Czy po tylu i tak dobitnych przykładach danych nam przez samą Trójcę Przenajświętszą moglibyśmy obywać się bez Maryi nie poświęcać się Jej i od Niej nie zależeć kiedy idziemy do Boga i Jemu chcemy się poświęcić Zaiste musielibyśmy być zupełnie zaślepieni Oto kilka zdań wybranych z pism Ojców Kościoła które przytaczam na poparcie tego co powiedziałem Dwóch jest synów Maryi Bóg człowiek i zwykły człowiek jednego Maryja jest Matką według ciała drugiego według duszy św Bonawentura i Orygenes Taką jest wola Boga który pragnie abyśmy wszystko mieli przez Maryję Jeśli zatem posiadamy jakąś nadzieję jakąś łaskę jakiś dar zbawienny wiedzmy że Jej to zawdzięczamy św Bernard Wszystkie dary cnoty i łaski Ducha Świętego Maryja rozdziela swoimi rękami kiedy chce jak chce i ile chce św Bernardyn Bóg mówi św Bernard widząc że jesteśmy niegodni otrzymywać łaski bezpośrednio z Jego rąk przekazuje je Maryi byśmy przez Nią otrzymywali wszystko cokolwiek dać nam zechce Znajduje również swoją chwałę w tym że otrzymuje przez ręce Maryi wdzięczność cześć i miłość jaką Mu winniśmy za otrzymane dobrodziejstwa Słuszną zatem jest rzeczą byśmy to Boże postępowanie naśladowali aby jak uczy dalej św Bernard łaska wróciła do swego Sprawcy tym samym przewodem przez który do nas spłynęła To zaś czynimy przez przedstawione nabożeństwo Ofiarujemy i poświęcamy wszystko czym jesteśmy i co posiadamy Najświętszej Dziewicy by Pan nasz Jezus Chrystus otrzymał za Jej pośrednictwem chwałę i wdzięczność która Mu się należy Uznajemy się za niegodnych i niezdolnych by zbliżyć się wprost do Jego nieskończonego Majestatu i dlatego uciekamy się do orędownictwa Najświętszej Dziewicy Nabożeństwo to jest ponadto aktem wielkiej pokory którą Bóg miłuje ponad inne cnoty Dusza która się wynosi poniża Boga dusza zaś która się upokarza wywyższa Boga Bóg sprzeciwia się pysznym pokornym zaś daje łaskę Jk 4 6 Jeżeli się uniżasz uważając się za niegodnego by zbliżyć się do Niego i stanąć przed Nim wtedy On sam zstępuje i uniża się by przyjść do ciebie i wywyższyć cię wbrew twej woli Przeciwnie się dzieje kiedy człowiek w swej zuchwałości bez pośrednictwa zbliża się do Boga Bóg się wtedy oddala i nie można Go dosięgnąć Jak bardzo Bóg kocha pokorę serca A do tej właśnie pokory zobowiązuje nas praktyka wspomnianego nabożeństwa Uczy nas ono że nikt nie powinien zbliżać się wprost do Pana naszego jakkolwiek jest łagodny i miłosierny ale że każdy człowiek powinien korzystać z orędownictwa Najświętszej Dziewicy zawsze i wszędzie czy chce stanąć przed Panem czy mówić do Niego czy zbliżyć się do Niego czy Mu cośkolwiek ofiarować czy zjednoczyć się z Nim i Jemu się poświęcić ROZDZIAŁ III Nabożeństwo to uprasza nam pomoc Najświętszej Maryi Panny 1 Wzajemna relacja miłości pomiędzy Najświętszą Maryją Panną a Jej niewolnikiem z miłości Trzecia pobudka Najświętsza Maryja Panna jest Matką pełną słodyczy i miłosierdzia i nie pozwala by Ją ktoś prześcignął w miłości i szczodrobliwości Skoro widzi że człowiek oddaje się Jej całkowicie by Ją czcić i Jej służyć i że wyzbywa się tego co ma najdroższego by Ją tym przyozdobić to również i Maryja oddaje się całkowicie i w sposób niewysłowiony temu kto Jej oddaje wszystko Zanurza go w morzu swych łask przyozdabia go swymi zasługami wspiera go swoją potęgą oświeca go swym światłem napełnia swoją miłością udziela mu swych cnót pokory wiary czystości itd Staje się jego poręczycielką jego wszystkim u Jezusa Słowem ponieważ taka osoba należy zupełnie do Maryi to i Maryja należy całkowicie do niej tak że o doskonałym takim słudze i dziecku Maryi można powiedzieć to co św Jan Ewangelista mówi o sobie iż obrał Najświętszą Dziewicę jako całe swe dobro I wziął Ją uczeń do siebie J 19 27 Wszystko to rodzi w duszy wiernego sługi wielką nieufność we własne siły wstręt i odrazę do samego siebie a z drugiej strony wielką ufność do Najświętszej Dziewicy i nieograniczone oddanie się swej Dobrej Pani Już nie opiera się on jak przedtem na własnych postanowieniach zamiarach zasługach cnotach i dobrych uczynkach gdyż uczyniwszy z nich raz na zawsze całkowitą ofiarę Jezusowi Chrystusowi przez swą Dobrą Matkę posiada tylko jeden skarb w którym się wszystkie jego dobra mieszczą a które już nie są jego własnością tym skarbem jest Maryja Dlatego zbliża się on do Pana bez służalczej obawy i bez lęku i prosi Go z wielką ufnością Umie wczuć się w myśli i uczucia pobożnego i uczonego zakonnika Ruperta który czyniąc aluzję do zwycięstwa Jakuba nad aniołem zob Rdz 32 29 zwraca się do Najświętszej Dziewicy tymi pięknymi słowami O Maryjo Pani moja Matko Niepokalana Boga i człowieka Jezusa Chrystusa uzbrojony nie w moje ale w Twoje zasługi pragnę walczyć z tym Mężem to znaczy ze Słowem Bożym Jakże potężny i mocny jest u Jezusa Chrystusa ten kto uzbrojony jest w zasługi i orędownictwo godnej Matki Boga która jak mówi św Augustyn miłością pokonała Wszechmocnego 2 Maryja oczyszcza nasze dobre uczynki uszlachetnia je i sprawia że Chrystus je przyjmuje Ponieważ przez to nabożeństwo składamy Panu w darze przez ręce Najświętszej Matki wszystkie nasze dobre uczynki ta Dobra Pani oczyszcza je uszlachetnia i sprawia że Jej Syn je przyjmuje 1 Maryja oczyszcza nasze dobre uczynki z wszelkiej zmazy miłości własnej i z niedostrzegalnego przywiązania do stworzeń które nieznacznie wkrada się do najlepszych uczynków Z chwilą kiedy uczynki nasze znajdą się w Jej przeczystych i życiodajnych rękach które nigdy się nie skalały i nigdy bezczynne nie były które oczyszczają wszystko czego się dotkną natychmiast stają się czyste bo z daru który Jej składamy Maryja usuwa wszystko co zepsute i niedoskonałe 2 Maryja uszlachetnia nasze dobre uczynki ozdabiając je swymi zasługami i cnotami Wyobraźmy sobie wieśniaka który chcąc zdobyć sobie przyjaźń i przychylność króla idzie do królowej i ofiaruje jej jabłko stanowiące cały jego dobytek z prośbą by je ofiarowała królowi Królowa przyjmuje ten ubogi i nikły dar wieśniaka a położywszy go na wielką szczerozłotą tacę ofiaruje go w jego imieniu królowi Wówczas jabłko samo w sobie prawie żadnej nie przedstawiające wartości byłoby przez wzgląd na złoty półmisek a przede wszystkim na osobę która je wręcza podarunkiem godnym królewskiego majestatu 3 Maryja przedstawia nasze dobre uczynki Jezusowi Chrystusowi gdyż z tego co Jej ktoś ofiaruje dla siebie niczego nie zatrzymuje Wszystko oddaje wiernie Jezusowi Kto Maryi daje daje tym samym Jezusowi Gdy Ją ktoś sławi i chwali Maryja sławi i wielbi Jezusa I jak wówczas kiedy św Elżbieta Ją wysławiała tak i teraz ilekroć Ją chwalimy i wielbimy Maryja śpiewa Magnificat anima mea Dominum Wielbi dusza moja Pana Łk 1 46 4 Maryja sprawia że Jezus przyjmuje te dobre uczynki jakkolwiek dla Świętego świętych i Króla królów mały i ubogi przedstawiają dar Jeżeli ofiarujemy coś Jezusowi bezpośrednio opierając się na własnych siłach i zdolnościach wtedy Jezus bada nasz dar i nieraz go odrzuca dla zmazy pochodzącej z miłości własnej jak niegdyś odrzucił ofiary Żydów przepojone samowola zob Hbr 10 5 7 Jeśli jednak ofiarujemy Jezusowi cokolwiek przez czyste i dziewicze ręce Jego ukochanej Matki wtedy dotykamy jeśli wolno tak powiedzieć Jego słabej strony Wtedy Jezus nie patrzy tyle na sam dar ile raczej na swoją najmilszą Matkę która ów dar przedstawia Nie zważa na to skąd dar pochodzi lecz raczej kto go podaje W ten sposób Maryja której prośby Syn nigdy nie odrzuca lecz zawsze miłośnie przyjmuje sprawia że wszystko małe czy duże cokolwiek swemu Synowi przedstawia znajduje u Jego Majestatu przychylne przyjęcie Wystarczy że Maryja przedstawi by Jezus przyjął i zatwierdził Oto złota rada której św Bernard udzielił swoim uczniom Gdy pragniesz złożyć Bogu jakąś ofiarę a nie chcesz doznać zawodu pamiętaj by dar twój składać przez godne i mile Bogu ręce Maryi Czyż sama natura nie ukazuje podobnego postępowania istotom małym wobec wielkich Dlaczego więc łaska nie miałaby nas pobudzać byśmy tak samo postępowali wobec Boga który przewyższa nas nieskończenie i przed którym mniejsi jesteśmy niż pył najdrobniejszy Wszak mamy Orędowniczkę tak możną że Bóg Jej nigdy niczego nie odmawia tak mądrą i roztropną że zna wielką tajemnicę zdobywania Serca Bożego tak dobrą i litościwą że nie odrzuca nikogo choć nie wiem jak byłby nędzny i grzeszny Poniżej25 wyjaśnię te prawdy przykładem wziętym z historii Jakuba i Rebeki ROZDZIAŁ IV Nabożeństwo to jest doskonałym środkiem przysporzenia Bogu jak największej chwały Czwarta pobudka Nabożeństwo to gorliwie praktykowane jest doskonałym środkiem by wartość vrszystkich naszych dobrych czynów obracać na najwyższą chwałę Bożą Prawie nikt nie działa w tym szlachetnym celu jakkolwiek wszyscy jesteśmy do tego zobowiązani Jedni bowiem po prostu nie wiedzą na czym polega najwyższa chwała Boża inni zaś wcale jej nie pragną Natomiast Najświętsza Maryja Panna której oddajemy wartość i zasługę naszych dobrych uczynków wie doskonale jak szukać najwyższej chwały Bożej I dlatego wierny sługa tej Dobrej Pani który poświęcił się Jej całkowicie może być pewien że wartość wszystkich jego uczynków myśli i słów przyczynia się do pomnożenia chwały Bożej póki sam swej ofiary wyraźnie nie cofnie Czy może być coś bardziej pocieszającego dla duszy która kocha Boga miłością czystą i bezinteresowną i która chwałę Boga i Jego sprawy więcej ceni niż własne interesy ROZDZIAŁ V Nabożeństwo to prowadzi do zjednoczenia z naszym Panem Piąta pobudka Nabożeństwo to jest drogą łatwą krótką doskonałą i pewną wiodącą do zjednoczenia z Panem naszym co stanowi doskonałość chrześcijańską 1 Nabożeństwo to jest drogą łatwą Jest ono drogą łatwą którą Jezus Chrystus sam utorował przychodząc do nas i na której nie ma żadnej przeszkody Można więc łatwo dojść nią do Niego Wprawdzie i na innej drodze można osiągnąć zjednoczenie z Bogiem ale wtedy nie obędzie się bez liczniejszych krzyży ciężkich umartwień i o wiele większych przeszkód trudnych do przezwyciężenia Dusza przechodzi wtedy przez ciemne noce przez walki i cierpienia nadzwyczajne przez urwiska przez drogę ciernistą i straszne pustkowia Natomiast droga Maryi jest łagodniejsza i spokojniejsza Prawda że i tu trzeba staczać ciężkie walki i przezwyciężać wielkie trudności lecz ta Dobra Matka i Pani zawsze jest przy swoich wiernych sługach by ich oświecać w ciemnościach pouczać w wątpliwościach umacniać w chwilach trwogi podtrzymywać w walkach i trudnościach tak że ta dziewicza droga do Jezusa Chrystusa w porównaniu do innych dróg jest naprawdę drogą róż i miodu Byli święci choć nieliczni jak np św Efrem św Jan Damasceński św Bernard św Bernardyn św Bonawentura św Franciszek Salezy którzy poszli tą łagodną drogą do Jezusa Chrystusa bo Duch Święty wierny Oblubieniec Maryi wskazał im tę drogę przez szczególną łaskę Natomiast inni święci i to większość mieli wprawdzie nabożeństwo do Najświętszej Maryi Panny jednak na tę wzniosłą drogę nie weszli wcale lub weszli tylko trochę dlatego przechodzili przez doświadczenia trudniejsze i niebezpieczniejsze Skądże więc pochodzi zapyta niejeden z wiernych czcicieli Maryi że wierni słudzy tej Dobrej Matki tyle mają sposobności do cierpienia i że cierpią więcej niż ci którzy nie są Jej tak oddani Jedni borykają się bezustannie z przeciwnościami ludzie ich prześladują oczerniają i nie mogą ich znieść Inni znowu chodzą w ciemnościach wewnętrznych i po pustkowiach gdzie nie ma najmniejszej kropli rosy niebieskiej Jeżeli to nabożeństwo do Najświętszej Dziewicy ma ułatwić drogę do Jezusa Chrystusa skąd pochodzi to że właśnie ci którzy je praktykują najwięcej są wzgardzeni i najcięższe dźwigają krzyże Na to odpowiadam jest prawdą że najwierniejsi słudzy Najświętszej Dziewicy jako najwięksi Jej ulubieńcy otrzymują od Niej największe łaski i dobrodziejstwa jakimi są krzyże Twierdzę jednak że słudzy Maryi krzyże te noszą z większą łatwością z większą zasługą i z większą chwałą w przyszłości To co by innych tysiąc razy wstrzymało i przywiodło do upadku sług Maryi nie tylko nie wstrzymuje ale nawet przyśpiesza ich postęp w dobrym ponieważ ta najlepsza Matka pełna łaski i namaszczenia Ducha Świętego wszystkie ich krzyże zaprawia słodyczą matczynej łagodności i namaszczeniem czystej miłości tak że słudzy Maryi przyjmują je z weselem bo są tak słodkie jak w cukrze zaprawione zielone orzechy które same w sobie są bardzo gorzkie Twierdzę zatem że kto pragnie żyć cnotliwie i pobożnie w Jezusie Chrystusie kto chce cierpieć prześladowanie i nieść swój codzienny krzyż nie potrafi dźwigać ciężkich krzyży albo nie będzie ich nosił z weselem do końca jeśli nie będzie się odznaczał żarliwym nabożeństwem do Najświętszej Dziewicy tej niebieskiej zaprawy krzyży podobnie jak nikt nie potrafi jeść zielonych orzechów bez wielkiego wstrętu jeśli nie są zaprawione cukrem 2 Nabożeństwo to jest drogą krótką Przedstawione nabożeństwo do Najświętszej Dziewicy jest drogą krótką prowadzącą do Jezusa Chrystusa najpierw dlatego że nie można na niej zbłądzić następnie że jak dopiero co wspomniałem droga ta jest radośniejsza i łatwiejsza a więc idzie się po niej o wiele szybciej Żyjąc w poddaństwie i w zależności od Maryi w krótkim czasie postąpimy dalej aniżeli przez całe lata żyjąc w samowoli i opierając się na własnych siłach gdyż napisano że człowiek posłuszny i oddany Matce Bożej opiewać będzie zwycięstwa odniesione nad wszystkimi nieprzyjaciółmi26 Prawda że nieprzyjaciele będą się starać przeszkadzać mu w postępie zmuszać go do odwrotu lub doprowadzić do upadku ale opierając się na Maryi z Jej pomocą i pod Jej kierunkiem nie upadnie nie cofnie się a nawet nie opóźni się lecz będzie postępował krokiem olbrzyma ku Chrystusowi tą samą drogą którą jak napisano Jezus krokami olbrzyma przyszedł do nas w krótkim czasie por Ps 19 6 Jak sądzicie Dlaczego Jezus Chrystus żył tak krótko na ziem i dlaczego prawie wszystkie z niewielu lat swego życia spędził w posłuszeństwie wobec swej Matki Otóż dlatego że wcześnie osiągnąwszy doskonałość przeżył czasów wiele Mdr 4 13 więcej niż Adam którego winy przyszedł naprawić chociaż Adam żył dłużej niż 900 lat Jezus Chrystus żył niedługo gdyż pragnąc spełnić wolę Ojca żył w zupełnym poddaniu i ścisłej jedności z Matką Najświętszą Albowiem 1 kto czci swoją matkę podobny jest do człowieka gromadzącego skarby mówi Duch Święty zob Syr 3 4 to znaczy kto czci Maryję swą Matkę przez to że się Jej poddaje i we wszystkim jest Jej posłuszny stanie się w krótkim czasie bardzo bogaty ponieważ codziennie gromadzi skarby 2 według trafnej interpretacji słów Ducha Świętego Starość moja dozna wielkiego miłosierdzia w żywocie Matki por Ps 91 92 11 Wlg młodzieńcy stają się w łonie Maryi starcami pod względem oświecenia świętości doświadczenia i mądrości i w niewielu latach dochodzą do miary wielkości według Pełni Chrystusa Ef 4 13 powiadam w łonie które objęło i poczęło człowieka doskonałego i które zdolne było posiąść Tego którego cały świat ogarnąć nie zdoła z formularza Mszy św o Matce Bożej 3 Nabożeństwo to jest drogą doskonałą Wyłożone nabożeństwo do Najświętszej Dziewicy jest drogą doskonałą by dojść do Jezusa Chrystusa i z Nim się zjednoczyć ponieważ Najświętsza Maryja Panna jest Istotą najdoskonalszą i najświętszą ze wszystkich stworzeń i ponieważ Jezus Chrystus przychodząc do nas w sposób doskonały nie obrał sobie innej drogi w swej wielkiej i przedziwnej podróży Najwyższy i Niepojęty Niedostępny TEN KTÓRY JEST Wj 3 14 zechciał przyjść do nas małych robaczków ziemskich którzy jesteśmy niczym Jakże się to stało Najwyższy zstąpił do nas w sposób doskonały przez pokorną Maryję nie tracąc przez to nic ze swej Boskości i Świętości Toteż nie inaczej jak przez Maryję powinni maluczcy wznosić się do Najwyższego w sposób doskonały wolny od wszelkich obaw Niepojęty zapragnął by mała Maryja objęła Go i całkowicie ogarnęła i nie stracił przy tym nic ze swej niezmienności Zatem i my mamy pozwolić by nas ta niepozorna Dziewica całkowicie objęła i bez żadnych zastrzeżeń prowadziła Niedostępny zbliżył się do nas przez Maryję i przez Nią zjednoczył się najściślej bo osobowo z naszym człowieczeństwem nie tracąc przez to nic z blasku swego Majestatu Toteż i my powinniśmy zbliżać się do Boga przez Maryję i jednoczyć się najściślej z Jego Majestatem nie obawiając się odrzucenia Wreszcie TEN KTÓRY JEST chciał przyjść do tego co nie jest 27 i sprawić by to co nie jest stało się Bogiem28 stało się TYM KTÓRY JEST Bóg dokonał tego w sposób doskonały przez to że oddając i poddając się całkowicie Najświętszej Maryi Pannie nie przestał jednocześnie w czasie być TYM KTÓRY JEST czyli odwiecznym Bogiem Podobnie więc i my choć jesteśmy niczym możemy przez Maryję stać się podobni do Boga przez łaskę i chwałę przez to mianowicie że się Jej oddamy tak doskonale i całkowicie abyśmy sami w sobie będąc niczym w Niej byli wszystkim wolni od obaw i błędów Gdyby mi ktoś nowa utorował drogę którą można by dojść do Jezusa Chrystusa i gdyby droga ta wyłożona była wszystkimi zasługami błogosławionych ozdobiona wszystkimi ich cnotami heroicznymi oświetlona światłem anielskim i upiększona pięknością aniołów i gdyby wszyscy aniołowie i święci znajdowali się na niej by prowadzić bronić i podtrzymywać tych co nią iść pragną zaprawdę powiem śmiało i powiem prawdę ponad tę drogę tak doskonałą wybrałbym raczej niepokalaną drogę Maryi Czyni niepokalaną drogę moją Ps 18 33 drogę bez skazy i plamy bez grzechu pierworodnego i uczynkowego bez cienia i ciemności A kiedy mój miły Jezus w całej swej chwale zstąpi po raz drugi na świat by nad nim panować nie obierze innej drogi jak Maryję Niepokalaną przez którą w sposób tak pewny i doskonały przyszedł po raz pierwszy Różnica między Jego pierwszym a ostatnim przyjściem będzie taka że pierwsze Jego przyjście było utajone i ukryte gdy tymczasem drugie będzie chwalebne i jawne Jednakże oba sposoby przyjścia Chrystusa są doskonałe bo oba dokonują się przez Maryję Niestety Nikt tej tajemnicy nie pojmuje Niech zamilknie tu wszelki język 4 Nabożeństwo to jest drogą pewną 1 Przedstawione nabożeństwo do Najświętszej Maryi Panny jest drogą pewną by dojść do Jezusa Chrystusa zjednoczyć się z Nim i przez to osiągnąć doskonałość ponieważ praktyka ta nie jest nowa Raczej jest ona tak dawna że początku jej nie da się ściśle wyznaczyć jak tego dowodzi zmarły niedawno a uważany za świętego Boudon archidiakon 1624 1702 w książce poświęconej temu nabożeństwu Pewny natomiast jest fakt że ślady wspomnianego nabożeństwa znajdujemy w Kościele już od przeszło 700 lat Święty Odylon opat z Cluny który żył około roku 1040 był jak czytamy w jego życiorysie jednym z pierwszych którzy nabożeństwo to zaszczepili we Francji Kardynał Piotr Damiani opowiada jak w roku 1016 brat jego błogosławiony Marinus w obecności swego kierownika ofiarował się w sposób bardzo budujący Najświętszej Dziewicy w charakterze niewolnika Założył sobie sznur około szyi ubiczował się a jako zewnętrzny znak swego oddania i poświęcenia się Najświętszej Dziewicy złożył na ołtarzu pewną sumę pieniędzy Przez całe życie był tak wierny temu nabożeństwu iż wysłużył sobie łaskę że w chwili śmierci ta Dobra Pani nawiedziła go i pocieszała obiecując mu raj w nagrodę za wierną służbę Cezary Bolland wymienia sławnego rycerza Waltera z Birbach który około roku 1300 ofiarował się całkowicie Najświętszej Dziewicy Praktyka ta musiała już mieć licznych zwolenników skoro w XVII w stała się powszechną Ojciec Szymon de Rojas z zakonu Trynitarzy zwanym też zakonem od wykupu niewolników kaznodzieja króla Filipa III rozpowszechnił to nabożeństwo w całej Hiszpanii i w Niemczech i za pośrednictwem Filipa III uzyskał od Grzegorza XV wielkie odpusty dla tych którzy praktykują to nabożeństwo Ojciec de Los Rios 1580 1652 z zakonu św Augustyna wraz ze swym przyjacielem o de Rojas podjął wielkie starania dla krzewienia tegoż nabożeństwa słowem i pismem w Hiszpanii i w Niemczech Napisał wielkie dzieło pt Hierarchia Mariana w którym zarówno z miłością jak i z erudycją pisze o początkach doskonałości i istocie tego nabożeństwa Ojcowie Teatyni rozpowszechniali to nabożeństwo w ostatnim stuleciu we Włoszech na Sycylii i w Sabaudii Ojciec Stanisław Falacjusz TJ 1592 1652 przyczynił się do rozkrzewienia tego nabożeństwa w całej Polsce29 Ojciec de los Rios przytacza w wymienionej już książce imiona królów książąt księżniczek oraz kardynałów różnych narodowości którzy nabożeństwo to gorliwie praktykowali Ojciec Korneliusz a Lapide 1567 1637 znany zarówno z pobożności jak i z głębokiej wiedzy otrzymał od kilku biskupów i teologów polecenie by poddał to nabożeństwo gruntownemu badaniu Po dokładnym wykonaniu powierzonego mu zadania wyraża się o nim z pochwałą godną jego pobożności To samo uczyniło kilka innych wybitnych osobistości Ojcowie Jezuici znani ze swej gorliwości w służbie Najświętszej Dziewicy w imieniu sodalisów kolońskich przedstawili księciu Ferdynandowi Bawarskiemu arcybiskupowi kolońskiemu małą rozprawę o tym nabożeństwie30 Arcybiskup dał pozwolenie na jej druk i zachęcił wszystkich proboszczów i zakonników swej diecezji by wszelkimi sposobami to doskonałe nabożeństwo rozkrzewiali Kardynał de Berulle 1515 1629 którego błogosławiona pamięć trwa w całej Francji należał do najgorliwszych krzewicieli tego nabożeństwa we Francji pomimo bezustannych oszczerstw i prześladowań jakie znosić musiał ze strony krytykantów i wolnomyślicieli31 Oskarżali go o nowinki i przesądy Wydali przeciwko niemu oszczercze pismo i posługiwali się a raczej szatan użył ich do tego niezliczonymi podstępami by mu przeszkadzać w rozpowszechnianiu tego nabożeństwa we Francji Lecz ten wielki i święty mąż z niezłomną cierpliwością znosił ich oszczerstwa a na zarzuty zawarte w ich paszkwilu odpowiedział krótką rozprawą w której obala ich wywody wykazując że nabożeństwo to oparte jest na przykładzie jaki dał nam Chrystus na naszych wobec Niego zobowiązaniach i ślubach które złożyliśmy na Chrzcie św Zwłaszcza tym ostatnim dowodem zamyka usta swym przeciwnikom jasno wykazując że ofiarowanie się Najświętszej Pannie i Chrystusowi przez Jej ręce nie jest niczym innym jak doskonałym odnowieniem ślubów i obietnic Chrztu świętego W książce Boudona wymienieni są papieże którzy nabożeństwo to pochwalali i teologowie którzy je badali Znajdujemy w niej także opisy doznawanych przez to nabożeństwo prześladowań oraz chwalebnych zwycięstw wiernych sług Maryi Jest więc rzeczą pewną że nabożeństwo to nie jest nowe a jeśli nie jest ogólnie przyjęte to dlatego że mało jest tych którzy to wzniosłe nabożeństwo są w stanie zrozumieć i praktykować 2 Nabożeństwo to jest środkiem pewnym by dojść do Chrystusa Miłosnym bowiem pragnieniem Najświętszej Panny jest prowadzić nas drogą pewną do Chrystusa podobnie jak miłosną wolą Jezusa jest prowadzić nas bezpiecznie do Ojca Przedwiecznego Niechaj dusze dążące do doskonałości nie sądzą błędnie że Maryja mogłaby stać się dla nich przeszkodą w zjednoczeniu ich z Bogiem Bo czyż jest możliwe by Ta która przed Bogiem znalazła łaskę dla całego świata i dla każdej poszczególnej duszy była dla kogokolwiek przeszkodą gdy chodzi o uzyskanie owej wielkiej łaski jaką jest zjednoczenie z Bogiem Czyż jest rzeczą możliwą by Ta która była pełna laski oraz przebogata w dary Boże i która była tak zjednoczona z Bogiem i przebóstwiona że sam Bóg raczył się w Niej wcielić miała stać na przeszkodzie tam gdzie celem jest zupełne zjednoczenie z Bogiem To prawda że inne nawet święte stworzenia mogą niekiedy opóźnić zjednoczenie z Bogiem ale nie Maryja jak powiedziałem i powtarzać będę bezustannie Jednym z powodów dla których tak mało dusz dochodzi do pełni wieku Chrystusa jest to że Maryja która była i jest zawsze Matką Syna i Oblubienicą Ducha Świętego nie jest dostatecznie ukształtowana w ich sercach Kto chce mieć owoc dojrzały i o pięknym kształcie powinien mieć drzewo które go rodzi Kto chce mieć owoc życia Jezusa Chrystusa powinien mieć drzewo życia którym jest Maryja Kto chce doznać w sobie działania Ducha Świętego powinien być zjednoczony z Jego wierną i nierozłączną Oblubienicą z Najświętszą Maryją która czyni Go urodzajnym i płodnym jak to już wcześniej zostało uzasadnione A zatem bądźcie przekonani że im więcej we wszystkich waszych modlitwach rozmyślaniach czynach i cierpieniach wpatrywać będziecie się w Maryję choćby w sposób nie całkiem jasny i wyraźny ale przynajmniej wejrzeniem ogólnym i niejako instynktownym tym doskonalej odnajdywać będziecie Tego który zawsze jest z Maryją Chrystusa wielkiego potężnego działającego i niepojętego który przebywa w Maryi bardziej niż w niebie lub w jakimkolwiek stworzeniu wszechświata Jest więc oczywiste że Matka Boża cała zanurzona w Bogu nie może przenigdy dla człowieka dążącego do doskonałości być przeszkodą na drodze do zjednoczenia z Bogiem Przeciwnie nie było dotąd i nie będzie nigdy stworzenia które by dla nas było skuteczniejszą pomocą w osiągnięciu tego wielkiego celu Maryja bowiem udziela potrzebnych ku temu łask jak słusznie zauważył św German z Konstantynopola który powiada że nikt nie bywa napełniony myślą o Bogu jak tylko przez Maryję Z drugiej zaś strony chroni nas ta Dobra Matka od złudzeń i oszustw złego ducha Tam gdzie panuje Maryja tam nie ma złego ducha Dlatego też jednym z niezaprzeczalnych dowodów że kogoś dobry duch prowadzi jest to że ma wielkie nabożeństwo do Maryi i że o Niej często myśli i mówi Takie jest zdanie św Germana z Konstantynopola który uczy że podobnie jak oddychanie jest pewnym dowodem że człowiek nie umarł tak częsta myśl o Maryi i wzywanie Jej miłującym sercem jest niezawodnym znakiem że dusza nie umarła przez grzech Kościół i Duch Święty który nim kieruje wyraźnie mówią że Maryja sama pokonała wszelkie herezje Wszystkie herezje sama zniszczyłaś na całym świecie32 Toteż nie zdarzyło się nigdy jakkolwiek umysły krytyczne sprzeciwiają się podobnemu twierdzeniu by wierny sługa Maryi popadł w herezję albo w jakiś błąd formalny33 Być może że zbłądzi on bezwiednie że uzna kłamstwo za prawdę lub ducha złego za dobrego ale w każdym razie nie zbłądzi tak łatwo jak kto inny a co najważniejsze wcześniej czy później rozezna błąd materialny jakiemu uległ Z chwilą zaś gdy go spostrzeże nie będzie w żadnym razie upierał się przy swoim zdaniu lecz porzuci to w co wierzył poprzednio Kto więc pragnie bez obawy złudzeń czepiających się osób bogobojnych postępować na drodze doskonałości i znaleźć z całą pewnością i w sposób doskonały Chrystusa ten niech wielkodusznie por 2 Mch 1 3 praktykuje nabożeństwo do Najświętszej Dziewicy nabożeństwo którego dotąd może wcale nie znał Niech wstąpi na tę nie znaną mu a tak doskonałą drogę którą mu wskazuję por 1 Kor 12 31 Jest to droga utorowana przez Jezusa Chrystusa Mądrość Wcieloną Nie może więc zabłądzić ten kto nią postępuje Nabożeństwo to jest drogą łatwą ze względu na pełnię łaski i namaszczenie Ducha Świętego które tam panuje Nie męczy się ani nie cofa kto nią postępuje Jest to droga krótka bo w krótkim czasie doprowadza nas do Jezusa Chrystusa jest doskonała bo nie ma na niej błota ni pyłu ani najmniejszej skazy grzechu jest wreszcie drogą pewną prowadzącą nas do Jezusa Chrystusa i do życia wiecznego w sposób prosty i bezpieczny bez zbaczania w prawo czy w lewo Wejdźmy więc na tę drogę i postępujmy nią dniem i nocą aż do miary wielkości według Pełni Chrystusa Ef 4 13 ROZDZIAŁ VI Nabożeństwo to daje wielką wolność wewnętrzną Szósta pobudka Nabożeństwo to daje tym którzy je wiernie praktykują wielką swobodę wewnętrzną wolność dzieci Bożych Ponieważ przez to nabożeństwo czynimy się niewolnikami Jezusa Chrystusa ofiarując Mu się całkowicie nasz Dobry Mistrz w nagrodę za tę niewolę z miłości w którą się oddajemy 1 uwalnia nas od wszelkich skrupułów i niewolniczych obaw co duszę zacieśniają krępują i plączą 2 rozszerza nasze serca przez świętą ufność w Bogu w którym każe widzieć najlepszego Ojca 3 wzbudza w nas czułą dziecięcą miłość Nie zatrzymuję się dłużej nad dowodzeniem tej prawdy poprzestając na przytoczeniu zdarzenia z żywota Matki Agnieszki od Jezusa dominikanki z Langeac która zmarła tamże w opinii świętości w roku 1634 Gdy miała zaledwie lat siedem i cierpiała strasznie na duchu usłyszała głos że jeśli chce być oswobodzona ze wszystkich swych dolegliwości i bezpieczna od wszystkich swych nieprzyjaciół powinna jak najprędzej uczynić się niewolnicą Jezusa i Jego Najświętszej Matki Gdy tylko powróciła do domu zaraz oddała się całkowicie Jezusowi i Jego Matce Najświętszej w całkowitą niewolę chociaż poprzednio nie wiedziała na czym nabożeństwo to polega a znalazłszy łańcuszek żelazny przepasała się nim i nosiła go aż do śmierci Zaledwie to uczyniła wszystkie jej dolegliwości duchowe i skrupuły ustały i odzyskała wielki pokój i radość serca co ją skłoniło do tego by o nabożeństwie tym pouczyć kilka innych osób które z jego pomocą zrobiły wielkie postępy w życiu duchowym należał do nich Olier założyciel Seminarium św Sulpicjusza oraz kilku księży tegoż instytutu Pewnego razu ukazała się jej Najświętsza Panna i włożyła jej złoty łańcuszek na szyję na znak swej radości z uczynienia się Agnieszki niewolnicą Jej Syna i Jej samej a św Cecylia towarzysząca Najświętszej Dziewicy rzekła do niej Szczęśliwi są wierni niewolnicy Królowej nieba gdyż będą zażywali prawdziwej wolności Maryjo służyć Tobie to wolność ROZDZIAŁ VII Nabożeństwo to daje bliźnim wielkie korzyści Siódma pobudka To co nas powinno jeszcze zachęcić do praktykowania wyłożonego nabożeństwa to wielkie korzyści jakie nasi bliźni z niego odnoszą Przez to nabożeństwo bowiem ćwiczymy się bardzo skutecznie w miłości bliźniego oddając przez ręce Maryi bliźnim naszym to co mamy najdroższego co stanowi wartość wynagradzającą i wstawienniczą wszystkich naszych dobrych uczynków nie wyłączając najmniejszego nawet przebłysku dobrej myśli lub najdrobniejszego cierpienia Godzimy się na to że wszystkie zadośćuczynienia które już zdobyliśmy i które będziemy zdobywać aż do śmierci będą poświęcone według woli Najświętszej Dziewicy dla nawrócenia grzeszników lub wybawienia dusz z czyśćca Czyż nie jest to doskonała miłość bliźniego 34 Czy nie tak powinien postępować prawdziwy uczeń Chrystusa którego poznaje się po miłości bliźniego 34 Czyż nie jest to doskonały środek nawracania grzeszników bez obawy narażania się na niebezpieczeństwo próżności i wybawiania dusz z czyśćca przy czym nie czyni się prawie nic więcej ponad to co każdy w swym stanie czynić powinien By zrozumieć wartość tej pobudki trzeba zdać sobie sprawę z tego jak wielkim dobrem jest nawrócenie grzesznika lub wybawienie duszy z czyśćca Jest to dobrem nieskończonym większym niż stworzenie nieba i ziemi św Augustyn ponieważ przez to dajemy duszy samego Boga Gdybyśmy za pomocą tej praktyki w życiu całym uwolnili choćby jedną duszę z czyśćca lub nawrócili choćby jednego grzesznika czyż to nie wystarcza by każdego prawdziwie miłosiernego człowieka zachęcić

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/matka-boza/292-traktat-o-doskonalym-nabozenstwie-do-najswietszej-maryi-panny-ludwik-maria-grignion-de-montfort (2016-04-27)
    Open archived version from archive