archive-pl.com » PL » A » ANGELUS.PL

Total: 492

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".
  • Czy Pan Jezus umarł na krzyżu? - Jacek Salij OP
    wierzchołek ma kształt rogu Do niej przymocowana jest belka poprzeczna tak że wydaje się jak gdyby do tego jednego rogu dołączony był z każdej strony inny róg 6 Zatem dla autora tego tekstu jest rzeczą oczywistą iż narzędzie męki Pańskiej stanowiły dwie skrzyżowane ze sobą belki Przypominam że tekst został napisany przed rokiem 167 Zapowiedź krzyża zauważa św Justyn nawet w sposobie przyrządzania baranka paschalnego bo pieczono go na dwóch skrzyżowanych ze sobą rożnach Rozkaz by baranka pieczono w całości jest symbolem męki krzyżowej którą miał wycierpieć Chrystus Baranka bowiem rozciąga się przy pieczeniu na kształt krzyża Jeden prosty rożen przechodzi przez niego od dolnych członków aż do głowy drugi przez grzbiet i do niego przywiązuje się nogi baranka 7 Inny męczennik za wiarę żyjący w drugiej połowie II wieku św Ireneusz biskup Lyonu przypatrując się w duchu wiary dwóm rozpiętym na krzyżu ramionom Zbawiciela będzie mówił że On w ten sposób połączył Żydów i pogan w jeden lud Boży Adversus haereses V 17 4 Czyż nie o tym mówi sam Pan Jezus Ja gdy z ziemi zostanę podniesiony wszystkich przyciągnę do siebie J 12 32 Czy gest przyciągania do siebie nie polega na wyciągnięciu ramion Tymi rozciągniętymi na krzyżu ramionami obejmuje Chrystus całą ludzkość Przejmująco mówił o tym w jednej z nauk dla przygotowujących się do chrztu św Cyryl z Jerozolimy Wyciągnął ręce na krzyżu aby objąć nimi całą ziemię Wyciągnął swe ludzkie ręce Ten który swymi duchowymi rękami umocnił niebiosa Przebite one zostały gwoźdźmi Przez przybicie do krzyża i śmierć ludzkiej natury obciążonej ludzkimi grzechami równocześnie i grzech umarł a my w sprawiedliwości powstaliśmy z martwych 8 Świadkowie Jehowy mówili Panu że krzyż jest to znak pogański używany już na wiele wieków przed Chrystusem Proszę Pana różni euhemeryści próbowali negować i dziewicze poczęcie Syna Bożego i Jego zmartwychwstanie i tajemnicę Trójcy Świętej na tej tylko podstawie że analogiczne pojęcia znajdują się w takim czy innym micie pogańskim Czy chrześcijanin powinien czuć się z tego powodu zakłopotany Wystarczy otworzyć się na te tajemnice wiary zobaczyć nieco z ich niezgłębionego bogactwa i zaznać ich przemieniającej mocy aby nie mieć wątpliwości że podobieństwa są bardzo przypadkowe Przypatrując się różnym postawom bałwochwalczym na przykład kultowi koniunktury albo jakiegoś innego bożka też zauważymy sporo podobieństw z kultem Boga prawdziwego Rzecz w tym że ostateczny sens obu tych postaw jest dokładnie przeciwstawny Nie muszę chyba tego tłumaczyć Czy znak krzyża znany był już przed Chrystusem Wspomniany już św Justyn męczennik zwracając uwagę na różne pogańskie analogie do prawd chrześcijańskich a przypisywał te podobieństwa chytrości złego ducha zauważa Nigdy jednakowoż i u żadnego z owych rzekomych synów Zeusa demony nie naśladowały ukrzyżowania 9 Ale natychmiast rozwija mało podejmowany dzisiaj wątek że przecież znak krzyża znany jest od początku świata bo wpisany jest wielorako w całą otaczającą nas rzeczywistość Znaku krzyża dopatruje się św Justyn zarówno w locie ptaka jak w maszcie okrętu i w ówczesnym kształcie pługa Przede wszystkim zaś sam człowiek naznaczony jest tym znakiem i to co najmniej dwukrotnie kiedy w postawie wyprostowanej

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete/82-czy-pan-jezus-umarl-na-krzyzu-jacek-salij-op (2016-04-27)
    Open archived version from archive


  • Skąd wiadomo, że Pismo Święte jest Pismem Świętym? - Jacek Salij OP
    jako że nie było jej w niektórych kodeksach tej Ewangelii Nie bez wpływu ustalonego w Jamnii kanonu rabbiego Akiby pojawiły się również zwłaszcza w Kościołach wschodnich problemy czy powinno się czytać podczas liturgii te księgi Starego Testamentu które nie należą do Biblii żydowskiej Na marginesie ale naprawdę tylko na marginesie jako że herezjom tym nie udało się wprowadzić swoich idei i postulatów do Kościoła warto zasygnalizować istnienie radykalnych herezji które odrzucały w całości bądź cały Stary Testament bądź niemal cały Nowy Testament Cały Stary Testament odrzucali marcjonici później manichejczycy Z kolei ebionici którzy wysoko cenili Stary Testament zwalczali gwałtowanie Listy św Pawła ale z Nowego Testamentu przyjmowali praktycznie tylko Ewangelię Mateusza Tak czy inaczej Pismo Święte było w Kościele jednoznacznie ustalone od dobrych ponad tysiąca lat kiedy postanowili poddać je kontroli Luter Kalwin oraz inni reformatorzy Samą ideę rewizji Pisma Świętego już przed nimi sformułował Erazm z Rotterdamu niezwykle zasłużony w dziedzinie krytycznego ustalenia tekstów świętych właściwie ojciec tej dyscypliny biblijnej Erazm przypomniał między innymi dawne pytanie co do kanoniczności Listu Jakuba oraz Apokalipsy Erazm i Luter były to dwa biegunowo różne temperamenty które starły się zresztą ze sobą bezpośrednio w słynnej polemice na temat wolnej i niewolnej woli Otóż Erazm przypomniał tylko dawne pytania Luter zaś nie miał już wątpliwości że ani Apokalipsa ani List Jakuba ani List do Hebrajczyków nie są księgami natchnionymi Apokalipsę przywrócił do łask kiedy w jej działających na wyobraźnię obrazach zaczął dostrzegać zapowiedzi współczesnych sobie wydarzeń 1 Ale o Liście św Jakuba w którym znienawidził zwłaszcza wywód że wiara bez uczynków martwa jest 2 24 26 do końca życia wyrażał się delikatnie mówiąc z niechęcią Ani jedna w nim sylaba nie dotyczy Chrystusa jest to list papistów źle wnioskuje Jakub nie jest tak jak roi sobie Jakub to autentyczne wypowiedzi Lutra wszystkie pochodzą z końca jego życia 2 Tylko jeszcze Księgi Machabejskie traktował Luter z równą nieżyczliwością a to z powodu znajdującego się w nich tekstu który mówi o modlitwie za umarłych Nie umiem powiedzieć jak to się stało że Kościoły protestanckie na szczęście zachowały w końcu cały Nowy Testa ment łącznie z Listem św Jakuba Nie wiem również kiedy ostatecznie protestanci w każdym razie główne ich denominacje zdecydowali się ograniczyć Stary Testament do kanonu z Jamnii Kiedyś zupełnie przypadkowo natrafiłem na wypowiedź Kalwina Institutiones lib l cap l l8 z której zdaje się wynikać że Księga Mądrości była dla niego autentyczną częścią Pisma Świętego Podobnych wypowiedzi znalazłoby się u reformatorów a nawet u ich następców więcej Na przykład w książce napisanej około roku 1600 luteranin Filip Camerarius powołuje się z wiarą na tekst z Księgi Syracha 3 dziś przez protestantów nie uznawanej Odtworzenie procesu powracania protestantów do wszystkich ksiąg Nowego Testamentu oraz ich odchodzenia od napisanych po grecku tekstów starotestamentalnych będzie miało ogromne znaczenie ekumeniczne Prawdopodobnie gdzieś tu bowiem dałoby się znaleźć przesłanki dla naszego spotkania przy dokładnie tym samym dla wszystkich Piśmie Świętym I teraz dopiero podejmijmy Pańskie pytanie Skąd wiadomo że Pismo Święte jest Pismem Świętym Żeby nie zgubić się w

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete/80-skad-wiadomo-ze-pismo-swiete-jest-pismem-swietym-jacek-salij-op (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Oblubienica Boga - Jacek Bolewski SJ
    od całego stworzonego świata w 24 z drugiej strony określa siebie jako stworzoną w 22 Ta nieoznaczoność sprawia że w egzegezie konkurują ze sobą dwie wykładnie jedna stwierdza kategorycznie że tak opisana Mądrość należy w każdym razie do świata stworzonego druga głosi nie mniej zdecydowanie tekst o Mądrości na początku nie pozostawia żadnej wątpliwości że jest ona boską postacią Jednak i ci którzy łączą Mądrość w powyższym hymnie ze światem stworzonym zauważają rosnącą tendencję późniejszych pism do przedstawiania jej wyróżnionej pozycji tak jak gdyby rzeczywiście była nie istotą stworzoną lecz boską Stanowi jakby element samego Boga wychodzi z ust Najwyższego Syr 24 3 współtronuje z Nim por Mdr 9 4 jako zgoła Stwórczyni por Mdr 7 12 Boskie cechy Mądrości doprowadziły w Nowym Testamencie do utożsamienia jej z Osobami czy to Logosu Słowa czy Ducha Natomiast na gruncie Starego Testamentu gdzie nie było miejsca w jednym Bogu na więcej Osób relacja Mądrości do Jahwe przechodzi w opis Izraela jako wybranego ludu Bożego Ważna była tu kobieca symbolika Mądrości Już obrazowe słowa wspomnianego hymnu o jej igraniu przed Stwórcą dla którego była rozkoszą Prz 8 30 mogły nasuwać myśl o młodej kobiecie wręcz Oblubienicy W Starym Testamencie znajdujemy dwa rodzaje rozwinięcia tej idei Prorocy od Ozeasza widzą Oblubienicę Jahwe w Izraelu por Oz 2 4 18 pierwsze wzmianki mają charakter krytyczny na tle bałwochwalstwa które jest pojmowane jako cudzołóstwo niewierność Izraela wobec swego jedynego Oblubieńca Wyrazem oblubieńczej relacji stało się później to że Mądrość jako umiłowana przez Jahwe znalazła godne mieszkanie właśnie w umiłowanym ludzie Boga gdzie na Jego słowo rozbiła namiot por Syr 24 8 J 1 14 A z drugiej strony Mądrość jako Oblubienica jawi się w relacji do wybranych osób w obrębie ludu Bożego mędrców Ich głos odzywa się w Księdze Mądrości gdzie jeden z nich mówi o

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete/9-oblubienica-boga-jacek-bolewski-sj (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Ojcze nasz - bp Kazimierz Romaniuk
    jest osobiście synem Bożym Mt 6 4 6 18 Społeczność najmniejszych ograniczona w praktyce do samych Żydów skruszonych i czyniących wolę Ojca Mt 21 31 nn będzie obejmował także pogan Mt 25 32 nn którzy zajmą miejsce synów królestwa Mt 8 12 Słownik Teologii Biblijnej 627n Odmienność naszych relacji do Boga wprowadzona przez użycie tytułu Ojciec wyraża się w zasadniczym ociepleniu naszego odnoszenia się do Boga Wspomnieliśmy już mimochodem o treściowych związkach tego pojęcia z ideą dawania życia rodzenia co powoduje zawsze pozytywne wybitnie pozytywne skojarzenia Jezus sam mówi Gdy któregoś z was syn poprosi o chleb czy jest taki który mu poda kamień Albo gdy prosi o rybę czy poda mu węże Jeśli więc wy choć źli jesteście umiecie dawać dobre dary swoim dzieciom o ileż bardziej Ojciec wasz który jest w niebie da to co dobre tym którzy go proszą Mt 7 9 11 b Prawa przywileje i obowiązki dzieci Naturalnym koreletem ojcostwa jest dziecięctwo Wszyscy my ludzie mamy prawo uważać się za dzieci Boże rzecz niespotykana w żadnej innej religii świata Jeden z pisarzy kościelnych Teodor z Mopswestii uważa że Jezus pozwalając nam Boga nazywać Ojcem chciał uświadomić ludziom niezwykłą godność przybrania ich za dzieci Boże Takie oto doniosłe są następstwa naszego przybranego synostwa mamy prawo uważać Boga za naszego Ojca Św Jan ewangelista uznał za wskazane wymienić tę prawdę już w pierwszych wierszach swojej ewangelii Czytamy w prologu Wszystkim tym jednak którzy je przyjęli dał moc aby się stali dziećmi Bożymi tym którzy wierzą w imię Jego J 1 12 Tę samą myśl sformułował Jan jeszcze wyraźniej w swoim pierwszym liście Popatrzcie jaką miłością obdarzył was Ojciec zostaliśmy nazwani dziećmi Bożymi i rzeczywiście nimi jesteśmy 1 J 1 3 Z całokształtu teologii Jana zwanego niekiedy nowotestamentalnym teologiem miłości będzie wynikać że na miano prawdziwych dzieci Bożych zasługują tylko ci którzy w sposób szczególny to jest poprzez wiarę związali się z Jezusem Chrystusem To wskutek tego stajemy się braćmi Chrystusa a dziećmi Ojca który jest w niebie Zresztą tak było już w Starym Testamencie Do zaniedbujących się w swych obowiązkach kapłanów mówi Jahwe ustami proroka Malachiasza Skoro Ja jestem Ojcem gdzie jest cześć moja a skoro Ja jestem Panem gdzie jest szacunek dla Mnie Mi 1 6 Dziecko darzy rodziców zwłaszcza ojca pełnym zaufaniem licząc na jego pomoc szczególnie w trudnych chwilach Dziecko jest przekonane o dużych możliwościach o sile zwłaszcza ojca Ze świadomości bycia dzieckiem rodzi się też prawo do dziedziczenia dóbr materialnych a także nadzieja upodobnienia się w tym wszystkim co najszlachetniejsze w postawie rodziców Nie istnieją przy tym obawy że dziedziczy się coś złego po ojcu którym jest sam Pan Bóg Ale być dzieckiem to nie znaczy nawet w stosunkach czysto ludzkich korzystać z samych uprawnień i przywilejów Być dzieckiem to także okazywać rodzicom pełnię szacunku zwanego inaczej bojaźnią synowską która na tym polega iż dziecko jest pełne zatroskania o to żeby nic z woli ojca nie uszło jego uwagi I w gruncie rzeczy korzystanie z tego przywileju zwracanie się do Boga per Ojcze

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete/4-ojcze-nasz-bp-kazimierz-romaniuk (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Doświadczenie religijne patriarchów - Giovanni Odasso
    imieniem El Ich Bóg był Bogiem którego wcześniej znali z którym jednak czuli się zjednoczeni w nowy sposób zważywszy iż to właśnie ten Bóg objawiając się wszedł w ich życie i swoją obietnicą otworzył przed nimi przyszłość pełną nadziei To pozwala zrozumieć że również po otrzymaniu objawienia kiedy w ziemi Kanaan przechodzili w pobliżu sanktuarium poświęconego El oddawali kult temu bóstwu Te stwierdzenia należy oczywiście rozumieć uwzględniając kontekst historyczny Środowisko patriarchów było środowiskiem politeistycznym Szczególne doświadczenie El pozwoliło patriarchom rozwinąć z Nim głęboką więź o charakterze rodzinnym naznaczoną całkowitym zawierzeniem Właśnie owa szczególna relacja egzystencjalna wykluczała podobne więzi z innymi bóstwami Ten praktyczny ekskluzywizm i intensywność wiary którą ze sobą niósł były cechami wystarczająco charakteryzującymi religię patriarchów 6 Konsekwencje dla teologii religii Refleksje rozwinięte w tym rozdziale prowadzą do wniosku iż istnieje prawdziwa ciągłość pomiędzy religią patriarchów a religią ich środowiska życiowego Właśnie to stwierdzenie ma podstawowe znaczenie dla teologicznego rozumienia rzeczywistości religii świata Po pierwsze trzeba podkreślić że nasz temat dostarcza szczególnego punktu widzenia zważywszy iż według zgodnego świadectwa Pisma Świętego właśnie za patriarchów ma miejsce wydarzenie Objawienia które poprzez historyczną wędrówkę Izraela osiąga później swój punkt szczytowy w zmartwychwstaniu Chrystusa i poprzez Niego i w Nim stanowi żywotne doświadczenie Kościoła Znajomość historii religii patriarchów pokazuje że w dziedzinie biblijno teologicznej jest niemożliwe utrzymywanie jakoby pomiędzy chrześcijaństwem i innymi religiami panował całkowity rozdział tak jak gdyby te ostatnie były wyrazem błędu przesądu i bałwochwalstwa jednym słowem jak gdyby je można było utożsamiać ze światem antyboskim Istotna ciągłość pomiędzy doświadczeniem religijnym patriarchów przed wydarzeniem Objawienia i po nim pokazuje że religie są miejscem w którym człowiek spotyka się z wymiarem boskim co wskazuje na autentyczną relację z prawdziwym Bogiem z Bogiem którego Stary Testament nazywa Bogiem Abrahama Izaaka i Jakuba a Nowy wyznaje jako Ojca Pana naszego Jezusa Chrystusa por

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete/3-doswiadczenie-religijne-patriarchow-giovanni-odasso (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Orędzie przypowieści - Benedykt XVI
    Pawła lub z przypowieściami rabinów ukazuje rysy wyraźnie osobowe niepowtarzalną jasność i prostotę i nieprawdopodobną wręcz mistrzowską kreatywność s 6 Wyczuwamy tu bezpośrednio także w specyfice języka z którego przebija tekst aramejski bliskość Jezusa sposób Jego życia i nauczania Jednocześnie jednak znajdujemy się w podobnej sytuacji w jakiej znajdowali się współcześni Jezusowi a nawet sami Jego uczniowie ciągle na nowo musimy Go pytać co chce nam powiedzieć w danej przypowieści zob Mk 4 10 Wysiłki podejmowane w celu właściwego zrozumienia przypowieści widoczne są w całej historii Kościoła Także egzegeza krytyczno historycz na musiała wielokrotnie korygować swe wcześniejsze opinie i nie jest w stanie dostarczyć nam definitywnych informacji Jeden z wybitnych mistrzów egzegezy krytycznej Adolf Jiilicher swym dwutomowym dziełem poświęconym przypowieściom Jezusa Die Gleichnisredenjesu I i II 1899 19102 zapoczątkował nową fazę interpretowania przypowieści i wydawało się już że znalazł definitywną formułę ich wyjaśniania Jiilicher zdecydowanie stwierdza najpierw istnienie zasadniczej różnicy pomiędzy alegorią i przypowieścią alegoria przybrała określony kształt w kulturze hellenistycznej jako forma interpretacji dawnych tekstów religijnych które w swym dosłownym brzmieniu nie dawały się już zasymilować Ich wypowiedzi zaczęto więc wyjaśniać jako formy przesłaniające tajemną treść znajdującą się za ich sensem dosłownym W ten sposób mowę tekstów można było rozumieć jako język obrazów które następnie były objaśniane słowo po słowie fragment po fragmencie Teksty te okazywały się wtedy obrazowymi ujęciami tej warstwy filozoficznej która stanowiła ich rzeczywistą treść W środowisku Jezusa alegoria była powszechnie praktykowaną formą posługiwania się językiem obrazowym dlatego zrozumiałe było że zgodnie z tym wzorcem przypowieści objaśniano jako alegorie W samych Ewangeliach można znaleźć wiele alegorycznych interpretacji przypowieści wkładanych w usta samego Jezusa tak jest na przykład w przypadku przypowieści o siewcy którego ziarna padają na drogę na grunt skalisty między ciernie albo wreszcie na rolę żyzną Mk 4 1 20 Otóż Jiilicher przypowieści Jezusa wyraźnie

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete/2-oredzie-przypowiesci-benedykt-xvi (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Pismo święte
    a faryzeusze uznają jedno i drugie 23 8 Otóż różnice te wzięły się stąd że saduceusze uznawali tylko Pięcioksiąg Mojżeszowy w którym nie ma jeszcze wyraźnej nauki o zmartwychwstaniu ani o aniołach faryzeusze zaś włączali do Pisma Świętego również księgi proroków Psalmy oraz wiele innych utworów należących dziś do Starego Testamentu Czytaj więcej Oblubienica Boga Jacek Bolewski SJ Obraz ukryty w Bogu wymaga dalszego wyjaśnienia Dokonuje się to w Objawieniu w przejściu między Starym a Nowym Testamentem Intryguje zwłaszcza tajemnica Mądrości Jest ona związana nie tyle z Elohim określeniem boskiej istoty ile z Jahwe specyficznym objawionym imieniem Boga osobowego w Izraelu znaczącym On jest tu czy Jestem W hymnie w którym Mądrość objawia swą istotę jej początek jest ukazany w sposób otwarty tajemniczy por Prz 8 22 31 Z jednej strony Sofia mówi o swym zrodzeniu przez Jahwe wcześniej od całego stworzonego świata w 24 z drugiej strony określa siebie jako stworzoną w 22 Czytaj więcej Ojcze nasz bp Kazimierz Romaniuk 1 Powszechność tytułu Ojciec Zdecydowana większość starożytnych narodów przypisywała swych bogom prócz innych tytułów również imię ojca U semitów zwyczaj ten sięga bardzo zamierzchłych czasów Ojcostwo Boga wyrażało myśli o jego roli opiekuńczej i władczej zarazem a niekiedy nawet stwórczej Wszystko to miało się jednak na sposób zdecydowanie ludzki W tekstach z Ugarit XIV w przed Chr El bóstwo najwyższego Panteonu kanaańskiego nosił tytuł króla ojca Szurem co miało wyrażać absolutną hegemonię tego boga nad wszystkimi bóstwami i ludźmi Nawet imię El takie samo jak imię Boga patriarchów rdz 46 3 początkowo oznaczało podobnie tyle co szejk czyli wyrażało ideę władzy nad tymi których jako całość nazywano niekiedy klanem Słownik teologii biblijnej s 623 Czytaj więcej Doświadczenie religijne patriarchów Giovanni Odasso Patriarchowie mieli szczególne doświadczenie Boga Dzięki sile tego doświadczenia sami albo ich klany podjęli drogę która zaprowadziła ich

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/pismo-swiete?start=6 (2016-04-27)
    Open archived version from archive

  • Niechaj cię strzegą na wszystkich twoich drogach - Bernard z Clairvaux
    troszczysz o niego Posyłasz doń Jednorodzonego Syna Twego dajesz Twojego Ducha i obiecujesz ukazać mu swoje oblicze Posyłasz owe święte duchy aby nam służyły wyznaczasz ich na stróżów naszych polecasz im być naszymi wychowawcami Czynisz tak aby nikt z niebian nie był wolny od obowiązku opieki nad nami Aniołom swoim dał rozkaz o tobie aby cię strzegli na wszystkich twych drogach Jakże wielką cześć powinny obudzić te słowa jakąż wierność jakąż ufność Cześć z powodu obecności wierność z powodu łaskawości ufność z powodu opieki Są przeto są przy tobie nie tylko z tobą ale i dla ciebie Są aby cię bronić są aby pomagać Jakkolwiek wydającym polecenie jest Bóg to jednak nie można nie okazywać im wdzięczności skoro słuchają Go z tak wielką miłością a nam przychodzą z pomocą w tak licznych potrzebach Bądźmy przeto oddani bądźmy wdzięczni tak niezwykłym stróżom Odwdzięczajmy się im miłością czcijmy ile tylko potrafimy ile powinniśmy Jednakże cała nasza miłość cała cześć niech się zwraca ku Temu od którego zarówno my jak i oni otrzymujemy łaskę miłowania i czczenia dzięki czemu sami zasługujemy na cześć i miłość W Nim przeto gorąco miłujmy Jego aniołów jako naszych współtowarzyszy w przyszłości teraz zaś przewodników i opiekunów danych

    Original URL path: http://angelus.pl/index.php/prawdy-wiary-teologia/641-niechaj-cie-strzega-na-wszystkich-twoich-drogach-bernard-z-clairvaux (2016-04-27)
    Open archived version from archive