archive-pl.com » PL » A » ANGELUS.PL

Total: 492

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".
  • Życie wieczne polega na oglądaniu Boga - Grzegorz z Nyssy
    w niezmierzoną głębię Bożych zamysłów Często nad brzegiem morskim zobaczyć można górę od strony morza jakby przez pół odciętą wygładzoną z wierzchu aż do dołu której szczyt wznosi się prosto ponad przepaścią wód Każdy kto z takiej wysokości spogląda w otchłań morza doznaje zawrotu tak jak i ja doznaję zawrotu z powodu niezwykłej wypowiedzi Pana Błogosławieni czystego serca albowiem oni Boga oglądać będą Bóg ukazuje się tym którzy są czystego serca Tymczasem święty Jan powiada Boga nikt nigdy nie widział Również święty Paweł o tak wnikliwym umyśle potwierdził to w słowach Nikt z ludzi Boga nie oglądał i nikt nie może Go zobaczyć To właśnie Bóg jest ową skałą śliską i urwistą nie dającą żadnego oparcia naszym rozumowaniom skałą którą Mojżesz w swych pouczeniach nazywa tak bardzo niedostępną iż pomimo wszelkich wysiłków i starań umysł nasz nie potrafi tam wstąpić Nie może człowiek oglądać oblicza Pana i żyć A jednak życie wieczne polega na oglądaniu Boga Tymczasem nauczyciele wiary naszej Jan Paweł i Mojżesz stwierdzają że niemożliwe jest oglądać Boga Czy dostrzegasz już zatem ów zawrót umysłu spowodowany głębią wypowiedzi Pana Jeśli Bóg jest życiem ten kto nie ogląda Boga nie ma życia Tymczasem zarówno prorocy jak i Apostołowie napełnieni

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/624-zycie-wieczne-polega-na-ogladaniu-boga-grzegorz-z-nyssy (2016-04-27)
    Open archived version from archive


  • Duch Ożywiciel - Bazyli Wielki
    i Ducha Otóż cel chrztu jest dwojaki ma być zniszczone grzeszne ciało aby później nie przynosiło śmierci i ma być dane życie Ducha przynoszące jako owoc uświęcenie Wyobrażeniem śmierci jest woda jak grób zamykająca się nad ochrzczonym a ożywiająca moc Ducha odradza nas ze śmierci grzechu i przywraca do życia które było dane na początku Na tym więc polega powtórne narodzenie z wody i z Ducha umiera się przez wodę życie natomiast nasze jest dziełem Ducha Wielka tajemnica chrztu dopełnia się więc przez potrójne zanurzenie i potrójne wezwanie aby urzeczywistniło się wyobrażenie śmierci i aby dusza ochrzczonego została oświecona przez przekazanie wiedzy Bożej Tak więc łaska zawarta w wodzie nie pochodzi od niej samej lecz daje ją obecność Ducha Bo woda chrzcielna nie jest obmyciem z brudu ciała lecz prośbą o dobre sumienie skierowaną do Boga Pan chce nas przysposobić do życia mającego swe źródło w zmartwychwstaniu dlatego poucza nas jak mamy żyć według Ewangelii poleca nam abyśmy nie gniewali się znosili ludzi złych abyśmy byli czyści od pożądliwości i wolni od chciwości W ten sposób mamy z wolnego wyboru zachowywać to wszystko co będzie dla nas całkiem naturalne w życiu przyszłym Duch Święty daje nam powrót do raju otwiera

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/562-duch-ozywiciel-bazyli-wielki (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Następcy Piotra – najszczególniejsi słudzy wiary - Jacek Salij OP
    ogłosić dogmat o niepokalanym poczęciu Matki Najświętszej Kolejne etapy tej konsultacji przedstawił później w bulli dogmatycznej Ineffabilis Deus Zaczęło się od tego że do Stolicy Apostolskiej napływały coraz liczniejsze prośby o ogłoszenie tego dogmatu Papież poczuł się niejako zmuszony do powołania specjalnej komisji teologicznej złożonej z kardynałów oraz z teologów pochodzących z różnych szkół i środowisk w celu zbadania czy prawda o absolutnej bezgrzeszności Matki Pana wyznawana była w poprzednich pokoleniach Kościoła Komisja miała też przypatrzeć się możliwie wszystkim argumentom za i przeciw ogłoszeniu takiego dogmatu Następnie Pius IX skierował do wszystkich biskupów świata encyklikę w której prosił ich aby przemodliwszy cały ten problem odpisali mu jaką jest pobożność i nabożeństwo wiernych ku Niepokalanemu Poczęciu Bogurodzicy oraz co przede wszystkim sami biskupi sądzą o ogłoszeniu dogmatu Kiedy niespełna sześć lat po opublikowaniu tej encykliki papież zdecydował się wydać bullę dogmatyczną w następujących słowach streścił odpowiedzi jakie wówczas biskupi nadesłali do Rzymu Niemałej doznaliśmy pociechy z odpowiedzi nadesłanych nam przez tych Czcigodnych Braci Albowiem z wielką przyjemnością radością i starannością nam odpisując nie tylko potwierdzili oni swe przeświadczenie i szczególniejszą pobożność swoją duchowieństwa sobie podległego i ludu wiernego ku Niepokalanemu Poczęciu Najświętszej Dziewicy lecz przedstawili nam jakby powszechne żądanie by Dziewicy Tej Niepokalane Poczęcie ogłoszone i zawyrokowane zostało naszym sądem i powagą Zwyczaj konsultowania biskupów w szczególnie ważnych sprawach które domagają się publicznego rozstrzygnięcia pielęgnowany jest przez papieży do dzisiaj Na przykład Jan Paweł II kiedy wydał encyklikę Evangelium vitae już w jej wstępie poinformował że jest ona owocem współpracy Episkopatu wszystkich krajów świata gdyż ponad trzy lata wcześniej skierowałem osobny list do każdego ze Współbraci aby w duchu biskupiej kolegialności zechcieli dopomóc mi w opracowaniu dokumentu poświęconego tej sprawie Jak wiadomo w encyklice tej znalazły się sformułowane w najwyższym tonie trzy orzeczenia papieża potępiające zabójstwo niewinnej istoty ludzkiej zwłaszcza zaś

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/507-nastepcy-piotra-najszczegolniejsi-sludzy-wiary-jacek-salij-op (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Charyzmat nieomylności biskupa Rzymu - Jacek Salij OP
    trzeba sobie bardzo cenić to że jest wolą Bożą żeby w ogóle Kościół był nieomylny w wierze Chodzi o to żebyśmy ucząc nasze dzieci o Chrystusie Zbawicielu i jego Niepokalanej Matce mogli mieć niewzruszoną pewność jeśli czynimy to w wierze Kościoła iż uczymy je zbawczej prawdy Oto co na temat nieomylnej wiary całego Kościoła mówi ostatni Sobór Ogół wierzących mających namaszczenie od Świętego por 1 J 2 20 27 nie może zbłądzić w wierze i tę swoją szczególną właściwość ujawnia przez nadprzyrodzony zmysł wiary całego ludu gdy poczynając od biskupów aż po ostatniego z wiernych świeckich ujawnia on swą powszechną zgodność w sprawach wiary i moralności 17 Nieomylność ludu Bożego bierze się więc stąd że wspólnotę Kościoła ożywia sam Duch Święty Kościół nie może utracić swojej nieomylnej wiary bo nigdy nie utraci Ducha Świętego nie mogą przecież bramy piekła przemóc kiedykolwiek Kościoła Chrystusowego Zarazem jednak obecność Ducha Świętego w Kościele jest przyćmiona przez nasze grzechy Zatem i jedność Kościoła w tym również jedność naszej nieomylnej wiary jest zaciemniona naszymi grzechami Wszakże nasze grzechy nie są w stanie zniszczyć jedności Kościoła ani pozbawić jej znamienia widzialności Jedność Kościoła mimo naszych grzechów jest faktem i to faktem w znacznej mierze widzialnym Biskup Rzymu następca Piotra jest szczególnym znakiem i widzialnym węzłem jedności Kościoła Wokół niego gromadzą się wszyscy biskupi wraz ze swymi owczarniami i wszyscy razem wyznajemy tę samą wiarę co on O to zaś żeby wiara Piotra była prawdziwa troszczy się sam Chrystus który modlił się za Piotrem żeby nie ustała twoja wiara Ty ze swej strony utwierdzaj twoich braci Łk 22 31 To z woli Chrystusa Piotr jest w Kościele pierwszym nauczycielem nieomylnej wiary Jemu powierzono klucze Królestwa sam Chrystus nakazał mu utwierdzać braci w wierze Zatem dar szczególnej nieomylności w nauczaniu wiary otrzymał Piotr ze względu na nas wszystkich

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/506-charyzmat-nieomylnosci-biskupa-rzymu-jacek-salij-op (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Kościół, służebnica Bożej nieomylności - Jacek Salij OP
    nie tyle o tę prawdę która rozszerza jedynie rozum ile raczej o tę która rozszerza duszę przynosi zbawienie Nieomylność którą Chrystus obdarzył swój Kościół z istoty swojej służy ludzkiemu dążeniu do Boga wyzwoleniu człowieka z grzechów Może łatwiej nam będzie teraz zobaczyć absurdalność zarzutu jakoby zasada nieomylności Kościoła domagała się od człowieka ofiary z rozumu Przecież zasada ta odnosi się nie do prawdy teoretycznej ale do prawdy żywej która tworzy człowieka z braku której człowiek może zmarnieć Podam przykład Rozmawiam z kimś na temat świętości życia ludzkiego i staram się go doprowadzić do uznania zasady że życie ludzkie jest bezwzględnie warte szacunku Dopóki nie uznamy wspólnie tej zasady jesteśmy jedynie panami którzy lubią sobie podyskutować w naszej dyskusji będzie wiele rzeczy próżnych dużo hałasu i ciemności Trzeba dopiero stanąć na gruncie zasady że życie ludzkie jest czymś świętym i nietykalnym żeby nasza dyskusja przemieniła się w rzeczywiste poszukiwanie prawdy Dziwny paradoks Dopóki nie znaleźliśmy prawdy właściwie tylko udawaliśmy że jej szukamy tak na serio zaczęliśmy szukać prawdy dopiero wówczas kiedyśmy ją znaleźli Dopiero wówczas zaczęły się przed nami otwierać nieprzeczuwane przedtem głębie na temat ludzkiego przeznaczenia ludzkiej godności transcendencji osoby ludzkiej wobec czasu i przestrzeni wobec praw biologii czy socjologii a nawet wobec świadomości i inteligencji Analogicznie jest z prawdami wiary i moralności Trzeba ich oczywiście szukać jeżeli się ich nie zna jeżeli stawiając sobie najważniejsze pytania jestem pogrążony w ciemności Prawdy te będą jednak stopniowo otwierały przed nami swój sens dopiero wówczas kiedy już je znajdziemy i twardo staniemy na ich gruncie Celem dogmatów Kościoła jest wprowadzenie człowieka na te tereny gdzie można znaleźć szczególnie wiele prawdy I to prawdy ostatecznej tej prawdy która wyzwala człowieka z grzechów i jednoczy z Bogiem Poszukiwanie prawdy nie kończy się z chwilą uznania dogmatów właściwie ono się dopiero teraz tak naprawdę zaczyna

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/505-kosciol-sluzebnica-bozej-nieomylnosci-jacek-salij-op (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Pseudoekumenizm - Dietrich von Hildebrand
    już od tego że rozpowszechniona dziś w Kościele opinia pozostaje w sprzeczności ze słowami Chrystusa i apostołów ba z całą nauką Kościoła jest ona także objawem wielkiego braku miłości do Żydów Najgłębszym źródłem prawdziwej miłości bliźniego jest troska o jego zbawienie wieczne Dlatego przy każdym spotkaniu z innym człowiekiem należy upatrywać w nim albo żywego członka Ciała Chrystusa albo katechumena in spe Niech nikt nie mówi człowiek może zdobyć swe zbawienie wieczne także poza Kościołem czy to jako protestant czy jako niechrześcijanin bo jest to dogmat zdefiniowany już w czasie I Soboru Watykańskiego Tak jest z pewnością ale nie zmienia to niczego w nakazie Chrystusa Idźcie na cały świat uczcie wszystkie narody i chrzcijcie je podobnie jak nie ulega zmianie ogromne znaczenie uwielbiania Boga w prawdzie w Chrystusie per ipsum cum ipso et in ipso Chwała Boga glorificatio która możliwa jest tylko w prawdziwej wierze w związku z Bogiem przez łaskę uświęcającą i wszystkie sakramenty ma nieskończoną wartość Tego zatem wezwania do apostolstwa które wypływa z prawdziwej miłości do Chrystusa nie można oddzielać od prawdziwej miłości bliźniego Miłość bliźniego ufundowana jest bowiem na miłości Chrystusa Dziś na miejsce prawdziwej miłości wkracza grzeczny szacunek typowy przykład zeświecczenia Jeszcze gorszy jest fakt że rezygnuje się z przyporządkowania Starego Testamentu Nowemu Trzeba zapytać czy Chrystus jest tym Mesjaszem o którym mówi Izajasz czy jest on Synem Boga który zbawił ludzkość Jeśli tak to oczekiwanie na innego Mesjasza jest oczywistym błędem a nie równoległą drogą do Boga Twierdzenie takie w świetle Prawdy i przed Bogiem jest zdradą Chrystusa i zaprzeczeniem faktu że objawienie Starego Testamentu stanowi istotną część Objawienia chrześcijańskiego Czy Chrystus jest Synem Boga Boga Abrahama Izaaka i Jakuba Czy jest On przyrzeczonym Abrahamowi przez Boga Zbawcą Czyż Chrystus nie powiedział Abraham ojciec wasz cieszył się że miał oglądać dzień mój i oglądał i radował się Jan 8 56 i dalej czy nie mówił Nie przyszedłem znieść prawa ale je wypełnić Mt 5 17 Jak to możliwe że pseudoekumenizm przyniósł owoce które pozostają w radykalnej opozycji do Ewangelii nauki apostołów i Kościoła Powszechny pogląd na nawrócenie Żydów pozostaje zatem w jaskrawej sprzeczności w stosunku do nauki Ewangelii i Listów świętego Pawła Nauce tej w takim samym stopniu przeczy inna rozpowszechniona opinia dotycząca przyjmowania niekatolików do Kościoła świętego Można dziś spotkać wielu teologów duszpasterzy a nawet misjonarzy którzy twierdzą że prawdziwym zadaniem katolika nie jest już nawrócenie pojedynczego człowieka na katolicyzm ale połączenie danej wspólnoty religijnej w całości z Kościołem katolickim i to tak aby wspólnota ta nie musiała zmieniać swej wiary To miałby być cel prawdziwego ekumenizmu Protestantowi muzułmaninowi lub hinduiście którzy w prawdziwym sensie tego słowa chcieliby się nawrócić trzeba by raczej powiedzieć że powinni stać się lepszym protestantem muzułmaninem czy lepszym hinduistą Czyż ci teologowie księża i misjonarze w ogóle czytali kiedykolwiek Ewangelię A może zapomnieli co Chrystus powiedział przed Wniebowstąpieniem Idąc na cały świat głoście ewangelię wszystkiemu stworzeniu Kto uwierzy i ochrzczony zostanie będzie zbawiony ale kto nie uwierzy będzie potępiony Mk 16 15 16 W tej rozpowszechnionej postawie w

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/349-pseudoekumenizm-dietrich-von-hildebrand (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Ewangelizacja w procesie budowania „nowej parafii” - ks. Franciszek Blachnicki
    proboszcz lub ktoś kto będzie bezpośrednio czuwał nad przebiegiem rekolekcji ewangelizacyjnych On też przywozi ze sobą zespół kilkunastu osób może być więcej Po ORAE zespół zaczyna działanie przygotowawcze uczestnicy otrzymują pewne wskazania zarys planu Przygotowanie do rekolekcji ewangelizacyjnych to nie tylko sprawa ogłoszenia czy poczynienia przygotowań organizacyjno technicznych ale jest to już ewangelizacja indywidualna która poprzedza ewangelizację zbiorową Członkowie zespołu ewangelizacyjnego przeprowadzają rozmowy indywidualne w swoim środowisku w szkole w domu akademickim w rodzinach W parafii po ogłoszeniu sprawy z ambony mogą nawet iść od domu do domu mając ze sobą pismo od księdza proboszcza Jest to coś nowego co może być bardzo owocne gdy świeccy idą do swoich towarzyszy w pracy w szkole i zaczynają z nimi rozmawiać o Chrystusie o Ewangelii Próbują naprowadzać na cztery podstawowe prawdy Pytają Czy znasz Chrystusa Kim jest dla ciebie Chrystus Czy Chrystus jest dla ciebie żywą Osobą Czy przyjąłeś kiedyś świadomie Chrystusa jako swojego Zbawiciela Okazuje się że te rozmowy bardzo wzbogacają obie strony budzą zainteresowanie a kończą się zawsze zaproszeniem do uczestnictwa w rekolekcjach ewangelizacyjnych Odwiedzający zostawiają zwykle kartkę lub fotografię na której podane są terminy i tematy poszczególnych dni rekolekcji Jest to bardzo ważny element w przygotowaniu Ewangelizację planuje się na jakiś określony zasięg miasteczko uniwersyteckie osiedle czy całą parafię Coraz częściej słyszymy o wielkich ewangelizacjach np w zeszłym roku była w Wiedniu w kilkudziesięciu kościołach równocześnie w Nowym Jorku przygotowano ewangelizację w stu kościołach Wtedy ewangelizacja jest już oczywiście wielką akcją mobilizuje wszystkie siły Dzisiaj próbujemy także robić tzw małą ewangelizację w zespole kilkudziesięciu osób które są w jakiś sposób związane z parafią tworzą aktyw parafialny ale brakuje im jeszcze osobistego pogłębienia wiary Organizując dla nich ewangelizację możemy mieć nadzieję że właśnie oni będą później naszymi pomocnikami w ewangelizacji reszty parafii Drugą ważną formą przygotowania jest akcja modlitewna Jest sprawą niezwykle ważną żeby przygotować ewangelizację przez modlitwę W ramach zespołu ewangelizacyjnego tworzy się mniejszy zespół czy wyłania osobę która przejmuje tzw diakonię modlitwy Diakonia modlitwy w sposób szczególny modli się w intencji ewangelizacji a także zachęca innych do modlitwy Wysyła też listy z prośbą o modlitwę lub duchowe ofiary w intencji ewangelizacji w swojej parafii Kiedy była przygotowywana ewangelizacja w parafii Podwyższenia Świętego Krzyża w Łodzi rozesłano kilkadziesiąt listów do klasztorów do różnych wspólnot Wspólnoty proszone o modlitwę także listownie wyrażają swoją odpowiedź powiadamiają o włączeniu się do modlitwy sygnalizują jakie modlitwy w tej intencji będą odprawiane W czasie ewangelizacji można odczytywać te listy uczestnikom rekolekcji Robi to wrażenie kiedy wierni słyszą że ludzie modlą się np w Karmelu chorzy ofiarowują swoje cierpienia w intencji tej ewangelizacji Można również osobiście prosić o modlitwę chorych cierpiących czy ludzi szczególnie obdarzonych darem modlitwy Są dzisiaj modlitewne grupy charyzmatyczne możemy prosić je o akcje modlitewne w intencji ewangelizacji Kiedy w zeszłym roku w Poznaniu prowadziliśmy ewangelizację dla studentów zespół ewangelizacyjny otrzymał dużo listów z różnych klasztorów Pisano o nawracaniu się ludzi w klasztorach przeżyliśmy bardzo głęboko że młodzież dzisiejsza młodzież studencka modli się i prosi nas o modlitwę Tak to nas zmobilizowało i zawstydziło że postanowiliśmy i w naszym klasztorze więcej się modlić Jest to też owoc ewangelizacji Przebieg rekolekcji Co w nim jest nowego Dwa momenty są bardzo ważne wprowadzenie do nabożeństw ewangelizacyjnych tak zwanego świadectwa i głoszenie orędzia ewangelizacyjnego Świadectwo dają członkowie zespołu ewangelizacyjnego lub zaproszeni do niego ludzie W ramach nabożeństw mówią o swoim spotkaniu z Chrystusem Zwykle świadectwo ma taki schemat moje życie nim spotkałem Chrystusa nim uwierzyłem w Niego w sposób osobisty moment przyjęcia Chrystusa zmiana w życiu Często ci którzy dają świadectwo mówią w ten sposób byłem katolikiem chodziłem na religię chodziłem w niedzielę do kościoła odmawiałem pacierz ale wszystko to było w moim życiu anemiczne właściwie nic nie znaczyło dla mojego życia nie dawało mi ani radości ani siły do rozwiązywania trudności życiowych Inni czasem mówią straciłem wiarę przestałem praktykować ale przyszedł moment gdy dzięki oazie rekolekcyjnej czy dzięki spotkaniu z kolegą który mi zaczął mówić o Chrystusie odnalazłem i przyjąłem Chrystusa Natąpiło osobiste moje spotkanie z Chrystusem i moje życie się zmieniło Tu podają różne konkretne fakty Świadectwa zwykle przeplatane są piosenkami Jest tu miejsce na wprowadzenie do rekolekcji muzycznego zespołu ewangelizacyjnego Niestety jeszcze dość często jest rozpowszechniony styl związany z Sacrosongiem tzn styl festiwalowo konkursowo estradowy kiedy niby chce się oddać chwałę Panu Bogu ale przede wszystkim myśli się żeby zdobyć nagrodę czy wyróżnienie w konkursie Te dwie postawy wzajemnie wykluczają się Gdy myślę o tym żeby zabłysnąć i zdobyć nagrodę nie mogę jednocześnie chwalić Pana Boga Zespoły muzyczne które podejmują głębsze życie modlitewne które są nastawione apostolsko wycofują się po kolei z Sacrosongu Mówią że atmosfera konkursowa nie odpowiada im Living Song zespół amerykański oświadczył wprost że już w Sacrosongu nie będzie brał udziału bo atmosfera nie jest ewangelizacyjna chociaż próbuje się Sacrosong pogłębić w tym kierunku Sprawa jest trudna Jest już dużo zespołów młodzieżowych czy innych które mają ducha apostolskiego modlitewnego Zespoły te trzeba odpowiednio przygotować Muzyczne zespoły ewangelizacyjne odgrywają bardzo ważną rolę w ewangelizacji Tym bardziej skuteczny jest ich udział kiedy ich członkowie sami potrafią dać świadectwo o swoim życiu o spotkaniu Chrystusa Dlaczego świadectwo jest elementem bardzo ważnym istotnym Mieliśmy w stosunku do świadectwa do niedawna opory Mówiło się że jest to ekshibicjonizm subiektywizm Dzisiaj patrzymy na to głębiej w aspekcie teologicznym Doszliśmy do odkrycia że nasze świadectwo wiary praktykowane w katechezie czy w przepowiadaniu z ambony było jednostronne Gdy analizujemy źródła biblijne możemy odkryć w nich dwa rodzaje świadectwa Można by je nazwać świadectwem typu Janowego i typu Pawłowego Święty Jan zaczyna swój Pierwszy List słowami To cośmy słyszeli o Słowie życia co ujrzeliśmy własnymi oczami na co patrzyliśmy i czego dotykały nasze ręce oznajmiamy wam 1 J 1 1 3 Świadectwo jego jest oparte o bezpośrednie spotkanie z Chrystusem Jest to świadectwo historyczne Święty Paweł nie mógł powiedzieć o sobie cośmy słyszeli co ujrzeli czego dotykały nasze ręce bo on nie był uczniem Chrystusa i w tym sensie co inni Apostołowie nie mógł być świadkiem A jednak św Paweł daje świadectwo I wiemy z jaką mocą Źródłem

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/278-ewangelizacja-w-procesie-budowania-nowej-parafii-ks-franciszek-blachnicki (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Istotne cechy ruchu eklezjalnego - ks. Franciszek Blachnicki
    wspólnoty communio o ile ona w dokumentach Vaticanum II wyraża istotę Kościoła 3 Elementy treściowe soborowego pojęcia communio Słowo communio oznacza rzeczywistość tak bogatą i wieloaspektową że nie można jej wyrazić w żadnej adekwatnej definicji Można się jedynie pokusić o wyliczenie i opisanie istotnych jej elementów Starać się podać szeroko pojętą definicję opisową Zanim poniżej zostanie podjęta taka próba trzeba najpierw wskazać na genezę używanego w dokumentach soborowych pojęcia wspólnota Nie jest ono pochodzenia socjologicznego ale biblijnego Kiedy po Zmartwychwstaniu Chrystusa i Zesłaniu Ducha Świętego objawiła się zaistniała i zaczęła się rozwijać nowa dynamiczna rzeczywistość autorzy nowotestamentalni na jej określenie posłużyli się terminem koinonia Termin ten pojawia się w Nowym Testamencie 14 razy w znaczeniu uczestnictwo udział udzielanie się i wspólnota i to zawsze w związku z nowym życiem udzielanym przez Chrystusa Zmartwychwstałego w Duchu Świętym Tak rozumiany termin koinonia jest tłumaczony na język łaciński jako communio i temu odpowiada termin wspólnota w polskim przekładzie tekstów soborowych Używając tego terminu w odniesieniu do Kościoła Sobór świadomie odcina się od tradycyjnej socjologiczno prawnej koncepcji Kościoła W rzeczywistości oznaczonej w dokumentach soborowych terminem communio można uwydatnić następujące elementy i aspekty a Podwójny wymiar communio Kościół jako wspólnota ukazywany jest w dokumentach soborowych zawsze w wymiarze wertykalnym i horyzontalnym Pierwszy z nich to wspólnota communio człowieka z Bogiem drugi to wspólnota międzyludzka Obu tych wymiarów nie można przy tym pojmować jako dwóch odrębnych niezależnych od siebie rzeczywistości Są to bowiem tylko dwa aspekty jednej i tej samej rzeczywistości jeden wynika koniecznie z drugiego i w nim się zawiera Wspólnota z Bogiem tworzy wspólnotę międzyludzką człowiek o tyle wchodzi w jedność społeczną z innymi ludźmi o ile jednoczy się w Duchu Świętym przez Chrystusa z Ojcem Kościół zaś jest wspólnotą ludzi dlatego że jest tajemnicą zjednoczenia człowieka z Bogiem b Trynitarny i personalny charakter communio Cechą najbardziej charakterystyczną soborowej eklezjologii jest uczynienie jej punktem wyjścia tajemnicy Trójcy Przenajświętszej tajemnicy życia wewnętrznego Boga która jako tajemnica jedności w wielości i wielości w jedności jest wzorem i zasadą tajemnicy jedności Kościoła Konsekwencją takiego spojrzenia na Kościół jest dostrzeżenie człowieka głównie w jego wartości osoby i zrozumienie tajemnicy osoby jako przeznaczenie do życia we wspólnocie Tę tajemnicę osoby ukazał Sobór w odniesieniu do wewnętrznej wspólnoty Kościoła Jak najbardziej bowiem wewnątrz Kościoła stoi człowiek osoba ludzka w jej szczególnym tylko osobie właściwym odniesieniu do Boga Kard Karol Wojtyła we Wstępie ogólnym do polskiego wydania Dokumentów Soborowych Communio z Ojcem przez Syna w Duchu Świętym istota nowego człowieka będącego owocem odkupienia znajduje się w centrum uwagi dokumentów soborowych stanowiąc ich charakterystyczny personalizm warunkujący właściwe spojrzenie na Kościół jako wspólnotę Ta communio stanowiąca istotę chrześcijańskiego życia wewnętrznego dokonuje się przez spotkanie z Chrystusem w słowie i sakramencie w Duchu Świętym sprawiającym w człowieku wiarę nadzieję i miłość cnoty teologiczne uzdalniające do osobowych kontaktów z Chrystusem Communio dochodzi do skutku przez agape bezinteresowną miłość uzdalniającą osobę do uczynienia bezinteresownego daru z siebie KDK 24 do posiadania siebie w dawaniu siebie To oddanie skierowane do Chrystusa obejmuje jednak także bliźnich i dlatego prowadzi do communio w wymiarze horyzontalnym W ten sposób eklezjologia Vaticanum II czyni fundamentem Kościoła Kościół który jest w człowieku czyli communio w jej wymiarze wertykalnym Ta communio jest wspólnotą podstawową Kościół który jest w człowieku jako osobowe zjednoczenie z Chrystusem w Duchu Świętym a przez Chrystusa z Ojcem zjednoczenie w wierze i miłości poprzez słowo i sakrament jest jedynie Kościołem żywym naprawdę istniejącym Bez tego zjednoczenia nie znaczy nic zewnętrzna organizacja i potęga zewnętrzny system sakramentalny i nauczanie wiary W tym wszystkim Kościół może pozostać Kościołem martwym może być organizacją i społecznością ale nie wspólnotą czyli zjednoczeniem osób communio c Kościół żywy i życiodajny Kościół który powstaje na bazie communio pojętej jako osobowe zjednoczenie z Chrystusem w Duchu Świętym jest nie tylko Kościołem żywym ale i życiodajnym Ojciec święty Paweł VI w przemówieniu zamykającym III sesję Soboru wyraził to w słowach następujących Kościół to nie sam ustrój hierarchiczny ani sama święta liturgia ani same sakramenty ani sama jego instytucjonalna budowa Jego wewnętrzną siłą i cechą istotną która jest głównym źródłem skuteczności jego uświęcającego ludzi działania jest mistyczny związek z Chrystusem Mistyczny wewnętrzny osobowy związek z Chrystusem czyli to co nazwaliśmy communio w wymiarze wertykalnym stanowi więc wewnętrzną siłę Kościoła i jest głównym źródłem skuteczności jego działania Z tego wynika że ta communio nie jest sprawą osobistej wewnętrznej pobożności chrześcijan ale jest czymś co ożywia i buduje Kościół Zjednoczenie z Chrystusem w Duchu Świętym przez wiarę i miłość posiada życiodajną moc dla innych jest źródłem łaski Dotykamy tutaj problemu pośrednictwa zbawczego wszystkich wiernych w Kościele o ile są oni przez zjednoczenie z Chrystusem dla innych członków Kościoła źródłem łask Dotykamy także aspektu maryjnego communio Maryja przez swoje oblubieńcze zjednoczenie z Chrystusem w Duchu Świętym stała się typem Kościoła Oblubienicy ale również typem Kościoła Matki albowiem Jej zjednoczenie z Chrystusem w miłości szczególnie w godzinie krzyża dało Jej udział w przekazywaniu łaski nowego życia uczyniło Ją Matką Kościoła W ten sposób stała się ona typem macierzyńskiej funkcji Kościoła która realizuje się poprzez każdą communio każde osobowe zjednoczenie z Chrystusem w Duchu Świętym Właściwie pojęty kult maryjny jest zawsze w Kościele jakby gwarantem właściwego wartościowania communio wertykalnej w jej podstawowym eklezjotwórczym charakterze d Communio w wymiarze horyzontalnym Wspólnota osoby ludzkiej z Bogiem w Chrystusie a więc communio wertykalna jest podstawą powstania w Kościele i przez Kościół nowej wspólnoty międzyludzkiej braterskiej W tym sensie trzeba mówić o pierwszeństwie communio wertykalnej przed horyzontalną Nie trudno wykazać że dokumenty soborowe zawsze ten porządek zakładają Kościół jest ukazywany jako znak i narzędzie wewnętrznego zjednoczenia z Bogiem i jedności całego rodzaju ludzkieg KK 1 i jako realizacja planu Ojca któremu spodobało się najpierw powołać ludzi do uczestnictwa w swym życiu a potem utworzyć z nich lud w którym rozproszone Jego dzieci zgromadziłyby się w jedno DM 2 Mówiąc o Kościele jako wspólnocie communio horyzontalnej międzyludzkiej braterskiej trzeba uwydatnić dwa momenty że ta wspólnota nie może powstać inaczej niż jako owoc i skutek communio wertykalnej i że wspólnota wertykalna nie może nie tworzyć wspólnoty horyzontalnej jako swojej koniecznej konsekwencji Zjednoczenie międzyludzkie tak długo musi pozostać utopią lub fikcją dopóki nie powstanie jako konsekwencja i owoc jedności z Ojcem przez Syna w Duchu Świętym Ludzie dopiero wtedy staną się prawdziwie braćmi gdy uznają Boga za swego Ojca i staną się prawdziwie dziećmi Bożymi Dziećmi Bożymi zaś mogą stać się tylko przez uczestnictwo w Synostwie Bożym Chrystusa Tylko Chrystus może usunąć grzech stanowiący ostateczną przyczynę wszelkiego rozbicia i przeszkodę do zjednoczenia I wreszcie tylko Duch Święty może udzielić człowiekowi faktycznie jednoczącej mocy i siły jaką jest agape miłość polegająca na bezinteresownym oddaniu siebie Wspólnota braterska międzyludzka może więc powstać tylko jako wspólnota z Ojcem przez Syna w Duchu Świętym Z drugiej strony ta wspólnota musi się wyrazić w powstaniu wspólnoty międzyludzkiej Nie można bowiem mówić do Boga Ojcze nie przyjmując innych ludzi za braci nie można przyjąć Chrystusowego przebaczenia i pojednania bez pojednania z braćmi nie można miłować Chrystusa nie miłując tych wszystkich których On miłuje I wreszcie nie można prowadzić życia w Duchu Świętym nie uznając Jego obecności w braciach Skoro jest jeden Duch musimy tworzyć jedno ciało czyli widzialną jedność i wspólnotę e Communio w znaku widzialnym Cechą soborowego myślenia o Kościele jest myślenie konkretne i egzystencjalne Communio w dokumentach soborowych to nie idea czy program ale to oznaczenie rzeczywistości istniejącej jako dzieło i dar Boży Ta rzeczywistość wciela się w konkretne widzialne historyczno społeczne wspólnoty które są zarazem objawieniem tej rzeczywistości i mogą stać się przedmiotem teologicznej eklezjologicznej refleksji W ten sposób powstaje teologia Kościoła lokalnego Jej ponowne odkrycie i przypomnienie to jedno z wielkich i kluczowych osiągnięć Vaticanum II W świadomości większości katolików o tradycyjnej formacji a także teologów Kościół widziany jest gdzieś pośrodku między Bogiem a ludźmi pomiędzy niebem a ziemią jako abstrakcyjna instytucja ustanowiona przez Chrystusa aby prowadzić ludzi do zbawienia Wierni w takiej koncepcji widziani są gdzieś poza Kościołem Albo też Kościół pojmowany jest jako pewnego rodzaju personifikacja Kościoła światowego jako jeden pasterz i jedna owczarnia jako zbiorowisko ogromnej ilości ochrzczonych jednostek stanowiących moralną jedność dzięki jednolitej doktrynie formom obrzędowym oraz jednej centralnej władzy Ten Kościół nie jest jednak przedmiotem egzystencjalnego doświadczenia w konkretnej i żywej braterskiej wspólnocie Taka eklezjologia nie mogła też inspirować życia i działania konkretnych wspólnot takich jak parafia i diecezja Zanikła w nich świadomość wspólnoty jej miejsce zajęła dydaktyka szkolnego nauczania nauka religii oraz bezduszne administrowanie sakramentów wobec pojedynczych wiernych klientów kościelnych punktów usługowych W dokumentach Vaticanum II wyraźnie zarysowuje się znów eklezjologia Kościoła lokalnego której głównymi elementami są biskup i Eucharystia Zarysowuje się ona już wyraźnie w Konstytucji o świętej liturgii KL 26 41 szczególnie w KL 42 Ponieważ biskup w swoim Kościele nie może osobiście i wszędzie przewodniczyć całej owczarni dlatego powinien koniecznie utworzyć grupy wiernych Najważniejsze z nich to parafie lokalnie zorganizowane pod przewodnictwem duszpasterza zastępującego biskupa One bowiem w pewien sposób przedstawiają widzialny Kościół ustanowiony na całej ziemi W tekście tym ukazany jest trzeci istotny element teologii Kościoła lokalnego znak Kościoła powszechnego który jest prawdziwie obecny w znaku wspólnoty lokalnej Potwierdza to z naciskiem jeszcze art 26 KK Kościół Chrystusowy jest prawdziwie obecny we wszystkich prawowitych miejscowych zrzeszeniach wiernych które trwając przy swoich pasterzach same również nazywane są Kościołami w Nowym Testamencie Są one bowiem na swoim miejscu nowym Ludem powołanym przez Boga w Duchu Świętym i w pełności wielkiej W tych wspólnotach choć nieraz są one szczupłe i ubogie albo żyją w rozproszeniu obecny jest Chrystus którego mocą zgromadza się jeden święty katolicki i apostolski Kościół Powyższy tekst wraz z wielu innymi daje podstawę do konstruowania teologii Kościoła lokalnego jako znaku oraz sposobu obecności i urzeczywistniania się Kościoła powszechnego W oparciu o te wypowiedzi można obecnie mówić nie tylko o teologii Kościoła lokalnego sensu stricto tj diecezji z biskupem ale także o teologii parafii i mniejszych wspólnot Na tej podstawie można również mówić o eklezjalnym charakterze wspólnot zakonnych wspólnoty rodzinnej domowy Kościół małych wspólnot oraz ruchów w Kościele bazujących na tworzeniu małych wspólnot Stwierdzenie Soboru że w każdym Kościele lokalnym aktualizuje się misterium Chrystusa tak że Kościoły lokalne są Kościołem a Kościół jest w nich prawdziwie obecny ze wszystkim co należy do jego istoty jest ogromnie doniosłe w skutkach zarówno w dziedzinie eklezjologii jak i w dziedzinie pastoralnej Dla eklezjologii Kościół lokalny jako znak Kościoła powszechnego staje się punktem wyjścia do określenia istoty Kościoła Musi do niego odtąd wejść element prawdziwej zrealizowanej wspólnoty braterskiej powstałej w Duchu Świętym wokół Chrystusa obecnego w słowie sakramencie Eucharystii i biskupie lub kapłanie Dzięki spojrzeniu na Kościół od strony konkretnej lokalnej wspólnoty będącej jego objawieniem się poprzez urzeczywistnianie się jeszcze lepiej ukazuje się że Kościół jest w swojej najgłębszej istocie wspólnotą koinonia communio w podwójnym swoim wymiarze cum Christo et inter nos w jednym Duchu f Liturgia jako skuteczny znak wspólnoty W kontekście powyższych rozważań o Kościele który aktualizuje się w znaku wspólnoty Kościoła lokalnego należy poświęcić jeszcze kilka uwag liturgii w nowym soborowym ujęciu Pozostaje ona w ścisłym związku z ujęciem Kościoła jako wspólnoty oraz z teologią Kościoła lokalnego Liturgia jest uprzywilejowanym miejscem aktualizowania się communio zarówno w wymiarze wertykalnym jak i horyzontalnym Istotę liturgii zwłaszcza eucharystycznej wyraża formuła communio cum Christo et inter nos Głównym dążeniem soborowej odnowy liturgii jest jej personalizacja aby stała się ona rzeczywistym miejscem spotkania z Chrystusem w Duchu Świętym i miejscem aktualizowania się zbawczego dialogu oraz przywrócenie jej charakteru wspólnotowego Odnowiona liturgia bazująca głównie na odnowionej teologii zgromadzenia liturgicznego chce aby było ono epifanią Kościoła wspólnoty jego wyrazistym i skutecznym znakiem Tak pojęta i przeżywana liturgia staje się fons et culmen życia wspólnot lokalnych Kościoła Każda konkretna wspólnota eklezjalna musi odtąd w liturgii zwłaszcza eucharystycznej mieć swoje centrum g Wspólnota charyzmatów i służb Eklezjalna wspólnota ukazana jest w dokumentach Soboru jako wspólnota charyzmatów i służb Wynika to z osobowego charakteru i źródła wspólnoty z tego iż powstaje ona z aktów oddania siebie przez poszczególnych jej członków że nie ma w niej miejsca na jednostki bierne nastawione tylko receptywnie Każdy z członków wspólnoty musi być zaangażowany w dobro funkcjonowanie i wzrost całej wspólnoty przez właściwe sobie uzdolnienie i otrzymany dar Dar ten nazywany jest w Nowym Testamencie charyzmatem Jest on zarazem uzdolnieniem i zobowiązaniem do służby czyli diakonii Kościelna wspólnota realizuje się tym pełniej im bardziej poszczególni jej członkowie aktualizują swój charyzmat w postawie diakonii Budowanie wspólnoty to nie tylko służenie swoim charyzmatem ale to również otwarcie się na charyzmat innych i współdziałanie z nimi w duchu kolegialnym Zakładając zaś że jest wiele darów ale jeden Duch należy dążyć do posługiwania we wspólnocie w duchu jedności Jedność we wspólnocie jest szczególnym znakiem obecności i działania Ducha w niej i uległości jej członków wobec Niego W końcu trzeba wspomnieć o szczególnej diakonii jedności ustanowionej we wspólnocie Kościoła przez Pana i przekazywanej w sposób sakramentalny Jest to diakonia hierarchii papieża biskupów kapłanów i diakonów Przyjmując wspólnotę jako obraz przewodni w określaniu Kościoła Sobór konsekwentnie ujmuje hierarchię w kategoriach diakonii służby we wspólnocie i na rzecz wspólnoty Zadaniem członków hierarchii jest strzeżenie tego z istoty Kościoła wspólnoty wynikającego charakteru służebnego sprawowanej władzy Postawą pozostałych członków wspólnot eklezjalnych powinno być chętne otwieranie się w górę ku jedności we wspólnocie własnej i ku wspólnotom nadrzędnym w rozumieniu głębokiej istotnej tożsamości pomiędzy communio a jednością bowiem sprawcą jednej i drugiej rzeczywistości jest ten sam Duch h Sakramentalny wymiar communio We wstępnym artykule Konstytucji Lumen gentium czytamy że Kościół jest w Chrystusie niejako sakramentem czyli znakiem i narzędziem wewnętrznego zjednoczenia z Bogiem i jedności całego rodzaju ludzkiego W innym miejscu Kościół jest nazwany powszechnym sakramentem zbawienia KK 48 2 sakramentem zbawczej jedności KK 9 KDK 42 Wewnętrzne zjednoczenie z Bogiem zjednoczenie ludzi pomiędzy sobą to rzeczywistość określana w toku naszych rozważań jako communio w wymiarze wertykalnym i horyzontalnym Można by więc także powiedzieć że Kościół jest sakramentem wspólnoty lub wspólnotą sakramentem Sakrament to znaczy widzialny znak niewidzialnej rzeczywistości Tą rzeczywistością w przypadku Kościoła jest Duch Święty wewnętrzna zasada jego jedności Duch Święty jako Jedna Osoba w wielu osobach ta formuła wyraża najgłębszą istotę Kościoła Takie ujęcie nie zagraża w niczym chrystocentryzmowi w ujęciu tajemnicy Kościoła skoro Duch Święty pochodzi jest posłany przez Chrystusa Głowę i skoro Duch Święty łączy nas z Chrystusem czyniąc nas Jego Ciałem Co jest znakiem zewnętrznym widzialnym w Kościele sakramencie Jest nim zrealizowana w jakimś stopniu wspólnota Może to być wspólnota zgromadzenia liturgicznego lub jakaś wspólnota lokalna Im bardziej Kościół w ten sposób staje się zrealizowaną wspólnotą tym pełniej można powiedzieć staje się sakramentem jedności Sakrament to z definicji także znak skuteczny który sprawia to co oznacza Kościół sakrament sprawia więc zjednoczenie ludzi z Bogiem i pomiędzy sobą Tutaj otwiera się droga do zrozumienia małych ale intensywnych żyjących pełnym życiem eklezjalnym wspólnot w Kościele Nie są one wyrazem ucieczki od świata izolowania się w oazach wśród spoganiałego świata lecz miejscem w którym szczególnie Kościół aktualizuje się jako sakrament znak i narzędzie zjednoczenia ludzi z Bogiem W tych wspólnotach Kościół urzeczywistnia się również w swoim charakterze i powołaniu misyjnym ewangelizacyjnym W miarę wzrostu życia eklezjalnego wzrasta poczucie odpowiedzialności za zbawienie świata co wyraża się w modlitwie i w podejmowaniu inicjatyw ewangelizacyjnych Trzeba jeszcze w tym kontekście przypomnieć to co powyżej zostało powiedziane o communio jako źródle nowego życia miłość wzajemnego oddania się osób jest zawsze życiodajna i płodna macierzyńska Także w tym aspekcie we wspólnotach eklezjalnych aktualizuje się Kościół jako sakrament wspólnoty Ujęcie Kościoła jako sakramentu wspólnoty wskazuje jeszcze na charakter przejściowy i tymczasowy tej wspólnoty Kościół jest wspólnotą w drodze in fieri pomiędzy wspólnotą pierwotną a ostateczną która będzie zrealizowana w porządku eschatologicznym zmartwychwstania W swym dążeniu do stania się wspólnotą Kościół pielgrzymujący zawsze będzie w sytuacji już i jeszcze nie O tym powinni pamiętać utopiści i marzyciele którzy często załamują się nie znajdując w Kościele idealnej wspólnoty Część II COMMUNIO JAKO ZASADA ŻYCIA I DZIAŁANIA KOŚCIOŁA Rozważania części pierwszej stanowią eklezjologiczne tło i punkt wyjścia dla sformułowania wniosków i odpowiedzi na pytania na które miał odpowiedzieć ten referat Myśli te mogły się wydawać zbyt odległe od tematu nie związane z nim bezpośrednio ale w tej części która ma przynieść rozwiązanie problemu poznamy że były one niezbędne aby wnioski końcowe nasunęły się w sposób przekonujący jako proste postawienie kropki nad i nad tym co zostało już wypracowane Rozważania tej części będą rozwinięte również w trzech punktach Punkt pierwszy ukaże w jaki sposób istota Kościoła pojętego jako communio inspiruje bezpośrednie życie i działanie Kościoła Punkt drugi ukaże dynamiczą wizję wspólnoty chrześcijańskiej w procesie jej stawania się i rozwoju albo inaczej odpowie na pytanie co należy rozumieć przez samourzeczywistnianie się Kościoła Wreszcie punkt trzeci przyniesie odpowiedź końcową na pytanie jakie są istotne cechy ruchu eklezjalnego 1 Wspólnota jako zasada formalna teologii pastoralnej i tzw duszpasterstwa O Soborze Watykańskim II mówiono nieraz że jest on soborem pastoralnym Nie należy przez to rozumieć że jest on zbiorem praktycznych wskazań i recept dla działania Kościoła w czasach współczesnych Pastoralna orientacja ogólna Soboru wyraża się przede wszystkim w będącym u podstaw wszystkich jego dokumentów obrazie przewodnim Kościoła jakim jest Kościół wspólnota W ten sposób Kościół otrzymał obraz samego siebie obraz który jest w stanie inspirować bezpośrednio życie wspólnot lokalnych zarówno parafii jak i wspólnot nadrzędnych i mniejszych Tego właśnie nie mogła spełnić eklezjologia tradycyjna Eklezjologia communio natomiast będąca owocem Vaticanum II może w całości lec u podstaw teologii praktycznej Kościoła czyli jego teologii pastoralnej może stać się jego bliższą dyscypliną podstawową i źródłową W oparciu o nią można stosunkowo łatwo wypracować teologię pastoralną fundamentalną jej principia na wzór np tzw principiów stojących u fundamentów teologii moralnej Bliskość soborowej eklezjologii i teologii pastoralnej jako teorii życia i działania Kościoła wynika szczególnie z dwóch faktów Najpierw z ujęcia przez Sobór tajemnicy Kościoła w perspektywie historii zbawienia Kościół ukazuje się w tej perspektywie jako wydarzenie jako wypełnienie Bożego planu zbawienia w historii zbawienia O ile to wypełnienie nie jest tylko czymś co już się dokonało w historii ale czymś co jeszcze trwa i realizować się będzie aż do końca czasów Kościół jako zrealizowana communio jest dla każdego pokolenia również wezwaniem i postulatem W związku z tym można mówić o urzeczywistnianiu lub o urzeczywistnieniu się Kościoła o jego autorealizacji jako o zadaniu które staje wciąż

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/277-istotne-cechy-ruchu-eklezjalnego-ks-franciszek-blachnicki (2016-04-27)
    Open archived version from archive



  •